بررسی نقش بازار در نهضت ملی شدن صنعت نفت
روزنامه شماره ۵۵۳۰-
نهضت ملی شدن صنعت نفت حاصل تلاش، مبارزه و پیوند بسیاری از گروهها، احزاب و نیروهای سیاسی-اجتماعی به شمار میرفت که با به قدرت رساندن مصدق به دنبال تحقق «حاکمیت ملی» و «استقلال» بودند. در میان این نیروها بازار، نهادی سیاسی- اجتماعی بود که از یک طرف در پیوند با روحانیت بود و از سویی با دیگر اقشار اجتماعی و سیاسی ارتباط داشت. شبکههای ارتباطی بازار متنوع و متفاوت بود. بهرغم سرمایه مالی که در اختیار بازار قرار داشت، اعتبار و جایگاه اجتماعی و سیاسی آن از اهمیت ویژهای برخوردار بود. ترکیب… -
نگاه به تجربیات گذشته
حسن خوشپور *درحالیکه یک سال از حضور حکمران جدید اقتصادی برای مدیریت اقتصاد کلان و سیاستگذاری در راستای فراهم شدن بستر مناسب توسعه فعالیتها و بازارهای کسبوکار میگذرد، با اطمینان میتوان گفت مشکل اصلی در ماهیت و محتوای مبانی نظری مورد پذیرش برنامهریز نیست، بلکه مشکل فقدان هرگونه مبنای نظری منطقی و علمی اقتصادی و اداری بوده و در طراحی راهکارها و شیوههای اصلاحی، به تجربیات گذشته درکشور و عملکردهای نهادها و ساختارهای مشابه داخلی و خارجی بیتوجهی میشود.
-
«بلوای» فرزندِ چهاردهم آقای جعفری در شهر/سیاسی بودن شعبون بی مخ، ادعا یا واقعیت؟
ايسنا: اول فروردین ۱۳۰۰ شانزدهمین و آخرین عضو خانواده جعفری در محله سنگلج، گذر درخونگاه به دنیا آمد و نامش را «شعبوون» گذاشتند.
-
یک نماینده پارلمان خبر داد
روزنامه شماره ۵۵۱۴تحرکات جدید طراحان صیانت در مجلس
دنياي اقتصاد: غلامرضا نوری، رئیس فراکسیون مستقلین ولایی مجلس درباره بروز اختلالات و کندی اینترنت در گفتوگو با «دنیای اقتصاد» گفت: مساله این است که دسترسیها را دارند سختتر میکنند و میخواهند ارتباطات مردمی در این حوزه سختتر شود.
-
سازمان زیباسازی تهران اختیار مقابله با اغتشاشات بصری شهر را دارد؟
روزنامه شماره ۵۵۱۲آلودگی «تابلو» در پایتخت
دنياي اقتصاد: شلوغ و پرنور، در اندازهها و ابعاد مختلف از تابلوهای چندسانتی تا حتی چند متری بر روی ساختمانها نصب شده تا کسب و کارشان را معرفی کنند، در سویی دیگر، خیابانها پر از تابلوها و المانهای ترافیکی یا راهنمایی است؛ هرکدام یک رنگ و سایز دارند و نهایتا ساختمانهای مختلف با طول و عرض مختلف هر کدام هر نمایی که خواستند، نصب کردهاند.
-
ساعت مچی لاکچری متعلق به کدام نماینده مجلس بود؟
همشهری آنلاین: یک نماینده مجلس در توئیت خود نوشت: «تلاش برای توقف فعالیت VODها مانند فیلیمو، نماوا و فیلمنت باعث افزایش مخاطب صداوسیما نمیشود. بلکه مخاطبی که جذب اینها شده را روانه شبکههای ماهوارهای میکند که الان مدتی است بیمخاطب شدهاند. تدبیر و دوراندیشی چیز خوبی است.» -
مرگ پیشگام جهانگردی
عبدالله امیدوار، از اولین جهانگردان ایرانی در سن ۸۹ سالگی در کشور شیلی درگذشت. عبدالله امیدوار که یکی از پیشگامان جهانگردی معاصر در ایران است، در شیلی، کشوری که سالها در آن زندگی میکرد، بهعنوان نمادی از سینمای شیلی معرفی شده است. او تهیهکننده و فیلمسازی بود که به بیش از ۱۰۰کشور جهان سفر کرد و حدود۱۲۰فیلم مستند ساخت.
-
بررسی نقش نوپاتریمونیالیسم در دوره پهلوی
روزنامه شماره ۵۴۹۳کارکرد نادرست نهادهای مدرن
از ویژگیهای مهم نوسازی عصر پهلوی، تشکیل دولتی مقتدر و متمرکز بود؛ دولتی که با حفظ تمامیت ارضی کشور، شالوده انجام نوسازی و اصلاحات را در کشور فراهم سازد. چنین دولتی، آرمان بسیاری از کسانی بود که دغدغه پیشرفت کشور را داشتند.
-
در سیوپنجمین نشست هیات نمایندگان اتاق بازرگانی تهران اعلام شد
روزنامه شماره ۵۴۹۲زنگخطر ورشکستگی آبی
دنیایاقتصاد: دولت تنها ۱۰سال برای مدیریت بحران آب فرصت دارد. این هشدار بخشخصوصی به سیاستگذار است. بیش از ۶ دهه از آغاز بحران آبی در ایران میگذرد. در این بین بارها کارشناسان داخلی و سازمانهای بینالمللی درخصوص بحران آب در ایران هشدار دادهاند. بحرانی که ناشی از مدیریت سیاسی آب در کشور است. براین اساس نیز در تمام این سالها، دولتها برای جلوگیری از بحرانهای اجتماعی و سیاسی چشم خود را روی مدیریت فنی و علمی آب بستهاند.
-
میانبر توسعه اقتصادی
دکتر مهدی حمزهپور/ دبیر کارگروه نخبگان مرکز بررسیهای استراتژیک ریاستجمهوریاز منظر علوم تصمیم و سیستم، ما با سه نوع مساله (Problem) روبهرو هستیم که برای حل هریک از این نوع مسائل، راهحلهایی متناسب با شرایط آن مساله را ارائه میدهیم. نوع اول، مسائل خوشتعریف، خوشقلق و به تعبیری ساختاریافته است که در شرایط قطعیت کامل مطرح میشود و راهحلهای تکنیکال، نیوتنی، مشخص و قابل پیشبینی برای آن وجود دارد. بهعنوان مثال، مساله آب زایندهرود یا مساله ریزگردها از نوع مسائل ساخت یافتهاند که راهحلهای دقیق فنی و مدیریتی برای آنها وجود دارد.
-
تبارشناسی قدرت آبدارخانه در دوره قاجار
روزنامه شماره ۵۴۷۵تداوم فرهنگ «رشوه»
انتظار بر این بود که قاجاریه با تبعیت از بوروکراسی دنیای غرب که شاهان قاجار به آنجا سفر میکردند، در ایجاد بوروکراسی اداری بهخاطر تقلیل رفتارهای مذموم اهتمام ورزد. اما قدرت قاجارها از ایجاد یک بوروکراسی که لازمه حکومتهای همعصر بود، باز ماند و به قول آبراهامیان: «تلاش برای ایجاد یک بوروکراسی گسترده به شکست انجامید. شاهان قاجار اقوام و آشنایان خود را به استخدام دولت درآوردند و کابینه خیمهای سه نفری را به کابینه دهنفری...تبدیل کردند.» بدیهی است.
-
تبارشناسی نسل دوم روشنفکری ایرانی
روزنامه شماره ۵۴۶۹دولت مطلقه و مساله تجدد
همانند بسیاری از جوامعی که مواجهه آنها با تمدن غربی از رهگذر تهاجم بیرونی و استعمار صورت گرفت، تجددخواهی ایرانیان نیز مقولهای برآمده از احساس درماندگی ناشی از شکست در مقابله با تهاجمات استعماری بود. به این ترتیب میتوان یکی از ویژگیهای جوامع درگیر با «تجدد پیرامونی» را اشتغال مداوم به پرسشهای برآمده از چنین وضعیتی و تکاپوی برآمده از احساس شکست دانست.
-
ارقام اعلامشده با واقعیت همخوانی داشت؟
مجتبی قاسمی/ استادیار حقوق و اقتصاد دانشگاه شهید بهشتیپس از ماهها گمانهزنی درخصوص حذف ارز ترجیحی پرداختی به برخی از گروههای کالایی که از زمان به قدرت رسیدن دولت رئیسی در سال ۱۴۰۰ در محافل سیاسی آغاز شده بود، سرانجام در اواخر اردیبهشت سال ۱۴۰۱، این امر صورت گرفت و بهطور مشخص، قیمت کالاهایی مانند روغن، تخممرغ، مرغ، ماکارونی و نانهای غیرسنتی تعدیل شد.
-
سلاح ویرانکنندهای بهنام تورم
پوراندخت نیرومند/ پژوهشگر اقتصادیمیخواهم از چند بعد، به مساله آزادسازی اخیر قیمتها به شیوه دکترین شوک و جراحی اقتصادی نگاه کنم:
-
نگاهی به تاریخ شهری و تاریخنگاری محلی و ملی
روزنامه شماره ۵۴۴۹رابطه کل و جزء
بدونشک توسعه منابع و ترقی روشهای تاریخ نگاری محلی، موجب آن نخواهد شد که این نوع از تاریخنگاری به سطح و نوعی دیگر از تاریخنگاری تبدیل شود. مثلا تاریخ محلی در نقش و سطح تاریخ قومی، ملی یا جهانی ظاهر شود. هرچند دیده شده است که در فرآیند تکوین ملیت، تاریخ محلی مبنای تاریخ ملی شده، اما این به آن معنا نبوده که تاریخ محلی تغییر ماهوی کرده باشد یا در گذر به تاریخ ملی، خلایی ناشی از این تحول را موجب شده باشد، بلکه معمولا چنین بوده که سیری تکوینی از تاریخ یک محل شروع شده و سپس سطح تاریخ محلی را پشت…
-
آیا نخبگان افغانستانی در کشور جایگاهی دارند؟
حمزه حاجیعباسی پژوهشگر برنامه آفاقچهل سال است که افغانستانیها در ایران زندگی میکنند و در تمام این چهلسال، مسوولان ایرانی در آرزوی بازگشت تمامی آنها به کشورشان هستند. رویکرد بازگرداندن تمام مهاجران براساس این دیدگاه است که «بازگشت افغانستانیها، نسبت به ماندن آنها در ایران، منافع بیشتری دارد.» اما آیا این دیدگاه، همیشه درست است؟ آیا اگر آنها شرایط اولیه برای زندگی رضایتبخش را در کشور خود داشتند، آنجا را ترک میکردند که حال بخواهند دوباره برگردند؟
-
سیاستها و قوانین تنشزا
سید حسین هاشمی دانشیار مهندسی محیطزیست دانشگاه شهید بهشتیسالهای متمادی است که گروهها و افراد مختلف، در مورد چالش آب در ایران، دلایل و راهحلهای آن صحبت میکنند و طرحها و برنامههای متعددی نیز از سوی مراجع مربوطه تصویب و به اجرا گذاشته شده است. با وجود این، شواهد حکایت از آن دارد که تغییر چندانی در وضعیت آب کشور ایجاد نشده است.
-
کمرنگ کردن ماهیت سرمایهای مسکن
امید میرچولی کارشناس بازار سرمایهنقش و جایگاه بخش مسکن در اقتصاد ایران، چنان عجین و درهم تنیده شده که در ساختارهای اجتماعی و سیاسی کشور هم، در طول سالهای متمادی، بهخصوص طی سالهای اخیر، به یک نیاز و دغدغه برای سرپناهی ملکی و حتی استیجاری تبدیل شده است. آمارها از رشد تقاضای سالانه نیاز به مسکن، فارغ از انگیزههای سرمایهگذاری در این بخش حکایت دارد که سهم حدود ۴۰درصدی مسکن از تولید ناخالص داخلی کشور، نشاندهنده توجه حیاتی به آن است که نگاه ملی و فراملی را میطلبد.
-
جایگاه و کارکرد بازرگانان بوشهر در جنبش جنوب ایران
روزنامه شماره ۵۴۲۶امواج اقتصادی مشروطهخواهی
جنوب ایران پس از پیروزی انقلاب مشروطیت تحولات سیاسی زیادی را پشت سر نهاد که اوج آن در جنگ جهانی اول رقم خورد. بازرگانان بوشهر که از ابتدای قرن نوزدهم توان اقتصادی بیشتری یافته و به تدریج به فعالیتهای اجتماعی و سیاسی علاقهمند شده بودند، در این جنبش، مخالف انگلستان و متحد روحانیت مشروطهخواه بودند و بهعنوان یک گروه اجتماعی متنفذ، علائق مذهبی، ملی و اقتصادی داشتند. طی حوادث جنبش جنوب، بازرگانان بوشهر همواره در کشاکش این علائق قرار داشتند و معمولا با پشت کردن به منافع اقتصادی، از مواضع روحانیان…
-
رنجی که از بحران مسکن میکشیم
تبدیل مسکن از کالایی مصرفی به یک کالای سرمایهای مهمترین پیامد روندهای طی شده در بازار مسکن در ایران بوده است. حاصل این روند بروز معضلات اقتصادی، اجتماعی و سیاسی گوناگون است: ظهور پدیده خانههای خالی (حدود ۳ میلیون در حال حاضر)، افزایش روزافزون هزینه مسکن در سبد خانوارهای ایرانی (در مواردی تا ۷۰ درصد)، افزایش تعداد مستاجران شهری در عرض ۲۰ سال از ۲۱درصد به ۳۷ درصد بین سالهای ۷۵ تا ۹۵، کاهش کیفیت ساخت مسکن، افزایش نسبت نقدینگی مسکن به کل سرمایهگذاری در اقتصاد (بهطور متوسط ۳۰ درصد در…
-
چگونه الگوریتم بزرگترین شبکه اجتماعی آن را به سمت سقوط میبرد
روزنامه شماره ۵۳۹۱فرمان فیسبوک در دست ابرکاربران
دنياي اقتصاد: فیسبوک روزهای سختی را میگذراند. این را نه تنها از میزان کاهش ارزش سهام این شرکت در روزهای اخیر بلکه حتی از سخنان مدیرعامل آن نیز میتوان یافت. نتیجه یک دهه کم اهمیتی به دادههای کاربران و فشارهای قانونگذاران حالا نتایج خود را نشان میدهد. نشر اطلاعات نادرست و ایجاد اختلاف بین جریانهای اجتماعی و سیاسی فیسبوک را به میدان نبرد بزرگی تبدیل کرده که بزرگترین قربانی آن خود این پلتفرم است. وجود نزدیک به ۳ میلیارد کاربر فعال ماهانه در این پلتفرم، حضور برخی گروهها و کاربران همچون جان، میشل و…
-
صورت بندی جدید جنبش های اجتماعی
جنبش اجتماعی را میتوان «به نحو کلی کوششی جمعی برای پیشبرد یا مقاومت در برابر دگرگونی در جامعهای که خود بخشی از آن را تشکیل میدهد» در نظر آورد یا آن را بهعنوان «کوشش جمعی برای پیشبرد منافع مشترک، یا تامین هدفی مشترک، از طریق عمل جمعی خارج از حوزه نهادهای رسمی» تعریف کرد.
-
نقش و جایگاه طبقه متوسط سنتی در وقوع انقلاب اسلامی ایران
هژمونی اجتماعی برای طبقه یا گروه اجتماعی معینی وقتی حاصل میشود که تودههای عظیم مردمی به صورت کاملا ارادی و آگاهانه و بدون هیچگونه تنگنا و فشاری با جهتی که آن طبقه اجتماعی مسلط به زندگی داده است موافقت کرده و به آن گروه اعتماد کنند.
-
مشکلات اقتصادی؛ نتیجه مدیریت نادرست
محمدحسین پورمحمدی مدیرعامل شرکت تولیدی بازرگانی عودکالانگاهی به ریشه چالشهای اقتصادی و اجتماعی در کشور حکایت از آن دارد که بیثباتی در همه حوزهها به خصوص در حوزههای سیاستگذاری عامل اصلی همه چالشهای موجود است. سیاستگذاریهای نادرست در حوزه اقتصاد و موضوعات اجتماعی و سیاسی در خلال دهههای گذشته حتی باعث شده جایگاه و تعریف ارزشها و ضد ارزشها در مقایسه با گذشته تغییر کند و همین امر باعث شده در اقتصاد ایران تقریبا هیچ مولفهای سر جای خودش نباشد. نتیجه این تحولات باعث شده اغلب اوقات افرادی که بعضا حتی دارای مدارک تحصیلی مرتبط با حوزههای فعالیت…
-
ناگفتههای گفتنی
گفتوگو: مصطفی الولی و عبده الاسدی ترجمه: حسین جابری انصاریبعدتر بهصورت دقیقتری دانستم که «جبهه خلق - فرماندهی کل» در تصمیمگیری برای نبردهای شمال شریک بود؛ اما «جبهه خلق» و «جبهه دموکراتیک» مخالف این عملیات بودند. البته «جبهه خلق» در مخالفت خود با نبردهای شمال، متاسفانه به کارهای شیطانی روی آورد. بهویژه آن هنگام که تصاویری از جنایت «صبرا» و «شتیلا» در نشریه خود «الهدف» منتشر کرد و آن را بهعنوان رویدادهای اردوگاههای شمال جا زد. تهاجم سیاسی علیه «انتفاضه» بیرحمانه بود و ویرانیهای پدیدآمده در اردوگاههای شمال، آنگونه نبود که طرفهای مخالف ما…
-
خالق داییجان ناپلئون در ۹۴ سالگی در گذشت
روزنامه شماره ۵۳۶۵بازتاب مرگ طنزپرداز برجسته
دنیایاقتصاد: «من یک روز گرم تابستان، دقیقا یک سیزده مرداد، حدود ساعت سه و ربع کم بعد از ظهر عاشق شدم. تلخیها و زهر هجری که چشیدم بارها مرا به این فکر انداخت که اگر یک دوازدهم یا یک چهاردهم مرداد بود شاید این طور نمیشد.»
-
تاثیر تحولات شهری در بازار کلانشهرها دوره پهلوی (۱۳۵۷-۱۳۰۴ش)
روزنامه شماره ۵۳۵۳رشد شتابان مصرفگرایی
در تاریخ ایران از ایام قدیم بازار مانند هسته اصلی امور تجاری شهر محسوب شده است. بازار ایرانی ورای عملکرد تجاری آن، نهادی است اجتماعی که عناصر زندگی جمعی چون عناصر دینی، سیاسی، تجاری و اجتماعی در آن متمرکز شده است. از این رو هر گونه مطالعه و پژوهش بر روی بازار ایرانی، نیازمند بررسی بستر بازار، یعنی شهر است. چراکه بازار بازتابی از ویژگیهای شهر بوده و تحولات و تغییرات آن را به خوبی آشکار میسازد.
-
ناترازی در منابع و مصارف
بنفشه زهرایی/ دانشیار دانشکده مهندسی عمرانخشکی رودخانه زایندهرود، زخمی شده است بر چهره فلات مرکزی ایران. سوالی که این روزها، بیش از همیشه، در اذهان ایجاد شده، این است که چه عاملی باعث خشکشدن رودخانه زایندهرود شده است. در پاسخ به این سوال، باید نگاهی به تجربیات ملی و بینالمللی داشته باشیم.
-
زمان تصمیم برای دلار ۴۲۰۰؟
محسن جلالپورمخالفت با حذف ارز ۴۲۰۰تومانی، عموما سه خاستگاه سیاسی، اقتصادی و اقتصادسیاسی دارد. به همین ترتیب، حلقه اول مخالفان را سیاستمدارانی تشکیل میدهند که نگرانی اجتماعی و سیاسی دارند.
-
ضرورت ایجاد پول دیجیتال بانک مرکزی ( CBDC)
دکتر مهدی نوری مدرس دانشگاه تهرانپدیدآمدن فناوریهای نوظهوری مانند دفتر کل توزیعشده (DLT) و بلاکچین، امکان تغییرات بسیار در ساحتهای مختلف اقتصادی، اجتماعی و سیاسی کشورها را میسر ساخته است.