شماره روزنامه ۶۵۹۷
|

تفاهم‌نامه ایران و آمریکا خطر وقوع سناریوهای ناگوار را کمتر می‌کند

هنوز مشخص نیست که توافق با ایران، که روز یکشنبه توسط رئیس‌جمهور ترامپ اعلام شد، صرفا آتش‌بسی شکننده است یا زمینه‌ساز توافقی پایدار؛ با این حال، این توافق دست‌کم احتمال تحقق سناریوهای نامطلوب‌تر برای اقتصاد کلان و بازارهای مالی در ماه‌های آینده را کاهش می‌دهد. این یادداشت، واکنش اولیه ما به این…

نظریه مهم پدر علم اقتصاد بازخوانی شد؛

آدام اسمیت معمولا به‌عنوان یک نظریه‌پرداز خوانده می‌شود؛ معمار اقتصاد مدرن، که کتاب «ثروت ملل» او پایه‌های منطق بازار را برای سده‌های پس از آن بنا نهاد. اما چه می‌شود اگر این خوانش، پروژه واقعی او را نادیده گرفته باشد؟ اسمیت مدت‌هاست که به دلیل تکیه بر نظریه ارزش کار مورد انتقاد قرار گرفته است،…

اخبار اندیشه

    شنبه، ۰۶ تیر ۱۴۰۵
  • علم اقتصاد را با روابط حسابداری اشتباه نگیرید

    روزنامه شماره ۶۵۹۷

    چرا سودجویی علت تورم نیست؟

    اگر روزی با استدلالی اقتصادی روبه‌رو شدید که در نگاه اول کاملا منطقی به نظر می‌رسد، اما به‌طور کامل با دیدگاه‌های پذیرفته‌شده و متعارف علم اقتصاد در تضاد است، به احتمال زیاد آن استدلال دچار خطای «نتیجه‌گیری از یک رابطه حسابداری» شده است. در چنین مواردی، بهتر است هرچه سریع‌تر از آن فاصله بگیرید.
  • به مناسبت درگذشت رئیس اسبق فدرال‌رزرو، عملکرد او بررسی شد

    روزنامه شماره ۶۵۹۷

    ۱۰۰ سال با آلن‌ گرینسپن

    آلن گرینسپن، رئیس سابق فدرال‌رزرو، در ۱۰۰سالگی درگذشت. او را به دوره طولانی ریاست بر فدرال رزرو و عزم راسخ در نبرد با تورم می‌شناسند. بری آیچنگرین، اقتصاددان و صاحب‌نظر پولی، در یادداشتی میراث او در سیاست پولی را بررسی کرده است.
    سه‌شنبه، ۰۲ تیر ۱۴۰۵
  • یکی از موضوعات کلاسیک علم اقتصاد مورد بررسی قرار گرفت

    روزنامه شماره ۶۵۹۶

    ماهیت موانع ورود به بازار

    چرا انحصارات وجود دارند؟ بسیاری از کتاب‌های درسی به «موانع ورود» (barriers to entry) به عنوان علت ایجاد انحصار اشاره می‌کنند. کتاب درسی تایلر کوئن و الکس تبرک می‌گوید: «علاوه بر حق اختراع (پتنت)، مقررات دولتی و صرفه‌های مقیاس، انحصارات ممکن است هر زمان که یک مانع ورودِ بزرگ وجود داشته باشد ایجاد شوند؛ یعنی چیزی که هزینه ورود شرکت‌های جدید به صنعت را افزایش می‌دهد.» کتاب درسی منکیو تا آنجا پیش می‌رود که می‌گوید: «علت بنیادین انحصار، موانع ورود است.»
    دوشنبه، ۰۱ تیر ۱۴۰۵
  • یک اقتصاددان گزارش سیاستی اجلاس ۷ کشور صنعتی را مورد انتقاد قرار ‌داد

    روزنامه شماره ۶۵۹۵

    گروه هفت علیه علم اقتصاد

    یک اقتصاددان گزارش سیاستی نشست اقتصادی گروه ۷ را مورد انتقاد قرار داد. به زعم او، این گزارش درحالی‌که اسامی اقتصاددانان سرشناسی را بر روی خود دارد، نقطه مقابل هر آن چیزی است که علم اقتصاد نمایندگی می‌‌کند.
    یکشنبه، ۳۱ خرداد ۱۴۰۵
  • تفاهم‌نامه ایران و آمریکا خطر وقوع سناریوهای ناگوار را کمتر می‌کند

    روزنامه شماره ۶۵۹۴

    بهبود شکننده بازارها در سایه توافق

    هنوز مشخص نیست که توافق با ایران، که روز یکشنبه توسط رئیس‌جمهور ترامپ اعلام شد، صرفا آتش‌بسی شکننده است یا زمینه‌ساز توافقی پایدار؛ با این حال، این توافق دست‌کم احتمال تحقق سناریوهای نامطلوب‌تر برای اقتصاد کلان و بازارهای مالی در ماه‌های آینده را کاهش می‌دهد. این یادداشت، واکنش اولیه ما به این تحول را ارائه می‌کند و تحلیل‌های تفصیلی‌تر در روزهای آینده منتشر خواهد شد.
  • نظریه مهم پدر علم اقتصاد بازخوانی شد؛

    روزنامه شماره ۶۵۹۴

    «ارزش کار» آدام اسمیت

    آدام اسمیت معمولا به‌عنوان یک نظریه‌پرداز خوانده می‌شود؛ معمار اقتصاد مدرن، که کتاب «ثروت ملل» او پایه‌های منطق بازار را برای سده‌های پس از آن بنا نهاد. اما چه می‌شود اگر این خوانش، پروژه واقعی او را نادیده گرفته باشد؟ اسمیت مدت‌هاست که به دلیل تکیه بر نظریه ارزش کار مورد انتقاد قرار گرفته است، چارچوبی که اقتصاددانان بعدی آن را از نظر تئوریک نادقیق یافتند. با این حال، اگر اسمیت در درجه اول در حال ساختن یک نظریه عمومی برای ارزش نبوده باشد، این انتقاد هدف خود را از دست می‌دهد. زمان آن فرا رسیده است که برخورد با ثروت ملل به عنوان یک کتاب درسی تئوریک را متوقف کنیم و آن را به عنوان آنچه که به طور باورپذیرتری هست بخوانیم: تحلیل اقتصاد سیاسی از جهانی در میان یک گذار بزرگ.
    شنبه، ۳۰ خرداد ۱۴۰۵
  • قدرت، تلقی جهانی و نظم پس از جنگ با ایران چگونه است؟

    روزنامه شماره ۶۵۹۳

    خاورمیانه جدید

    جنگ سال۲۰۲۶ پرسش‌هایی را که قرار بود حل کند، حل‌وفصل نکرد؛ بلکه پیش‌فرض‌هایی را که نظم منطقه‌ای بر آنها استوار بود، متزلزل ساخته و تغییر داد. استدلال این تحلیل روشن و سرراست است: خاورمیانه از هم‌اکنون و به طور رسمی پس از امضای تفاهم نامه تغییر شکل یافته است، حتی اگر نظم جهانیِ گسترده‌تر هنوز خود را با آن هماهنگ نکرده باشد.
    چهارشنبه، ۲۷ خرداد ۱۴۰۵
  • چه کسی باید مسوول قانون‌گذاری در مهم‌ترین پدیده قرن باشد؟

    روزنامه شماره ۶۵۹۱

    متولی تنظیم‌گری هوش‌مصنوعی

    این مساله که تنظیم‌گر مقررات هوش مصنوعی، دولت فدرال یا قوانینی در سطح ایالتی یا نهادی سوم باشد، مورد مناقشه است. برخی حاکمیت مصرف‌کننده را راهکار می‌دانند. از سوی دیگر در قانون‌گذاری این پدیده، شاهد دخالت شرکت‌های بزرگ هستیم که نوعی تضاد منافع را ایجاد می‌کند.
  • اقتصاد هوش مصنوعی

    کتاب «اقتصاد هوش مصنوعی: چگونه فناوری مشاغل، بازارها، زندگی و آینده ما را دگرگون می‌کند» نوشته بنجامین رید شیلر یکی از آثار جدید و مهم در حوزه اقتصاد دیجیتال است که تلاش می‌کند پیامدهای گسترش هوش مصنوعی را از زاویه اقتصاد رفتاری، اقتصاد داده و سازوکارهای انگیزشی تحلیل کند.
    سه‌شنبه، ۲۶ خرداد ۱۴۰۵
  • آیا مالیات‌های پیگویی واقعا راه‌حل بهینه اثرات خارجی هستند؟

    روزنامه شماره ۶۵۹۰

    بازخوانی ابزار مقابله با شکست بازار

    من علاقه زیادی به موضوع اثرات خارجی دارم. این موضوع جذابیت خاصی برای بحث و تحلیل دارد. در نگاه اول، به نظر می‌رسد فهم آن بسیار آسان باشد و کتاب‌های درسی مقدماتی اقتصاد نیز دقیقا همین تصور را القا می‌کنند. اما این سادگی ظاهری فریبنده است؛ در واقع، اثرات خارجی پدیده‌هایی به‌مراتب پیچیده‌تر از آن چیزی هستند که در نگاه نخست به نظر می‌رسند.
    دوشنبه، ۲۵ خرداد ۱۴۰۵
  • تحلیل جامعه‌شناسی بازار اشتغال پس از وقوع جنگ چه نکاتی در پی دارد؟

    روزنامه شماره ۶۵۸۹

    بحران کار و اقتصاد زندگی

    موج تعدیل نیرو، تعطیلی بنگاه‌ها و گسترش ناامنی شغلی که در ماه‌های اخیر به یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های جامعه ایران تبدیل شده است، عمدتا به پیامدهای مستقیم جنگ و خسارت‌های ناشی از آن نسبت داده می‌شود. بی‌تردید جنگ اخیر، آسیب به زیرساخت‌های تولیدی، اختلال در زنجیره‌های تامین، محدودیت‌های ارتباطی و انسدادهای ناشی از آن، در تشدید وضعیت کنونی نقش مهمی داشته‌اند.
  • روایت منازعه جریان‌های اقتصادی در ایران؛

    روزنامه شماره ۶۵۸۹

    سه‌قطبی پنهان

    هر بار که نرخ ارز بالا می‌رود یا قدرت خرید مردم پایین‌تر می‌آید، یک پرسش قدیمی دوباره به صدر بحث‌ها برمی‌گردد: راه نجات اقتصاد ایران چیست؟ پاسخ به این پرسش، بیش از آنکه صرفا فنی باشد، به یک منازعه فکری و سیاسی گره خورده است. در چهار دهه گذشته، دست‌کم سه روایت متفاوت برای اداره اقتصاد ایران شکل گرفته؛ روایت‌هایی که هرکدام مدعی نسخه نهایی‌اند، اما هیچ‌کدام نتوانسته‌اند وعده‌های خود را به‌طور کامل محقق کنند.
    یکشنبه، ۲۴ خرداد ۱۴۰۵
  • هراس از هوش مصنوعی به آن معنا نیست که هر سیاستی که برای مهار آن پیشنهاد شود، سیاست خوبی است

    روزنامه شماره ۶۵۸۸

    چرا مالیات بر توان محاسباتی واقعا بد است؟

    این روزها نگرانی درباره هوش مصنوعی بسیار گسترده شده است. اما نگرانی و هراس عمومی معمولا نقطه شروع مناسبی برای سیاستگذاری عقلانی نیست. نتیجه چنین فضایی، ظهور ایده‌های عجیب و غریب است. یکی از این ایده‌ها، وضع مالیات بر توان پردازشی رایانه‌ها یا آنچه گاهی «مالیات بر توان محاسباتی» (Compute Tax) نامیده می‌شود، است. اندرو یانگ، کارآفرین آمریکایی، از این ایده حمایت می‌کند؛ بنابراین لابد باید موضوع مهمی باشد.
    شنبه، ۲۳ خرداد ۱۴۰۵
  • یک اقتصاددان، مقررات مالی را فوری‌ترین گزینه اصلاحات بانکی معرفی کرد

    روزنامه شماره ۶۵۸۷

    اولویت یک اصلاحات «وارش» در فد

    کوین وارش، رئیس جدید فدرال‌رزرو، خواهان اصلاحات بنیادین در بانک مرکزی آمریکاست. اصلاح نظام مقررات‌گذاری مالی باید در صدر فهرست اولویت‌های او قرار گیرد. نظام مقررات‌گذاری مالی ایالات متحده در سال ۲۰۰۸ به شکلی فاجعه‌بار شکست خورد. بحران مالی در اصل چیزی جز یک «هجوم بانکی» کلاسیک نبود. موسسات مالی بخشی از ارزش دارایی‌های خود را از دست دادند. سپرده‌گذاران و سرمایه‌گذاران کوتاه‌مدت برای بیرون کشیدن پول خود هجوم آوردند و موجی از ورشکستگی‌ها را رقم زدند. تنها بسته نجات ۴۷۵‌میلیارد دلاری وزارت خزانه‌داری بود که مانع سقوط بزرگ‌ترین بانک‌ها شد و از فروپاشی کامل نظام مالی جلوگیری کرد.
  • چگونه مدلِ توسعه مبتنی بر انرژی ارزان، به بحران حکمرانی در ایران انجامید؟

    روزنامه شماره ۶۵۸۷

    ناترازی انرژی؛ چاه ویل توسعه

    اقتصاد ایران امروز با یکی از بزرگ‌ترین تناقض‌های توسعه در جهان مواجه است: کشوری که دومین دارنده ذخایر گاز طبیعی و یکی از بزرگ‌ترین مالکان منابع نفت جهان است، در تامین پایدار انرژیِ موردنیاز خود با بحران روبه‌رو شده است. قطع گاز و برق صنایع، افت تولید نیروگاه‌ها و افزایش مداوم مصرف انرژی، دیگر بحران‌هایی مقطعی یا فصلی نیستند؛ بلکه نشانه‌های فرسایش یک مدل حکمرانی‌اند.
  • وارونه‌نمایی واقعیت

    اخیرا یکی از چهره‌‎های شناخته شده اقتصادی نزدیک به طیف اصولگرایان در اظهار نظری مدعی شده «دولت نیاز به تغییر ایده از غرب‌گرایی و بازارگرایی به تمرکز اختیار و دولت‌گرایی دارد». این اظهارنظر به گونه‌ای عنوان شده که انگار ساختار سیاستگذاری در ایران تاکنون بر مبنای رویکردهای بازارگرایی و اقتصاد آزاد بوده است.
    یکشنبه، ۱۷ خرداد ۱۴۰۵
  • چگونه تلاقی مفهوم پول و عدم‌قطعیت، تفکر کینز را شکل داد؟

    روزنامه شماره ۶۵۸۲

    کینز دوران ما

    فلسفه اخلاقی کینز و پذیرش عدم‌قطعیت از سوی او می‌تواند امروز راهنمای اقتصاد، امور مالی و بازارهای مبتنی بر هوش مصنوعی باشد. هوش مصنوعی تمایل دارد اظهارنظرهایی ارائه کند که روشن، قاطع و... اغلب نادرست هستند. این موضوع بیش از یک نقص فنی گذرا است؛ بلکه از دشواری‌ای سخن می‌گوید که همه ما، از جمله معماران انسانی هوش مصنوعی، در مواجهه با عدم‌قطعیت با آن روبه‌رو هستیم. در مقابل، جان مینارد کینز درک کرده بود که آینده اساسا ناشناختنی است و «بهتر است تقریبا درست باشیم تا دقیقا اشتباه». این بینش اقتصاد قرن بیستم را دگرگون کرد و تنها یکی از ایده‌های اوست که در زمانه فوق‌العاده نامطمئن کنونی ما حتی بیش از گذشته اهمیت یافته است.
    چهارشنبه، ۱۳ خرداد ۱۴۰۵
  • مشکلات بودجه تامین اجتماعی آمریکا وخیم‌تر از حد انتظار است

    روزنامه شماره ۶۵۸۰

    بار نرخ باروری بر دوش بازنشستگان

    کسری بودجه بلندمدت سازمان تامین اجتماعی به احتمال زیاد به طور چشم‌گیری بدتر از پیش‌بینی‌هاست. در سال ۲۰۲۵، هیات امنای تامین اجتماعی {به طور مشخص در سیستم ایالات متحده، هیات امنای تامین اجتماعی (Social Security Board of Trustees) گروهی از مقامات ارشد دولتی و کارشناسان مستقل هستند که وظیفه نظارت بر وضعیت مالی، درآمدها، هزینه‌ها و مدیریت صندوق‌های بازنشستگی و تامین اجتماعی آمریکا را بر عهده دارند. آنها موظفند هر سال گزارش دقیقی از پیش‌بینی‌های مالی و جمعیتی این سازمان به کنگره ارائه کنند} تخمین زدند که این برنامه با یک کسری بودجه ۷۵ ساله مواجه است که ارزش فعلی آن معادل ۲۷ تریلیون دلار است.
    سه‌شنبه، ۱۲ خرداد ۱۴۰۵
  • علم اقتصاد رفتار معتادان را تبیین می‌کند؛

    روزنامه شماره ۶۵۷۹

    اعتیاد و نظریه قیمت

    در یکی از یادداشت‌هایم این پرسش را مطرح کردم که آیا نارکان (دارویی که برای درمان اوردوز با مواد مخدر استفاده می‌شود) جان انسان‌ها را نجات می‌دهد یا نه. نکته بنیادین از منظر نظریه قیمت این است که نارکان هزینه مصرف مواد مخدر را کاهش می‌دهد. در نتیجه، بخشی از این کاهش هزینه نصیب مصرف‌کنندگان مواد می‌شود؛ کسانی که با افزایش مصرف مواد افیونی مطلوبیت بیشتری به دست می‌آورند.
  • ثبت اختراع‌ها: آسیب‌های انحصار تحمیلی بر مالکیت فکری

    یکی از دلایلی که باعث می‌شود ما فریب این ایده نادرست را بخوریم که «پتنت‌ها (حق ثبت اختراع) برای جامعه مفیدند»، این است که اهمیت فرد یا شرکت خاصی را که به یک کشف دست یافته، بیش از حد بزرگ جلوه می‌دهیم؛ درحالی‌که از نقش کلیدی «فرآیند بازار»، از طریق سازوکارهای مختلف آن مانند قیمت‌ها، انگیزه سودآوری و رقابت اقتصادی، در شکل‌گیری نوآوری غافلیم.
    یکشنبه، ۱۰ خرداد ۱۴۰۵
  • شرکت‌های دورافتاده جغرافیایی در بحران جنگ‌های اخیر آسیب‌پذیر ظاهر شدند

    روزنامه شماره ۶۵۷۷

    انتقال فرامرزی شوک‌های ژئوپلیتیک

    برای دهه‌ها، این فرض که نزدیکی جغرافیایی به مناطق تحت تنش نظامی، شدت اختلال در عملکرد شرکت‌ها را تعیین می‌کند، سنگِ بنای چارچوب‌های مدیریت ریسک بود. اما بحران‌های ژئوپلیتیک اخیر - به‌ویژه جنگ روسیه و اوکراین در سال ۲۰۲۲، تنش‌های جاری در خاورمیانه و بسته شدن تنگه هرمز در سال ۲۰۲۶ - الگویی خلاف انتظار را آشکار ساخته‌اند: شرکت‌هایی در اقتصادهای دورافتاده جغرافیایی مانند هندوستان، آسیای جنوب‌شرقی و اروپا، نیز اختلالاتی به شدتِ شرکت‌های مجاور مناطق درگیر را تجربه کرده‌اند. یادداشت حاضر به این پرسش می‌پردازد که چرا در رویدادهای اخیر، شرکت‌های دور از منطقه بحران به اندازه شرکت‌های نزدیک به بحران تحت تاثیر قرار می‌گیرند؟ با استفاده از بحران تنگه هرمز در سال ۲۰۲۶ به عنوان یک نمونه تجربی (جایی که تردد روزانه کشتی‌ها ۹۵ درصد کاهش یافته است) و بهره‌گیری از یافته‌های علمی جدید، مکانیسم‌های محتملِ انتشار فرامرزی شوک‌ها تبیین خواهد شد.
  • فرصت اقتصاد غیررسمی در سایه جنگ

    تحریم‌های اقتصادی در دهه‌های اخیر به یکی از مهم‌ترین ابزارهای اعمال قدرت در نظام بین‌الملل تبدیل شده‌اند. دولت‌ها، به‌ویژه ایالات متحده آمریکا با بهره‌گیری از جایگاه مسلط خود در نظام مالی و تجاری جهان، تلاش کرده‌اند از طریق محدودیت‌های اقتصادی، دولت‌های هدف را به تغییر رفتار سیاسی وادار کنند. در این میان، جمهوری اسلامی ایران یکی از طولانی‌ترین و گسترده‌ترین تجربه‌های تحریم اقتصادی در جهان معاصر را پشت سر گذاشته است. تداوم این محدودیت‌ها طی چند دهه، فرصتی ارزشمند برای پژوهشگران فراهم کرده تا آثار واقعی جنگ اقتصادی بر ساختارهای سیاسی، اقتصادی و اجتماعی یک کشور را مورد مطالعه قرار دهند.
    دوشنبه، ۰۴ خرداد ۱۴۰۵
  • اثرات کوتاه و بلندمدت جنگ، در میان کشورها با سطوح درآمدی مختلف بررسی شد

    روزنامه شماره ۶۵۷۴

    آسیب جنگ‌ها به سرمایه‌های ‌انسانی

    جنگ‌ها در بلندمدت رشد اقتصادی، امید به زندگی و تحصیل را کاهش می‌دهند. اثرات آنها بر سرمایه انسانی پایدارتر از تولید ناخالص است. به‌علاوه کشورهای فقیر چندین برابر ثروتمندها آسیب می‌بینند.
  • آیا گدایان آن‌گونه رفتار می‌کنند که نظریه قیمت پیش‌بینی می‌کند؟

    روزنامه شماره ۶۵۷۴

    تکدی‌گران خیابانی و نظریه قیمت

    پیش‌تر بر نقش نظریه قیمت در توضیح مصرف مواد مخدر پرداخته‌ام. یکی از دلایلی که آن مطالب را نوشتم این بود که می‌خواستم نشان دهم نظریه قیمت فراتر از مثال‌های متعارف نیز قدرت تبیین دارد. من عمیقا معتقدم که نظریه قیمت برای فهم هر تصمیمی که مستلزم هزینه باشد مفید است؛ و این عملا تقریبا همه تصمیم‌گیری‌ها را دربرمی‌گیرد. این بدان معنا نیست که ابزارهای مفید دیگری وجود ندارند یا حتی اینکه نظریه قیمت در همه شرایط مهم‌ترین ابزار است. با این حال، وقتی صحبت از فهم تصمیم‌گیری انسان می‌شود، نظریه قیمت غالبا نکته‌ای برای افزودن دارد.
    شنبه، ۰۲ خرداد ۱۴۰۵
  • پیامدهای اقتصادی جنگ در قرن بیست‌ویکم چیست؟

    روزنامه شماره ۶۵۷۲

    درس‌ها از جنگ اوکراین و روسیه

    مقاله «پیامدهای اقتصادی جنگ در قرن بیست و یکم در سطوح منطقه‌ای و جهانی»* نوشته آلا کاسیچ از دانشگاه ملی فناوری و طراحی کی‌یف، این پرسش اصلی را مطرح می‌کند که جنگ‌های قرن بیست و یکم، به‌ویژه جنگ تمام‌عیار روسیه علیه اوکراین، چه تاثیرات اقتصادی بر کشورهای درگیر و بر اقتصاد جهانی بر جای گذاشته و آیا ارزیابی عینی این پیامدها می‌تواند به‌عنوان ابزاری برای بازدارندگی از جنگ عمل کند یا خیر. اهمیت پژوهش از آنجا ناشی می‌شود که برخلاف قرون گذشته که جنگ گاهی افزایش منابع یک کشور را به دنبال داشت، در اقتصاد امروزینِ به‌شدت جهانی ‌شده، جنگ نه‌تنها سرمایه‌های فیزیکی و انسانی را نابود می‌کند، بلکه از طریق کانال‌هایی مانند تورم، اختلال در زنجیره تامین انرژی و غذا و مهاجرت‌های گسترده، رشد اقتصادی بسیاری از کشورها را کاهش می‌دهد.
  • آیا شاخص‌های اقتصادی می‌توانند منشأ مغالطه شوند؟

    وقتی هنری‌ هازلیت در کتاب «اقتصاد در یک درس» نوشت که «اقتصاد بیش از هر رشته دیگری که بشر می‌شناسد، گرفتار مغالطه‌هاست»، دقیقا می‌دانست درباره چه سخن می‌گوید. مغالطه‌های اقتصادی فراوان‌اند و حتی محبوب نیز هستند. بدتر آنکه به‌نظر می‌رسد بی‌سوادی اقتصادی روزبه‌روز بیشتر می‌شود. بخشی از این مساله ناشی از آن است که اقتصاددانان بیش از حد تلاش کرده‌اند اقتصاد را علمی جلوه دهند و به سیاستگذاران در مهندسی اقتصاد کمک کنند.
    چهارشنبه، ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۵
  • چگونه اقتصاددانان می‌توانند بسته‌های سیاستی دوره جنگ را تدوین کنند؟

    روزنامه شماره ۶۵۷۰

    سیاست‌های حمایتی در دوره جنگ

    جنگ‌ها هزینه‌هایی در سطوح خرد، میانی و کلان ایجاد می‌کنند. هزینه‌های انسانی و توسعه‌ای نیز قابل‌توجه است. در این میان نخستین نکته مهم این است که دولت‌ها باید سیاست‌های حمایتی را به‌طور جدی پیگیری کنند و دومین نکته آن است که سیاست‌های توسعه‌ای در دوره جنگ کنار گذاشته نشوند.
  • آیا کالاهای گیفن واقعی‌اند؟

    هر دانشجوی نظریه قیمت با امکان نظری وجود منحنی تقاضای صعودی آشناست؛ حالتی که در آن، با افزایش قیمت یک کالا، مقدار تقاضاشده نیز افزایش می‌یابد. به چنین کالایی «کالای گیفن» گفته می‌شود.
    دوشنبه، ۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۵
  • یک اقتصاددان، اثر AI بر تقاضای نیروی کار را تشریح کرد

    روزنامه شماره ۶۵۶۸

    هوش‌مصنوعی اشتغال‌زا است

    گزاره رایج در عصر هوش مصنوعی این است که این فناوری می‌تواند جایگزین کامل انسان‌ها شود. اما بررسی تاریخی ظهور تکنولوژی‌های تولید نشان می‌دهد که چنین تلقی‌ای نادرست است؛ چراکه دست‌کم مسائلی چون هزینه‌های تعدیل، ناهمگنی عوامل تولید، میزان جانشین‌پذیری و خصوصیات انسانی، این تصور را زیر سوال می‌برند.
    شنبه، ۲۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
  • میزس و هایک، مکانیسم‌های جهان‌شمول جنگ را تبیین می‌کنند

    روزنامه شماره ۶۵۶۶

    جنگ از نمای اقتصاد آزاد

    میزس و ‌هایک به‌عنوان دو چهره مدافع بازار آزاد، فضای دو جنگ‌جهانی را تجربه کردند. همین تجربه موجب شد تا آنها آثار شناخته‌شده‌ای را درباره جنگ خلق کنند و نسبت به آثار ویرانگر آن بر تمدن، آزادی و شکوفایی بشر هشدار دهند. آنها بر این نکته تاکید کرده‌اند که جنگ نقطه مقابل تمدن و مبادلات داوطلبانه است. مرور نگاه این دو نفر به جنگ می‌تواند درک درستی از انگیزه شرورانه دولت‌های مهاجم برای آغاز جنگ به دست دهد و پیامدهای بلندمدت آنها را آشکار کند. علاوه براین، آنها هشدار می‌دهند درحالی‌که دفاع در برابر مهاجم اجتناب‌پذیر است، باید محدودیت‌های اقتصادی وضع‌شده دوران جنگ، پس از اتمام آن برداشته شوند.