فشار بر فدرال‌رزرو برای افزایش نرخ بهره با نزدیک شدن به انتخابات

اگر فدرال‌رزرو در ماه‌های آینده نرخ بهره را افزایش دهد، این امر ضربه‌ای به رئیس‌جمهور و تبلیغات اقتصادی حزب جمهوری‌خواه در اوج کمپین انتخاباتی خواهد بود که محور اصلی آن قدرت خرید و هزینه‌های زندگی است. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، ماموریتی را برای کاهش هرچه سریع‌تر هزینه‌های استقراض آغاز کرده…

آینده قاره سبز در گفت‌وگوی دو نوبلیست اقتصاد بررسی شد

چرا اقتصاد اروپا کم می‌آورد؟

در بخش اول این گفت‌وگو، فیلیپ آگیون با تکیه بر نظریه مشهور خود یعنی «تخریب خلاق»، به کالبدشکافی ریشه‌های رکود اقتصادی و کاهش رقابت‌پذیری اروپا در مرزهای فناوری و هوش مصنوعی در برابر ایالات متحده و چین پرداخت. او تشریح کرد که اروپا پس از جنگ جهانی دوم در مرحله رشد بر پایه جبران عقب‌ماندگی موفق بود،…

اخبار اندیشه

پنجشنبه، ۱۱ تیر ۱۴۰۵

فشار بر فدرال‌رزرو برای افزایش نرخ بهره با نزدیک شدن به انتخابات
روزنامه شماره ۶۶۰۲

بالاترین نرخ ۳ساله تورم

اگر فدرال‌رزرو در ماه‌های آینده نرخ بهره را افزایش دهد، این امر ضربه‌ای به رئیس‌جمهور و تبلیغات اقتصادی حزب جمهوری‌خواه در اوج کمپین انتخاباتی خواهد بود که محور اصلی آن قدرت خرید و هزینه‌های زندگی است. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، ماموریتی را برای کاهش هرچه سریع‌تر هزینه‌های استقراض آغاز کرده است. با این حال، وال‌استریت اکنون انتظار دارد که این هزینه‌ها بالاتر بروند.
روزنامه شماره ۶۶۰۲

از «کلاه‌دوز دیوانه» تا دیالکتیک خصوصی سازی

خصوصی‌سازی در اقتصاد ایران نه به‌مثابه یک اصلاح کارآمد، بلکه به‌عنوان یک «وارونه‌سازی نمادین» اجرا شده است. واگذاری‌های رسمی اغلب به بخش خصوصی واقعی نرسیده و به نهادهای خصولتی یا طبقه‌ای منتقل شده‌اند که همزمان مالکیت و رانت را حفظ می‌کنند. این همان منطق کلاه‌دوز دیوانه در «آلیس در سرزمین عجایب» است: در مهمانی چای عصرانه، «حالت عادی» به‌هم می‌ریزد و هر چیز وارونه خود می‌شود؛ خصوصی‌سازی «به‌نام»، نه «به‌عمل».

چهارشنبه، ۱۰ تیر ۱۴۰۵

آینده قاره سبز در گفت‌وگوی دو نوبلیست اقتصاد بررسی شد
روزنامه شماره ۶۶۰۱

چرا اقتصاد اروپا کم می‌آورد؟

در بخش اول این گفت‌وگو، فیلیپ آگیون با تکیه بر نظریه مشهور خود یعنی «تخریب خلاق»، به کالبدشکافی ریشه‌های رکود اقتصادی و کاهش رقابت‌پذیری اروپا در مرزهای فناوری و هوش مصنوعی در برابر ایالات متحده و چین پرداخت. او تشریح کرد که اروپا پس از جنگ جهانی دوم در مرحله رشد بر پایه جبران عقب‌ماندگی موفق بود، اما در گذار به نوآوری در لبه مرز دانش و بهره‌گیری از انقلاب فناوری اطلاعات ناکام ماند. آگیون ساختار نهادی کمیسیون اروپا را یکی از موانع اصلی دانست که با وضع مقررات بیش از حد و محدودیت‌های سختی مثل سقف کسری بودجه، سیاست‌های صنعتی پویا را خفه کرده است. علاوه بر این، او به ریشه‌های فرهنگی اشاره کرد که در آنها برخلاف آمریکا، ریسک‌پذیری تشویق نمی‌شود و ترس از شکست مایه شرمساری است، امری که در نهایت سرمایه‌گذاری خطرپذیر را محدود می‌کند. در نهایت، او ضمن تایید گزارش ماریو دراگی برای اصلاحات، الگوی «انعطاف‌پذیری توام با امنیت» دانمارک را به عنوان راهکاری برای حمایت از کارگران در دوران گذار به عصر هوش مصنوعی معرفی کرد.
روزنامه شماره ۶۶۰۱

ضدیت با رشد اقتصادی را جدی بگیریم؟

دوران اخیر را می‌توان مقطع مهمی برای جنبش «رشدزدایی» دانست. نخست، توماس پیکتی، اقتصاددان فرانسوی، به همراه گروهی از پژوهشگران، در همین ماه گزارش عدالت جهانی را منتشر کرد؛ گزارشی که در آن، برنامه‌ای برای بازآرایی بنیادین اقتصاد جهان با هدف تحقق عدالت اجتماعی و پایداری زیست‌محیطی ارائه شده است. یکی از ارکان اصلی این پیشنهاد، کاهش نرخ رشد سالانه تولید ناخالص داخلی سرانه در کشورهای غربی به رقمی میان صفر تا نیم درصد است. اندکی بعد، گروهی دیگر از اقتصاددانان، از جمله برنده جایزه نوبل، جوزف استیگلیتز، نیز به این دیدگاه پیوستند و استدلال کردند که «راهبرد اتکا به رشد اقتصادی، راهبردی محکوم به شکست است.»

سه‌شنبه، ۰۹ تیر ۱۴۰۵

آینده قاره سبز در گفت‌وگوی دو نوبلیست اقتصاد بررسی شد
روزنامه شماره ۶۶۰۰

چرا اقتصاد اروپا کم می‌آورد؟

در بخش عمده‌ای از دوران پس از جنگ، سیاستگذاران اروپایی ثبات و پیش‌بینی‌پذیری را بر پرورش نوآوری‌های بنیادین ترجیح داده‌اند. امروز، درحالی‌که ایالات متحده و چین برای تسلط بر هوش مصنوعی رقابت می‌کنند، اروپای راکد برای بازپس‌گیری جایگاه خود در مرزهای فناوری دست‌وپا می‌زند.
روزنامه شماره ۶۶۰۰

آزمون تثبیت اجاره یک‌میلیون خانه

دو روز پس از آنکه سه نامزد کنگره که از سوی زهران ممدانی، شهردار نیویورک، مورد حمایت قرار گرفته بودند، در انتخابات مقدماتی این ایالت به پیروزی رسیدند، هیات تعیین دستورالعمل اجاره‌بهای شهر نیویورک نیز پیروزی دیگری را برای او رقم زد.

دوشنبه، ۰۸ تیر ۱۴۰۵

روزنامه شماره ۶۵۹۹

پیامدهای افزایش نرخ بهره بانکی بر اقتصاد ایران

اقتصاد ایران با مجموعه‌ای از چالش‌های ساختاری همچون تورم مزمن، کسری بودجه دولت، ناترازی نظام بانکی، بی‌ثباتی بازار ارز، کاهش سرمایه‌گذاری، افت بهره‌وری و محدودیت‌های ناشی از تحریم‌های بین‌المللی روبه‌رو بوده است. در چنین شرایطی سیاست پولی و به‌ویژه تعیین نرخ بهره بانکی به یکی از مهم‌ترین ابزارهای مدیریت اقتصاد کلان تبدیل شده است.

یکشنبه، ۰۷ تیر ۱۴۰۵

چرا هیچ‌کس مالیات بر زمین را دوست ندارد؟
روزنامه شماره ۶۵۹۸

مالیات‌های بهینه

اقتصاددانان و در واقع، تقریبا هر گروه دیگری از مردم، اغلب با هم توافق ندارند. به‌عنوان مثال، بحث‌های اخیر درباره کنترل قیمت‌ها را در نظر بگیرید. سرخط یک یادداشت تحلیلی در این‌باره در نیویورک‌تایمز دقیقا با این عبارت شروع می‌شود: «اقتصاددانان از این ایده متنفرند و با این حال، رأی‌دهندگان چندان بدبین نیستند».
روزنامه شماره ۶۵۹۸

هرج ‌و ‌مرج، هماهنگی را از بین می‌برد

دنیای‌اقتصاد: هرج‌و‌مرج سیاستی فقط سرخط خبرها را نمی‌سازد، بلکه به‌طور بنیادی محاسبات اقتصادی و شکوفایی را مختل می‌کند. مانند سنگی که در آب آرام انداخته می‌شود، هرج‌و‌مرج سیاستی در سراسر اقتصاد به شیوه‌هایی موج می‌زند که دیدن آنها دشوار است، اما می‌توانند برای شکوفایی و رشد به شدت ویرانگر باشند.

شنبه، ۰۶ تیر ۱۴۰۵

علم اقتصاد را با روابط حسابداری اشتباه نگیرید
روزنامه شماره ۶۵۹۷

چرا سودجویی علت تورم نیست؟

اگر روزی با استدلالی اقتصادی روبه‌رو شدید که در نگاه اول کاملا منطقی به نظر می‌رسد، اما به‌طور کامل با دیدگاه‌های پذیرفته‌شده و متعارف علم اقتصاد در تضاد است، به احتمال زیاد آن استدلال دچار خطای «نتیجه‌گیری از یک رابطه حسابداری» شده است. در چنین مواردی، بهتر است هرچه سریع‌تر از آن فاصله بگیرید.
به مناسبت درگذشت رئیس اسبق فدرال‌رزرو، عملکرد او بررسی شد
روزنامه شماره ۶۵۹۷

۱۰۰ سال با آلن‌ گرینسپن

آلن گرینسپن، رئیس سابق فدرال‌رزرو، در ۱۰۰سالگی درگذشت. او را به دوره طولانی ریاست بر فدرال رزرو و عزم راسخ در نبرد با تورم می‌شناسند. بری آیچنگرین، اقتصاددان و صاحب‌نظر پولی، در یادداشتی میراث او در سیاست پولی را بررسی کرده است.

سه‌شنبه، ۰۲ تیر ۱۴۰۵

یکی از موضوعات کلاسیک علم اقتصاد مورد بررسی قرار گرفت
روزنامه شماره ۶۵۹۶

ماهیت موانع ورود به بازار

چرا انحصارات وجود دارند؟ بسیاری از کتاب‌های درسی به «موانع ورود» (barriers to entry) به عنوان علت ایجاد انحصار اشاره می‌کنند. کتاب درسی تایلر کوئن و الکس تبرک می‌گوید: «علاوه بر حق اختراع (پتنت)، مقررات دولتی و صرفه‌های مقیاس، انحصارات ممکن است هر زمان که یک مانع ورودِ بزرگ وجود داشته باشد ایجاد شوند؛ یعنی چیزی که هزینه ورود شرکت‌های جدید به صنعت را افزایش می‌دهد.» کتاب درسی منکیو تا آنجا پیش می‌رود که می‌گوید: «علت بنیادین انحصار، موانع ورود است.»

دوشنبه، ۰۱ تیر ۱۴۰۵

یک اقتصاددان گزارش سیاستی اجلاس ۷ کشور صنعتی را مورد انتقاد قرار ‌داد
روزنامه شماره ۶۵۹۵

گروه هفت علیه علم اقتصاد

یک اقتصاددان گزارش سیاستی نشست اقتصادی گروه ۷ را مورد انتقاد قرار داد. به زعم او، این گزارش درحالی‌که اسامی اقتصاددانان سرشناسی را بر روی خود دارد، نقطه مقابل هر آن چیزی است که علم اقتصاد نمایندگی می‌‌کند.

یکشنبه، ۳۱ خرداد ۱۴۰۵

تفاهم‌نامه ایران و آمریکا خطر وقوع سناریوهای ناگوار را کمتر می‌کند
روزنامه شماره ۶۵۹۴

بهبود شکننده بازارها در سایه توافق

هنوز مشخص نیست که توافق با ایران، که روز یکشنبه توسط رئیس‌جمهور ترامپ اعلام شد، صرفا آتش‌بسی شکننده است یا زمینه‌ساز توافقی پایدار؛ با این حال، این توافق دست‌کم احتمال تحقق سناریوهای نامطلوب‌تر برای اقتصاد کلان و بازارهای مالی در ماه‌های آینده را کاهش می‌دهد. این یادداشت، واکنش اولیه ما به این تحول را ارائه می‌کند و تحلیل‌های تفصیلی‌تر در روزهای آینده منتشر خواهد شد.
نظریه مهم پدر علم اقتصاد بازخوانی شد؛
روزنامه شماره ۶۵۹۴

«ارزش کار» آدام اسمیت

آدام اسمیت معمولا به‌عنوان یک نظریه‌پرداز خوانده می‌شود؛ معمار اقتصاد مدرن، که کتاب «ثروت ملل» او پایه‌های منطق بازار را برای سده‌های پس از آن بنا نهاد. اما چه می‌شود اگر این خوانش، پروژه واقعی او را نادیده گرفته باشد؟ اسمیت مدت‌هاست که به دلیل تکیه بر نظریه ارزش کار مورد انتقاد قرار گرفته است، چارچوبی که اقتصاددانان بعدی آن را از نظر تئوریک نادقیق یافتند. با این حال، اگر اسمیت در درجه اول در حال ساختن یک نظریه عمومی برای ارزش نبوده باشد، این انتقاد هدف خود را از دست می‌دهد. زمان آن فرا رسیده است که برخورد با ثروت ملل به عنوان یک کتاب درسی تئوریک را متوقف کنیم و آن را به عنوان آنچه که به طور باورپذیرتری هست بخوانیم: تحلیل اقتصاد سیاسی از جهانی در میان یک گذار بزرگ.

شنبه، ۳۰ خرداد ۱۴۰۵

قدرت، تلقی جهانی و نظم پس از جنگ با ایران چگونه است؟
روزنامه شماره ۶۵۹۳

خاورمیانه جدید

جنگ سال۲۰۲۶ پرسش‌هایی را که قرار بود حل کند، حل‌وفصل نکرد؛ بلکه پیش‌فرض‌هایی را که نظم منطقه‌ای بر آنها استوار بود، متزلزل ساخته و تغییر داد. استدلال این تحلیل روشن و سرراست است: خاورمیانه از هم‌اکنون و به طور رسمی پس از امضای تفاهم نامه تغییر شکل یافته است، حتی اگر نظم جهانیِ گسترده‌تر هنوز خود را با آن هماهنگ نکرده باشد.

چهارشنبه، ۲۷ خرداد ۱۴۰۵

چه کسی باید مسوول قانون‌گذاری در مهم‌ترین پدیده قرن باشد؟
روزنامه شماره ۶۵۹۱

متولی تنظیم‌گری هوش‌مصنوعی

این مساله که تنظیم‌گر مقررات هوش مصنوعی، دولت فدرال یا قوانینی در سطح ایالتی یا نهادی سوم باشد، مورد مناقشه است. برخی حاکمیت مصرف‌کننده را راهکار می‌دانند. از سوی دیگر در قانون‌گذاری این پدیده، شاهد دخالت شرکت‌های بزرگ هستیم که نوعی تضاد منافع را ایجاد می‌کند.
روزنامه شماره ۶۵۹۱

اقتصاد هوش مصنوعی

کتاب «اقتصاد هوش مصنوعی: چگونه فناوری مشاغل، بازارها، زندگی و آینده ما را دگرگون می‌کند» نوشته بنجامین رید شیلر یکی از آثار جدید و مهم در حوزه اقتصاد دیجیتال است که تلاش می‌کند پیامدهای گسترش هوش مصنوعی را از زاویه اقتصاد رفتاری، اقتصاد داده و سازوکارهای انگیزشی تحلیل کند.

سه‌شنبه، ۲۶ خرداد ۱۴۰۵

آیا مالیات‌های پیگویی واقعا راه‌حل بهینه اثرات خارجی هستند؟
روزنامه شماره ۶۵۹۰

بازخوانی ابزار مقابله با شکست بازار

من علاقه زیادی به موضوع اثرات خارجی دارم. این موضوع جذابیت خاصی برای بحث و تحلیل دارد. در نگاه اول، به نظر می‌رسد فهم آن بسیار آسان باشد و کتاب‌های درسی مقدماتی اقتصاد نیز دقیقا همین تصور را القا می‌کنند. اما این سادگی ظاهری فریبنده است؛ در واقع، اثرات خارجی پدیده‌هایی به‌مراتب پیچیده‌تر از آن چیزی هستند که در نگاه نخست به نظر می‌رسند.

دوشنبه، ۲۵ خرداد ۱۴۰۵

تحلیل جامعه‌شناسی بازار اشتغال پس از وقوع جنگ چه نکاتی در پی دارد؟
روزنامه شماره ۶۵۸۹

بحران کار و اقتصاد زندگی

موج تعدیل نیرو، تعطیلی بنگاه‌ها و گسترش ناامنی شغلی که در ماه‌های اخیر به یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های جامعه ایران تبدیل شده است، عمدتا به پیامدهای مستقیم جنگ و خسارت‌های ناشی از آن نسبت داده می‌شود. بی‌تردید جنگ اخیر، آسیب به زیرساخت‌های تولیدی، اختلال در زنجیره‌های تامین، محدودیت‌های ارتباطی و انسدادهای ناشی از آن، در تشدید وضعیت کنونی نقش مهمی داشته‌اند.
روایت منازعه جریان‌های اقتصادی در ایران؛
روزنامه شماره ۶۵۸۹

سه‌قطبی پنهان

هر بار که نرخ ارز بالا می‌رود یا قدرت خرید مردم پایین‌تر می‌آید، یک پرسش قدیمی دوباره به صدر بحث‌ها برمی‌گردد: راه نجات اقتصاد ایران چیست؟ پاسخ به این پرسش، بیش از آنکه صرفا فنی باشد، به یک منازعه فکری و سیاسی گره خورده است. در چهار دهه گذشته، دست‌کم سه روایت متفاوت برای اداره اقتصاد ایران شکل گرفته؛ روایت‌هایی که هرکدام مدعی نسخه نهایی‌اند، اما هیچ‌کدام نتوانسته‌اند وعده‌های خود را به‌طور کامل محقق کنند.

یکشنبه، ۲۴ خرداد ۱۴۰۵

هراس از هوش مصنوعی به آن معنا نیست که هر سیاستی که برای مهار آن پیشنهاد شود، سیاست خوبی است
روزنامه شماره ۶۵۸۸

چرا مالیات بر توان محاسباتی واقعا بد است؟

این روزها نگرانی درباره هوش مصنوعی بسیار گسترده شده است. اما نگرانی و هراس عمومی معمولا نقطه شروع مناسبی برای سیاستگذاری عقلانی نیست. نتیجه چنین فضایی، ظهور ایده‌های عجیب و غریب است. یکی از این ایده‌ها، وضع مالیات بر توان پردازشی رایانه‌ها یا آنچه گاهی «مالیات بر توان محاسباتی» (Compute Tax) نامیده می‌شود، است. اندرو یانگ، کارآفرین آمریکایی، از این ایده حمایت می‌کند؛ بنابراین لابد باید موضوع مهمی باشد.

شنبه، ۲۳ خرداد ۱۴۰۵

یک اقتصاددان، مقررات مالی را فوری‌ترین گزینه اصلاحات بانکی معرفی کرد
روزنامه شماره ۶۵۸۷

اولویت یک اصلاحات «وارش» در فد

کوین وارش، رئیس جدید فدرال‌رزرو، خواهان اصلاحات بنیادین در بانک مرکزی آمریکاست. اصلاح نظام مقررات‌گذاری مالی باید در صدر فهرست اولویت‌های او قرار گیرد. نظام مقررات‌گذاری مالی ایالات متحده در سال ۲۰۰۸ به شکلی فاجعه‌بار شکست خورد. بحران مالی در اصل چیزی جز یک «هجوم بانکی» کلاسیک نبود. موسسات مالی بخشی از ارزش دارایی‌های خود را از دست دادند. سپرده‌گذاران و سرمایه‌گذاران کوتاه‌مدت برای بیرون کشیدن پول خود هجوم آوردند و موجی از ورشکستگی‌ها را رقم زدند. تنها بسته نجات ۴۷۵‌میلیارد دلاری وزارت خزانه‌داری بود که مانع سقوط بزرگ‌ترین بانک‌ها شد و از فروپاشی کامل نظام مالی جلوگیری کرد.
چگونه مدلِ توسعه مبتنی بر انرژی ارزان، به بحران حکمرانی در ایران انجامید؟
روزنامه شماره ۶۵۸۷

ناترازی انرژی؛ چاه ویل توسعه

اقتصاد ایران امروز با یکی از بزرگ‌ترین تناقض‌های توسعه در جهان مواجه است: کشوری که دومین دارنده ذخایر گاز طبیعی و یکی از بزرگ‌ترین مالکان منابع نفت جهان است، در تامین پایدار انرژیِ موردنیاز خود با بحران روبه‌رو شده است. قطع گاز و برق صنایع، افت تولید نیروگاه‌ها و افزایش مداوم مصرف انرژی، دیگر بحران‌هایی مقطعی یا فصلی نیستند؛ بلکه نشانه‌های فرسایش یک مدل حکمرانی‌اند.
روزنامه شماره ۶۵۸۷

وارونه‌نمایی واقعیت

اخیرا یکی از چهره‌‎های شناخته شده اقتصادی نزدیک به طیف اصولگرایان در اظهار نظری مدعی شده «دولت نیاز به تغییر ایده از غرب‌گرایی و بازارگرایی به تمرکز اختیار و دولت‌گرایی دارد». این اظهارنظر به گونه‌ای عنوان شده که انگار ساختار سیاستگذاری در ایران تاکنون بر مبنای رویکردهای بازارگرایی و اقتصاد آزاد بوده است.

یکشنبه، ۱۷ خرداد ۱۴۰۵

چگونه تلاقی مفهوم پول و عدم‌قطعیت، تفکر کینز را شکل داد؟
روزنامه شماره ۶۵۸۲

کینز دوران ما

فلسفه اخلاقی کینز و پذیرش عدم‌قطعیت از سوی او می‌تواند امروز راهنمای اقتصاد، امور مالی و بازارهای مبتنی بر هوش مصنوعی باشد. هوش مصنوعی تمایل دارد اظهارنظرهایی ارائه کند که روشن، قاطع و... اغلب نادرست هستند. این موضوع بیش از یک نقص فنی گذرا است؛ بلکه از دشواری‌ای سخن می‌گوید که همه ما، از جمله معماران انسانی هوش مصنوعی، در مواجهه با عدم‌قطعیت با آن روبه‌رو هستیم. در مقابل، جان مینارد کینز درک کرده بود که آینده اساسا ناشناختنی است و «بهتر است تقریبا درست باشیم تا دقیقا اشتباه». این بینش اقتصاد قرن بیستم را دگرگون کرد و تنها یکی از ایده‌های اوست که در زمانه فوق‌العاده نامطمئن کنونی ما حتی بیش از گذشته اهمیت یافته است.

چهارشنبه، ۱۳ خرداد ۱۴۰۵

مشکلات بودجه تامین اجتماعی آمریکا وخیم‌تر از حد انتظار است
روزنامه شماره ۶۵۸۰

بار نرخ باروری بر دوش بازنشستگان

کسری بودجه بلندمدت سازمان تامین اجتماعی به احتمال زیاد به طور چشم‌گیری بدتر از پیش‌بینی‌هاست. در سال ۲۰۲۵، هیات امنای تامین اجتماعی {به طور مشخص در سیستم ایالات متحده، هیات امنای تامین اجتماعی (Social Security Board of Trustees) گروهی از مقامات ارشد دولتی و کارشناسان مستقل هستند که وظیفه نظارت بر وضعیت مالی، درآمدها، هزینه‌ها و مدیریت صندوق‌های بازنشستگی و تامین اجتماعی آمریکا را بر عهده دارند. آنها موظفند هر سال گزارش دقیقی از پیش‌بینی‌های مالی و جمعیتی این سازمان به کنگره ارائه کنند} تخمین زدند که این برنامه با یک کسری بودجه ۷۵ ساله مواجه است که ارزش فعلی آن معادل ۲۷ تریلیون دلار است.

سه‌شنبه، ۱۲ خرداد ۱۴۰۵

علم اقتصاد رفتار معتادان را تبیین می‌کند؛
روزنامه شماره ۶۵۷۹

اعتیاد و نظریه قیمت

در یکی از یادداشت‌هایم این پرسش را مطرح کردم که آیا نارکان (دارویی که برای درمان اوردوز با مواد مخدر استفاده می‌شود) جان انسان‌ها را نجات می‌دهد یا نه. نکته بنیادین از منظر نظریه قیمت این است که نارکان هزینه مصرف مواد مخدر را کاهش می‌دهد. در نتیجه، بخشی از این کاهش هزینه نصیب مصرف‌کنندگان مواد می‌شود؛ کسانی که با افزایش مصرف مواد افیونی مطلوبیت بیشتری به دست می‌آورند.
روزنامه شماره ۶۵۷۹

ثبت اختراع‌ها: آسیب‌های انحصار تحمیلی بر مالکیت فکری

یکی از دلایلی که باعث می‌شود ما فریب این ایده نادرست را بخوریم که «پتنت‌ها (حق ثبت اختراع) برای جامعه مفیدند»، این است که اهمیت فرد یا شرکت خاصی را که به یک کشف دست یافته، بیش از حد بزرگ جلوه می‌دهیم؛ درحالی‌که از نقش کلیدی «فرآیند بازار»، از طریق سازوکارهای مختلف آن مانند قیمت‌ها، انگیزه سودآوری و رقابت اقتصادی، در شکل‌گیری نوآوری غافلیم.

یکشنبه، ۱۰ خرداد ۱۴۰۵

شرکت‌های دورافتاده جغرافیایی در بحران جنگ‌های اخیر آسیب‌پذیر ظاهر شدند
روزنامه شماره ۶۵۷۷

انتقال فرامرزی شوک‌های ژئوپلیتیک

برای دهه‌ها، این فرض که نزدیکی جغرافیایی به مناطق تحت تنش نظامی، شدت اختلال در عملکرد شرکت‌ها را تعیین می‌کند، سنگِ بنای چارچوب‌های مدیریت ریسک بود. اما بحران‌های ژئوپلیتیک اخیر - به‌ویژه جنگ روسیه و اوکراین در سال ۲۰۲۲، تنش‌های جاری در خاورمیانه و بسته شدن تنگه هرمز در سال ۲۰۲۶ - الگویی خلاف انتظار را آشکار ساخته‌اند: شرکت‌هایی در اقتصادهای دورافتاده جغرافیایی مانند هندوستان، آسیای جنوب‌شرقی و اروپا، نیز اختلالاتی به شدتِ شرکت‌های مجاور مناطق درگیر را تجربه کرده‌اند. یادداشت حاضر به این پرسش می‌پردازد که چرا در رویدادهای اخیر، شرکت‌های دور از منطقه بحران به اندازه شرکت‌های نزدیک به بحران تحت تاثیر قرار می‌گیرند؟ با استفاده از بحران تنگه هرمز در سال ۲۰۲۶ به عنوان یک نمونه تجربی (جایی که تردد روزانه کشتی‌ها ۹۵ درصد کاهش یافته است) و بهره‌گیری از یافته‌های علمی جدید، مکانیسم‌های محتملِ انتشار فرامرزی شوک‌ها تبیین خواهد شد.