• تجارت غیرنفتی هند و کشورهای شورای همکاری خلیج‌فارس

    کشورهای در حال توسعه، به‌ویژه آنهایی که جمعیت عظیم و منابع مالی اندکی دارند، به‌شدت نیازمند منابع بین‌المللی توسعه‌‌‌‌ای هستند، از این رو به‌شدت تلاش می‌کنند سهم خود را از منابع بین‌المللی توسعه‌‌‌‌ای افزایش دهند. کشورهای عضو شورای همکاری خلیج‌فارس از منابع وسیعی برخوردارند؛ بنابراین برای کشورهای در حال توسعه جذابیت زیادی دارند.
  • مفهوم تاریخ و ملیت در ایران

    تاریخ ایران، با همه‌‌ بدی‌‌‌ها و خوبی‌‌‌های آن، نیازی به ایدئولوژی ندارد. آنچه ایران را از همه‌‌ کشورهای همسایه‌‌ متمایز می‌کند، تاریخی‌‌‌بودن - یعنی غیر‌ایدئولوژیکی بودن- تاریخ آن است و همین تاریخی‌‌‌بودن تاریخ ایران - یعنی نفور بودن تاریخ ایران از همه‌‌ نظریه‌‌‌هایی است که با مواد آن سازگار نیست- نوشتن غیرایدئولوژیکی تاریخ ایران را ممکن می‌کند. کشورهایی در همسایگی ایران که تاریخ آنها منابعی جز منابع تاریخ ‌‌‌ایران ندارد، برای نوشتن تاریخ خود ناچار باید از مقوله‌های علوم‌‌‌اجتماعی و علم سیاست جدید وام بگیرند. بسیاری از کشورهای همسایه‌‌ ایران، به لحاظ تاریخی، کشور نیستند و تاریخ آنها جزئی از تاریخ ایران است، اما از خلاف‌‌‌آمد عادت با توجه به مقوله‌های علم ‌‌‌سیاست ‌‌‌جدید، کشور به ‌‌‌شمار می‌‌‌آیند. نوشتن تاریخ این کشورها در بی‌‌‌اعتنایی به مقوله‌های علم ‌‌‌سیاست‌‌‌ جدید ممکن نیست؛ زیرا با اینکه زمانی بر آنها گذشته، این گذشت زمان موجب نشده است مردم این کشورها به چنان آگاهی‌ای برسند که بتوانند مقوله‌های فهم وحدت قومی را تدوین کنند. عراق و افغانستان، اگر بخواهند «تاریخ و وحدت قومی» خود را بفهمند، نمی‌توانند از مقوله‌های جدید علوم‌‌‌اجتماعی و علم سیاست بی‌‌‌نیاز باشند، اما مفاهیم تاریخ، ملیت و دولت ایران موادی را فراهم آورده است که بدون ارجاع به نظام مفاهیم جدید نیز می‌توان تاریخ ایران را فهمید. اینکه می‌‌‌گویم در نوشتن تاریخ ایران نمی‌توان هگلی، مارکسیستی و... بود -یعنی هگلی یا مارکسیستی‌‌‌بودن بی‌‌‌معناست.
  • موسس شکلات‌سازی کدبری

    روح‌اله حاتمی:‌جورج کدبری (George Cadbury)، بازرگان بریتانیایی و فرزند جان کدبری، موسس شکلات‌سازی کدبری در آن کشور بود. وی ۱۹ سپتامبر ۱۸۳۹ در بیرمنگام به دنیا آمد و در ۱۸۶۱ همراه با برادرش ریچارد کنترل کسب‌وکار خانوادگی‌شان را در دست گرفت. در ۱۸۷۸ آن دو ۵۷هکتار زمین در جنوب غرب بیرمنگام به دست آوردند تا یک سال بعد کارخانه‌ای جدید در آن بسازند.
  • اهدای هدایای عتیقه به مدیران شرکت نفت

    مترجم: توحید شریفی کارشنا س مرکز اسناد صنعت نفت
    میراث فرهنگی و صنایع دستی ایران از دیرباز یکی از جلوه‌های بارز هنر و صنعت ایرانی بوده و هنوز هم جایگاه خود را در میان کشورهای جهان در اختیار دارد. جدا از ارزش مادی ملموس آثار هنری، ارزش بالای هنری و معنوی این آثار که ریشه در تاریخ و فرهنگ دیرینه این مرز و بوم دارد، همواره صنایع دستی را به هدیه‌ای گران‌قیمت تبدیل کرده که جایگاه خود را در موزه‌ها و گالری‌های کل جهان حفظ کرده است. علاوه بر خود این آثار هنری، تاثیری هم که هنر ایران در جهان داشته، قابل بررسی است. هنر ایرانی و شاعران و هنرمندان ایرانی همواره در عرصه جهانی قدر دیده‌ و بر صدر نشسته‌اند.
  • بر باد رفتن فرصت جمهوری

    فروغی را می‌توان از آن دسته رجالی دانست که سیر تاریخ، آنان را در یک موقعیت ویژه و حساس برای اتخاذ یک تصمیم سرنوشت‌‌‌ساز یا تغییر یا حرکتی تاریخی قرار می‌دهد. ‌‌‌گاه یک تصمیم و رهبری یک جریان، مسیر یک ملتی را در چنین موقعیتی تغییر می‌دهد. فروغی نتوانست از این موقعیتی که تاریخ و جریان حوادث پیش روی او قرار داده بود، با یک تصمیم جسارت‌‌‌آمیز در راستای آینده ملت و تغییر ساختار حکومت بهره ببرد. فروغی را برخی محافظه‌‌‌کار، ترسو و فاقد جسارت و توانایی تصمیمات بزرگ دانسته‌‌‌اند. برخی نیز شخصیت آرام و مدبرانه‌‌‌ای برای او متصور شده‌‌‌اند. به نظر می‌رسد در آن موقعیت ویژه، فروغی حفظ ساختار موجود و سلطنت را مهم‌ترین وظیفه خود می‌‌‌دانست. او شخصیتی مسالمت‌‌‌جو و مطیع بود و اهل درگیری و رهبری یک ملت برای تغییر و شکستن ساختارهای کهن نبود.
  • جان مک‌کانل موسس «بنیاد انجمن زمین»

    روح‌اله حاتمی: جان مک‌کانل (John McConnell) موسس و مبدع «روز زمین» و «بنیاد انجمن زمین» بود. وی به عنوان طراح پرچم زمین و نیز پیگیری‌کننده قوانین مرتبط با صلح، دین و دانش شناخته شده است. او ۲۲ اکتبر ۱۹۱۵ در دیویس سیتی آیووا به دنیا آمد. نخستین علاقه‌ به امور مرتبط با کره‌زمین، زمانی در وی بیدار شد که با شیمیدانی به نام «آلبرت نوبل» در آزمایشگاه تحقیقاتی وی در لس‌آنجلس همکاری می‌کرد. نوبل کارخانه‌ای برای تولید پلاستیک نیز ساخته بود. مک‌کانل پی برد که تولید پلاستیک به‌شدت می‌تواند کره‌زمین را آلوده کند، از همین رو به مطالعه بوم‌شناسی روی آورد و پس از آن همواره به حفظ محیط‌زیست با توجه به باورهای مسیحی خود باور داشت. او در سال‌های منتهی به جنگ جهانی دوم می‌گفت که عشق و دعا می‌تواند موثرتر از بمب عمل کند. با فرستادن نخستین ماهواره روسی به فضا در سال ۱۹۵۷، مک‌کانل خواهان همکاری‌های صلح‌طلبانه برای کشف فضا در سطح بین‌المللی شد.
  • گام‌های تجاری به سوی مشروطه

    پس از قتل نادرشاه در سال ۱۷۴۷م، کریم‌خان زند به حکومت رسید و شیراز را مرکز حکمرانی خود قرار داد. وی در ابتدای حکومت خود توجه بسیاری به توسعه بازرگانی خارجی نشان داد و همین تمایل موجب شد تا کمپانی انگلیسی «هند شرقی» در استفاده از شرایط جدیدی که در نتیجه تغییر حکومت در ایران به وجود آمده بود، تعجیل کند. این شرکت به خاطر اوضاع متشنج بندرعباس، محل جدیدی برای تاسیس مقر اصلی بازرگانی خود جست‌وجو کرد که پس از مطالعه دقیق سواحل تصمیم گرفت مقر جدید خود را به بوشهر انتقال دهد.
  • نخستین گام‌های مدرن‌سازی

    نخستین اقدام اصلاحی امیرکبیر در حوزه اقتصاد را باید برقراری تعادل بین هزینه‌ها و درآمدها و رفع کسری بودجه دولت دانست. امیرکبیر این تعادل را از طریق کاهش هزینه‌‌‌های عمومی دولت و به‌خصوص هزینه‌های دربار، کاهش مستمری شاهزادگان و شاه و اطرافیان او از یک‌سو و وصول کامل مالیات از حکام ولایات و خوانین محلی از سوی دیگر برقرار کرد.
  • هزینه‌ها و شیوه تدریس در دارالفنون

    لرد کرزن، نایب‌السلطنه بریتانیا در هند که در سال‌های پایانی سلطنت ناصرالدین‌شاه به تهران آمده بود، درباره زمان تعطیلی مدرسه دارالفنون چنین می‌‌‌نویسد: «در عید نوروز مدرسه ۱۷روز بسته است. در ماه رمضان ۳۲روز، در محرم ۱۵روز و در تابستان ۶۰روز. به این ترتیب مدرسه ۶ماه بیشتر برای تحصیل آمادگی ندارد.
  • لیدیا ماریا چایلد، فعال ضد برده‌داری

    روح‌اله حاتمی: لیدیا ماریا چایلد (Lydia Maria Child) فعال ضد برده‌داری، حقوق زنان و حقوق بومیان آمریکا، نویسنده، روزنامه‌نگار و از مخالفان توسعه‌طلبی آمریکا بود. او در فوریه ۱۸۰۲ در مدفورد ماساچوست به دنیا آمد.
  • هانا میچل، فعال حقوق زنان

    هانا میچل، از زنان سرشناس منچستر بود. او که در یک خانواده فقیر کشاورز به دنیا آمده بود، در جوانی خانه را ترک کرد تا به‌عنوان یک خیاط زنانه‌ در بولتون کار کند، اما در آنجا با جنبش اجتماعی زنان آشنا شد و به اتحادیه سیاسی و اجتماعی زنان (WSPU) پیوست. وی پس از جنگ جهانی اول به عضویت شورای شهر منچستر درآمد.
  • تاثیرپذیری امیرکبیر از اصلاحات عثمانی

    امیرکبیر در نخستین سفر خود به روسیه از نزدیک با دستاوردهای تمدنی روس‌ها آشنا شد. وی و دیگر اعضای هیات ایرانی در مدت‌زمانی که در تفلیس، مسکو و پترزبورگ بودند، از مدارس جدید، کارخانه‌ها، دانشگاه‌ها و موسسات فنی و علمی روسیه دیدن کردند. در آن هنگام از این‌گونه مراکز در ایران خبری نبود و امیرکبیر با توجه به داشتن روحیه وطن‌دوستی، همچون برخی دیگر از اعضای هیات، بسیار افسوس خورد و تصمیم گرفت این مراکز را در ایران تاسیس کند.
  • دره خرسون، دیگر خرس ندارد

    فرشید خدادادیان: دره خرسون، گردنه‌‌‌ پازنون، تنگ شیر‌‌‌کشی، چاه کفتر‌‌‌پرون و تل بزان، نام‌‌‌های مناطق مختلف کوه‌ها و ‌‌‌تپه‌‌‌های خوزستان و مناطق همجوار در کوهپایه‌‌‌های زاگرس مرکزی بودند؛ نام‌‌‌هایی که ساکنان بومی در سال‌های قبل از حضور صنعت نفت و به‌‌‌واسطه دیده‌‌‌ها یا شنیده‌‌‌های خود به این مناطق داده بودند و اشاراتی به حضور خرس، پازن (بزکوهی)، شیر، کبوتر چاهی و... در مناطق بکر زاگرس داشتند.
  • اشفق‌الله ‌خان، فعال ضد استعمار انگلیس

    روح‌اله حاتمی: اشفق‌الله‌ خان (Ashfaqulla Khan) فعال ضد استعمار در جنبش استقلال هندوستان و از موسسان «مجمع جمهوری‌خواهان سوسیالیست هند» بود. وی ۲۲ اکتبر ۱۹۰۰ در شاه جهانپور هند در یک خانواده مسلمان پاتان (پشتو) از قبیله خیبر به دنیا آمد. در سال ۱۹۲۰ مهاتما گاندی، جنبش عدم‌همکاری خود را در راستای مخالفت با حاکمیت بریتانیا در هند آغاز کرد، اما پس از واقعه چائوری چائورا -که طی آن تعدادی از اروپاییان کشته شدند- گاندی از فراخوانی برای این جنبش دست کشید.
  • دستاوردهای صدارت سه‌ساله امیرکبیر

    فتحعلی‌‌‌شاه قاجار در سال ۱۷۹۷ به سلطنت رسید که او را می‌توان اولین شاه دوران جدید ایران دانست. در دوران سلطنت او شکست در دو جنگ با روسیه به دو پیمان گلستان (سال ۱۸۱۳) و ترکمنچای (سال ۱۸۲۸) منجر شد که این دو شکست بیدارباشی برای ایران بود.

پربازدیدهای سایت خوان

بیشتر