اخبار اندیشه
- شنبه، ۰۳ مرداد ۱۴۰۵
-
سه سناریو، یک متغیر
کمتر پیش میآید که رسانههای اقتصادی، موسسات پیشبینی اقتصاد و اندیشکدههای سیاستپژوه، با وجود تفاوت در ماموریت، چارچوب تحلیلی و حتی پیشفرضهای سیاسی، درباره پیامدهای اقتصادی یک بحران ژئوپلیتیک به برداشتهای مشابه برسند. معمولا هر بحران، روایتهای متفاوتی میآفریند؛ برخی بر امنیت منطقهای تمرکز میکنند، برخی بر بازارهای انرژی، برخی بر تجارت جهانی و برخی دیگر بر متغیرهای اقتصاد کلان. از همین رو، انتظار میرود تصویرهای متفاوتی نیز از آینده ارائه شود.
- پنجشنبه، ۰۱ مرداد ۱۴۰۵
-
آیا «مدلهای زبانی هوشمند» برای انسانها نگرانی ایجاد خواهند کرد؟
روزنامه شماره ۶۶۱۴هوش مصنوعی دارای شعور
در قسمت نخست این مجموعه، نگرانی تاریخی از نابودی شغلها توسط فناوریهای نوین بررسی شد و نشان داده شد که نوآوریهای گذشته (مانند کشاورزی مدرن، اتوماسیون و اینترنت) نهتنها بیکاری گسترده ایجاد نکردند، بلکه با ایجاد مشاغل جدید، به رشد اشتغال و افزایش رفاه انجامیدند. -
درس بنیانگذاران ایالات متحده برای مالیه عمومی چیست؟
روزنامه شماره ۶۶۱۴بدهیهایت را بپرداز
هرگاه به بنیانگذاران ایالات متحده میاندیشیم، از خود میپرسیم: آیا ما نیز از همان خرد و شجاعت برخوردار بودیم؟ آیا باور میکردیم که کسب استقلال از قدرتمندترین قدرت زمان ممکن است؟ آیا از ایده انقلابیِ جمهوری حمایت میکردیم، با وجود آنکه جمهوریهای بسیاری پیش از آن یا بر اثر اختلافات داخلی از هم فروپاشیده بودند یا زیر فشار امپراتوریها از میان رفته بودند؟ آیا با توجه به اینکه شهروندان آن روزگار، همانند امروز، ستیزهجو و یکدنده بودند، از دموکراسی دفاع میکردیم؟ اگر با شورشهای انقلابی روبهرو میشدیم،
- چهارشنبه، ۳۱ تیر ۱۴۰۵
-
آیا «مدلهای زبانی هوشمند» همردیف تکنولوژیهای گذشته خواهند بود؟
روزنامه شماره ۶۶۱۳اثر هوش مصنوعی بر بازار کار
نگرانی از جایگزینی هوش مصنوعی، حتی در پرمهارتترین حرفهها گسترده شده است. برخی پیشبینیها از جابهجایی میلیونها شغل حکایت دارند. با آنکه جوامع همواره شاهد ظهور فناوریها بودهاند، بیآنکه بحران شغلی ایجاد شده باشد؛ اما اینبار ممکن است نتیجهای متفاوت در انتظار باشد. -
فراموش کردن این حقیقت، میتواند هزینهای سنگین داشته باشد
روزنامه شماره ۶۶۱۳اقتصاد آزاد، اساس رفاه است
اقتصاد آزاد امروز از سراسر طیف سیاسی آماج حمله قرار گرفته است. سوسیالیستها و همپیمانانشان آن را سرچشمه فساد و در تعارض با دموکراسی میدانند؛ برخی حتی آن را ذاتا نژادپرستانه تلقی میکنند. از سوی دیگر، بسیاری از محافظهکاران، حتی شماری از کسانی که زمانی به بازار آزاد باور داشتند، اقتصاد آزاد را نظامی ثروتمندسالار و ویرانگر میدانند و آن را منشأ بسیاری از مشکلات اقتصادی امروز معرفی میکنند. برای لیبرالهای کلاسیک و محافظهکاران پیرو ادموند برک، مشاهده این حملات بیوقفه به نظامی که چنین دستاوردهای بزرگی برای همگان به ارمغان آورده، میتواند دلسردکننده باشد.
- دوشنبه، ۲۹ تیر ۱۴۰۵
-
زمانی که قدرت شخصی جای خود را به چارچوبهای محدودکننده داد؛
چگونه قانون از پادشاه مهمتر شد؟
دنیای اقتصاد: چهارمین قسمت از «پرونده لیبرالیسم» به بررسی مسیر شکلگیری یکی از مهمترین نقاط عطف تاریخ لیبرالیسم، یعنی انقلاب شکوهمند انگلستان در سال ۱۶۸۸ میپردازد؛ انقلابی که با محدود کردن قدرت پادشاه و تثبیت نقش پارلمان، پایههای حکومت مبتنی بر قانون، مالکیت خصوصی و آزادیهای مدنی را بنا گذاشت. -
پیامدهای پیچیده جابهجایی نیروی کار بر اقتصاد آمریکا چه بوده است؟
روزنامه شماره ۶۶۱۱اثرات مهاجرت بر بازارهای کار
نوشتار پیش رو، با چشمپوشی از ابعاد فرهنگی، سیاسی و تاثیرات مهاجرت بر تراز مالیاتی و هزینههای عمومی، بهطور کامل به واکاوی اثرات اقتصادی ورود مهاجران قانونی و غیرقانونی به ایالات متحده بر بازار کار میپردازد. درک این اثرات، مستلزم شناخت عمیق انگیزههای اقتصادی مهاجران برای کوچ به این کشور و نیز بهکارگیری مجموعهای از مدلهای نظری علم اقتصاد است. هیچ مدل واحدی به تنهایی قادر به ترسیم تصویر کاملی از این پدیده پیچیده نیست، اما همافزایی چندین چارچوب تحلیلی، درک جامعتری از پیامدهای توزیعی و رفاهی مهاجرت بر کارگران بومی و ساختار کلی تولید به دست میدهد. -
قواعد بازی؛ حلقه مفقوده توسعه اقتصادی ایران
در ادبیات توسعه، سالها تصور میشد که وفور منابع طبیعی، سرمایه مالی یا موقعیت جغرافیایی مناسب، مهمترین عوامل پیشرفت کشورها هستند. اما تجربه دهههای اخیر جهان نشان داده که این عوامل، اگرچه مهماند، بهتنهایی تضمینکننده توسعه نیستند. کشورهایی با منابع عظیم نفت، گاز و معادن گاه با رشد اقتصادی ناپایدار، تورم مزمن و بهرهوری پایین مواجه شدهاند، درحالیکه اقتصادهایی فاقد منابع طبیعی به قدرتهای بزرگ اقتصادی جهان تبدیل شدهاند. این تفاوت را نمیتوان تنها با میزان سرمایه یا فناوری توضیح داد؛ پاسخ را باید در «قواعد بازی» جستوجو کرد.
- یکشنبه، ۲۸ تیر ۱۴۰۵
-
مغفولترین حوزه سیاستگذاری در جهان کدام است؟
روزنامه شماره ۶۶۱۰وزن رو به رشد «فضا»
اگر مرا از نزدیک بشناسید، احتمالا میدانید که شیفته فضا هستم. چندی پیش درباره علاقهام به فلسفه فضا نوشته بودم. در جاهای دیگر نیز درباره موضوعاتی از حقوق مالکیت بر ماه گرفته تا ارزش اکتشافات فضایی مقاله منتشر کردهام. حتی مدتی نیز بهعنوان «فیلسوف مشاور فضا» با یک موسسه پژوهشی فعال در حوزه فضا همکاری داشتهام. بنابراین، طبیعی است که تا اندازهای جانبدارانه به موضوع نگاه کنم و تقریبا در هر مسالهای ردپای اهمیت فضا را ببینم. -
الفبای تجارت
ردِ پول را از نخستین دریافتکننده آن فراتر ببرید. از خود پول عبور کنید و به کالاها و خدمات واقعی نهفته در پس آن بنگرید. چند بحث اخیر درباره تجارت، بار دیگر این دو اصل را به یادم آورد.
- شنبه، ۲۷ تیر ۱۴۰۵
-
اعتبار به کارآمدی اقتصاد چه کمکی میکند؟
روزنامه شماره ۶۶۰۹از شکسپیر تا اسمیت
اعتبار، یک سازه مصنوعی نیست که توسط تامینکنندگان مالی یا دولتها تحمیل شده باشد. اعتبار به این دلیل پدید میآید که زندگی تجاری مدرن بدون آن نمیتواند کار کند. -
هرج و مرج آموزشی: مساله رویکرد
یکی از مسائلی که آموزش و پرورش ایران، بهخصوص در ۴۰ الی ۷۰ سال اخیر، با آن مواجه بوده، هرج و مرجی است که بخشی از آن ناشی از عدم فهم سیاستگذاران و مسوولان آموزش و پرورش از مساله «رویکرد آموزشی» بوده است. در جهان ما چهار رویکرد عمده آموزشی داریم: ۱. رویکرد رفتارگرایانه؛ ۲. رویکرد شناختی؛ ۳. رویکرد تکاملی؛ ۴. رویکرد انسانگرایانه. هرکدام از این رویکردها فرضیات خاصی را در باب جهان، انسان، آموزش و الی آخر دارند.
- چهارشنبه، ۲۴ تیر ۱۴۰۵
-
چگونه دخالت در یک کالا به دخالت در کل اقتصاد منجر میشود؟
روزنامه شماره ۶۶۰۷درسهای تلخ شکر در جنگ جهانی اول
اگر هوش مصنوعی منجر به این شود که هزینه نهایی تولید کالاها به صفر میل کند، یعنی در دنیایی با فراوانی مفرط، همچنان موضوعاتی چون کمیابی، موازنه و عدم قطعیت پابرجا هستند و به همراه آنها، نقش حیاتی قیمتها برقرار خواهد ماند. -
هوش مصنوعی پول را منسوخ نخواهد کرد
اگر هوش مصنوعی منجر به این شود که هزینه نهایی تولید کالاها به صفر میل کند، یعنی در دنیایی با فراوانی مفرط، همچنان موضوعاتی چون کمیابی، موازنه و عدم قطعیت پابرجا هستند و به همراه آنها، نقش حیاتی قیمتها برقرار خواهد ماند. -
رفع بحران تورم ایران، در یکسال ممکن است؟
توسعه اقتصادی و گذار یک کشور به جایگاه اقتصادهای پیشرفته، به درک دقیق فرایندهای تاریخی، نهادی و اقتصادیای وابسته است که طی دههها و در بسیاری موارد طی قرنها، شکلدهنده اقتصادهای توسعهیافته امروز بودهاند. تمرکز صرف بر نتایج فعلی و تلاش برای تقلید از خروجیهای قابل مشاهده، بدون فهم تحولات زیربناییای که این نتایج را ایجاد کردهاند، بهندرت به سیاستگذاری موثر منجر میشود. آنچه اهمیت دارد، مطالعه توسعه بهعنوان یک فرآیند است، نه صرفا مجموعهای از نتایج قابل مشاهده.
- سهشنبه، ۲۳ تیر ۱۴۰۵
-
چرا هیچکس از قوانین منطقهبندی و محدودیت عرضه صحبت نمیکند؟
روزنامه شماره ۶۶۰۶آبشخور کمبود مسکن در جهان اول
بحثهای سیاستگذاری در اروپا، بهدلیل سلطه آمریکا بر شبکههای اجتماعی، اغلب رنگوبوی آمریکایی به خود میگیرند. این وضعیت معمولا پیامد مطلوبی ندارد؛ زیرا باعث میشود اروپاییها مسائل سیاستی خود را از دریچه چارچوبهایی ببینند که لزوما با واقعیتهای آنها سازگار نیست. با این حال، به نظر من، در یک حوزه استثنا وجود دارد: بحث مسکن در اروپا، بهویژه در اروپای قارهای، شاید واقعا با وام گرفتن برخی ایدهها از آمریکاییها بهبود یابد.
- دوشنبه، ۲۲ تیر ۱۴۰۵
-
چگونه هوش مصنوعی فرآیند دادخواهی را دگرگون میکند؟
روزنامه شماره ۶۶۰۵چتباتها از متهم دفاع میکنند
هوش مصنوعی، هزینه دادخواهی مدنی را بهشدت کاهش داده و حق دفاع شخصی را برای میلیونها آمریکایی عملی کرده است. اما قضات از افزایش پروندههای بیاساس و ارجاعات ساختگی نگرانند.
- یکشنبه، ۲۱ تیر ۱۴۰۵
-
فروپاشی اقتصادی که هرگز رخ نداد؛
روزنامه شماره ۶۶۰۴برگزیت، ۱۰سال بعد
به رایدهندگان هشدار داده شده بود که خروج از اتحادیه اروپا موجب رکود، بیکاری گسترده و افول اقتصادی پایدار خواهد شد. اما مقایسه عملکرد بریتانیا با همتایانش در گروه ۷ (G۷) تصویر دقیقتر و ظریفتری را نشان میدهد.
- شنبه، ۲۰ تیر ۱۴۰۵
-
الواح گِلی باستانی نشان میدهند بازارها پیش از آنکه اقتصاددانان سازوکارشان را توضیح دهند، بهخوبی کار میکردند
روزنامه شماره ۶۶۰۳سند ۴هزار ساله دست نامرئی
الواح گِلی کشفشده در آسیای صغیر نشان میدهند که نظمی تجاری، پیچیده و خودجوش، نزدیک به چهار هزار سال پیش از آنکه اقتصاددانان نحوه عملکرد بازارها را توضیح دهند، شکل گرفته و بهخوبی عمل میکرده است. -
اگر حکومتهای پوپولیستی روی کار نمیآمدند، چه اتفاقی میافتاد؟
روزنامه شماره ۶۶۰۳میراث نهادی عوامفریبان در آمریکای لاتین
اگر حکومتهای پوپولیستی روی کار نمیآمدند، چه اتفاقی میافتاد؟ در پسِ بحث درباره پوپولیسم در آمریکای لاتین، پرسشی بنیادین نهفته است: آیا روسای پوپولیست خود موجب تضعیف نهادها میشوند، یا صرفا در کشورهایی به قدرت میرسند که از پیش با نهادهای ضعیف دستوپنجه نرم میکنند؟ تمایز میان این دو دیدگاه اهمیت زیادی دارد.
- پنجشنبه، ۱۱ تیر ۱۴۰۵
-
فشار بر فدرالرزرو برای افزایش نرخ بهره با نزدیک شدن به انتخابات
روزنامه شماره ۶۶۰۲بالاترین نرخ ۳ساله تورم
اگر فدرالرزرو در ماههای آینده نرخ بهره را افزایش دهد، این امر ضربهای به رئیسجمهور و تبلیغات اقتصادی حزب جمهوریخواه در اوج کمپین انتخاباتی خواهد بود که محور اصلی آن قدرت خرید و هزینههای زندگی است. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، ماموریتی را برای کاهش هرچه سریعتر هزینههای استقراض آغاز کرده است. با این حال، والاستریت اکنون انتظار دارد که این هزینهها بالاتر بروند. -
از «کلاهدوز دیوانه» تا دیالکتیک خصوصی سازی
خصوصیسازی در اقتصاد ایران نه بهمثابه یک اصلاح کارآمد، بلکه بهعنوان یک «وارونهسازی نمادین» اجرا شده است. واگذاریهای رسمی اغلب به بخش خصوصی واقعی نرسیده و به نهادهای خصولتی یا طبقهای منتقل شدهاند که همزمان مالکیت و رانت را حفظ میکنند. این همان منطق کلاهدوز دیوانه در «آلیس در سرزمین عجایب» است: در مهمانی چای عصرانه، «حالت عادی» بههم میریزد و هر چیز وارونه خود میشود؛ خصوصیسازی «بهنام»، نه «بهعمل».
- چهارشنبه، ۱۰ تیر ۱۴۰۵
-
آینده قاره سبز در گفتوگوی دو نوبلیست اقتصاد بررسی شد
روزنامه شماره ۶۶۰۱چرا اقتصاد اروپا کم میآورد؟
در بخش اول این گفتوگو، فیلیپ آگیون با تکیه بر نظریه مشهور خود یعنی «تخریب خلاق»، به کالبدشکافی ریشههای رکود اقتصادی و کاهش رقابتپذیری اروپا در مرزهای فناوری و هوش مصنوعی در برابر ایالات متحده و چین پرداخت. او تشریح کرد که اروپا پس از جنگ جهانی دوم در مرحله رشد بر پایه جبران عقبماندگی موفق بود، اما در گذار به نوآوری در لبه مرز دانش و بهرهگیری از انقلاب فناوری اطلاعات ناکام ماند. آگیون ساختار نهادی کمیسیون اروپا را یکی از موانع اصلی دانست که با وضع مقررات بیش از حد و محدودیتهای سختی مثل سقف کسری بودجه، سیاستهای صنعتی پویا را خفه کرده است. علاوه بر این، او به ریشههای فرهنگی اشاره کرد که در آنها برخلاف آمریکا، ریسکپذیری تشویق نمیشود و ترس از شکست مایه شرمساری است، امری که در نهایت سرمایهگذاری خطرپذیر را محدود میکند. در نهایت، او ضمن تایید گزارش ماریو دراگی برای اصلاحات، الگوی «انعطافپذیری توام با امنیت» دانمارک را به عنوان راهکاری برای حمایت از کارگران در دوران گذار به عصر هوش مصنوعی معرفی کرد. -
ضدیت با رشد اقتصادی را جدی بگیریم؟
دوران اخیر را میتوان مقطع مهمی برای جنبش «رشدزدایی» دانست. نخست، توماس پیکتی، اقتصاددان فرانسوی، به همراه گروهی از پژوهشگران، در همین ماه گزارش عدالت جهانی را منتشر کرد؛ گزارشی که در آن، برنامهای برای بازآرایی بنیادین اقتصاد جهان با هدف تحقق عدالت اجتماعی و پایداری زیستمحیطی ارائه شده است. یکی از ارکان اصلی این پیشنهاد، کاهش نرخ رشد سالانه تولید ناخالص داخلی سرانه در کشورهای غربی به رقمی میان صفر تا نیم درصد است. اندکی بعد، گروهی دیگر از اقتصاددانان، از جمله برنده جایزه نوبل، جوزف استیگلیتز، نیز به این دیدگاه پیوستند و استدلال کردند که «راهبرد اتکا به رشد اقتصادی، راهبردی محکوم به شکست است.»
- سهشنبه، ۰۹ تیر ۱۴۰۵
-
آینده قاره سبز در گفتوگوی دو نوبلیست اقتصاد بررسی شد
روزنامه شماره ۶۶۰۰چرا اقتصاد اروپا کم میآورد؟
در بخش عمدهای از دوران پس از جنگ، سیاستگذاران اروپایی ثبات و پیشبینیپذیری را بر پرورش نوآوریهای بنیادین ترجیح دادهاند. امروز، درحالیکه ایالات متحده و چین برای تسلط بر هوش مصنوعی رقابت میکنند، اروپای راکد برای بازپسگیری جایگاه خود در مرزهای فناوری دستوپا میزند. -
آزمون تثبیت اجاره یکمیلیون خانه
دو روز پس از آنکه سه نامزد کنگره که از سوی زهران ممدانی، شهردار نیویورک، مورد حمایت قرار گرفته بودند، در انتخابات مقدماتی این ایالت به پیروزی رسیدند، هیات تعیین دستورالعمل اجارهبهای شهر نیویورک نیز پیروزی دیگری را برای او رقم زد.
- دوشنبه، ۰۸ تیر ۱۴۰۵
-
پیامدهای افزایش نرخ بهره بانکی بر اقتصاد ایران
اقتصاد ایران با مجموعهای از چالشهای ساختاری همچون تورم مزمن، کسری بودجه دولت، ناترازی نظام بانکی، بیثباتی بازار ارز، کاهش سرمایهگذاری، افت بهرهوری و محدودیتهای ناشی از تحریمهای بینالمللی روبهرو بوده است. در چنین شرایطی سیاست پولی و بهویژه تعیین نرخ بهره بانکی به یکی از مهمترین ابزارهای مدیریت اقتصاد کلان تبدیل شده است.
- یکشنبه، ۰۷ تیر ۱۴۰۵
-
چرا هیچکس مالیات بر زمین را دوست ندارد؟
روزنامه شماره ۶۵۹۸مالیاتهای بهینه
اقتصاددانان و در واقع، تقریبا هر گروه دیگری از مردم، اغلب با هم توافق ندارند. بهعنوان مثال، بحثهای اخیر درباره کنترل قیمتها را در نظر بگیرید. سرخط یک یادداشت تحلیلی در اینباره در نیویورکتایمز دقیقا با این عبارت شروع میشود: «اقتصاددانان از این ایده متنفرند و با این حال، رأیدهندگان چندان بدبین نیستند». -
هرج و مرج، هماهنگی را از بین میبرد
دنیایاقتصاد: هرجومرج سیاستی فقط سرخط خبرها را نمیسازد، بلکه بهطور بنیادی محاسبات اقتصادی و شکوفایی را مختل میکند. مانند سنگی که در آب آرام انداخته میشود، هرجومرج سیاستی در سراسر اقتصاد به شیوههایی موج میزند که دیدن آنها دشوار است، اما میتوانند برای شکوفایی و رشد به شدت ویرانگر باشند.
- شنبه، ۰۶ تیر ۱۴۰۵
-
به مناسبت درگذشت رئیس اسبق فدرالرزرو، عملکرد او بررسی شد
روزنامه شماره ۶۵۹۷۱۰۰ سال با آلن گرینسپن
آلن گرینسپن، رئیس سابق فدرالرزرو، در ۱۰۰سالگی درگذشت. او را به دوره طولانی ریاست بر فدرال رزرو و عزم راسخ در نبرد با تورم میشناسند. بری آیچنگرین، اقتصاددان و صاحبنظر پولی، در یادداشتی میراث او در سیاست پولی را بررسی کرده است.
- محسن رضایی: مقام معظم رهبری مایل بودند هرچه سریعتر پیام ایشان را به آقای پوتین تقدیم کنم/ درباره مسائل مهم منطقه با آقای پوتین مشورت شد +فیلم
- افشاگری رسانه اسرائیلی: عربستان خواهان تغییر نتانیاهو است
- ادعای نیویورکتایمز: ایران در حال بررسی پیشنهادهای مشخص درباره برنامه هستهای است
- خبر خوش کالابرگی/ افزایش۵۰۰ هزار تومانی به حساب ۳۰ میلیون نفر واریز شد
- کالابرگ این خانوارها از امروز شارژ می شود
- نیویورکتایمز: تا صبح روز پنجشنبه، ایران و آمریکا در حال بررسی پیشنهادها بودند/ میانجیگری قطر تا حدودی موفقیتآمیز بوده است
- واکنش دولت به خبر حذف چند ده میلیون نفر از مشمولان کالابرگ
- درگذشت آیتالله وحید خراسانی تکذیب شد
- هشدار عراق درباره وقوع جنگ میان ایران و آمریکا
- نتانیاهو در بنبست سیاسی/ اختلاف ۲۱ رأیی در رقابت تشکیل کابینه
- محسن رضایی پیام رهبر انقلاب را به پوتین تقدیم کرد
- اظهارات رئیس سازمان انرژی اتمی ایران درباره حمله احتمالی آمریکا به کوه کلنگ
- واکنش اردوغان به نتایج انتخابات آمریکا/ امیدواریم به صلح در منطقه کمک کند
- تیراندازی مرگبار در ترکیه/ هشت نفر کشته شدند
- جلسه مهم ترامپ با تیم امنیت ملی خود درباره ایران/ جنگ تمام عیار در راه است؟
- ادعای رویترز درباره پیشنهاد هسته ای تهران
- وزیر پیشین آموزش و پرورش درگذشت
- با تصمیم جدید ارزی، خطر ورشکستگی بیخ گوش واردکنندگان قرار گرفت
- توئیت مرندی درباره آماده سازی آمریکا و اسرائیل برای حمله بزرگ
- روایت ایندیپندنت از فشار بر روبیو برای استعفا/ بعد از شکست جمهوریخواهان، چهار پنج نفر از اعضای کابینه فرار میکنند
- زمان تشکیل دولت جدید اسرائیل اعلام شد
- المیادین: موضوع گفتوگوی محسن رضایی و پوتین پایان جنگ بود
- ادعای آکسیوس درباره آمادگی سنتکام برای عملیات نظامی گسترده
- قیمت لبنیات افزایش یافت/ شیر خام چند؟
- تیراندازی مرگبار در مرز ایران و ترکیه/ یک سرباز ترک کشته شد