رشد تولید «خفنر»
دنیایاقتصاد - امیرعلی جراحی : شرکت فنرسازی خاور در سال ۱۳۵۶ بهعنوان یکی از کارخانههای تحت مالکیت صنعتی ایرانخودرو تاسیس شد. این شرکت در حوزه صنعت قطعهسازی با تولید و فروش انواع فنرهای سبک و سنگین به کسب سود میپردازد. «خفنر» با استفاده از فناوریهای نوین و روشهای خلاق ضمن حفظ کیفیت محصولات، افزایش بهرهوری در تولید را جزو اهداف خود قرار داده است. شرکت نامبرده در چند سال اخیر توانسته است رشد خوبی را در میزان تولید و فروش، مبلغ فروش و همچنین میزان سودآوری رقم بزند. در این میان، تخمین سود برای سال ۱۴۰۱ نشان میدهد که در سال آینده سود شرکت از صعود خوبی برخوردار خواهد بود. در این نوشتار ریسکهای پیشروی شرکت هم مورد بررسی قرار گرفته است.


محصولات شرکت
موضوع فعالیت شرکت فنرسازی خاور طبق بند «۲» اساسنامه، شامل تولید و فروش انواع فنر سبک، سنگین و نیمهسنگین است. ظرفیت اسمی شرکت ابتدا برابر با ۳هزار تن در یکشیفت کاری بود که در سال ۱۳۶۵ به ۶هزار تن و در ادامه به ۸هزار تن افزایش یافت. «خفنر» در میان محصولات تولیدی خود، بیشتر به فروش داخلی پرداخته و تنها ۶درصد از فروش آن به صادرات اختصاص یافته است. بررسی آمار فروش شرکت نشان میدهد که محصولات اصلی این فنرساز عبارتند از محصولات سنگین، محصولات جدید، محصولات سبک و محصولات نیمهسنگین که بهترتیب ۵۳درصد، ۱۷درصد، ۱۴درصد و ۹درصد از فروش شرکت را تشکیل میدهند. مشتریان اصلی این شرکت بهطور عمده شامل شرکت ایرانخودرو دیزل، شرکت واگنپارس و شرکت آرین پارسموتور هستند. مواد اولیه شرکت فنرسازی خاور را شمش، میلگرد و متعلقات تشکیل میدهد که بهترتیب ۷۹درصد، ۱۴درصد و ۷درصد از مبلغ بهای تمامشده مواد مستقیم شرکت را شامل میشوند. تامینکنندگان اصلی این شرکت هم تعاونی تولیدی سازه فولاد هرمس و صنایع فولاد آلیاژی یزد به شمار میروند.
بررسی روند تولید، فروش و سودآوری شرکت در چند سال گذشته میتواند دید خوبی به تحلیلگران برای بررسی شرکت ارائه دهد. تحلیل میزان تولیدات شرکت نشان میدهد که در چهارسال گذشته این شاخص هر سال نسبت به سال قبل رشد داشته، به نحوی که رشد تولید در سهسال گذشته بهترتیب برابر با ۶درصد، ۴۹درصد و ۵۸درصد بوده است. بنابراین این شرکت برخلاف اکثر شرکتهای تولیدی فعال در بورس و فرابورس علاوه بر رشد نرخ محصولات، از رشد تولید نیز سود مضاعفی کسب کرده است. همچنین با افزایش تولید به تبع فروش رشد خوبی را به خود دیده است. در سهسال گذشته میزان فروش شرکت هر سال ۱۷درصد، ۵۶درصد و ۳۹درصد رشد را تجربه کرده است.
بررسی مبلغ فروش شرکت فنرسازی خاور حاکی از روند صعودی در چند سال اخیر است. در چهارسال گذشته مبلغ فروش «خفنر» برابر با ۲۶میلیارد تومان، ۳۸میلیارد تومان، ۱۱۸میلیارد تومان و ۲۶۴میلیارد تومان بوده که نشاندهنده رشد ۴۱درصدی، ۲۱۱درصدی و ۱۲۴درصدی طی سهسال اخیر است. همانطور که اشاره شد، در این شرکت علاوه بر رشد نرخ محصولات، افزایش ظرفیت تولید شرکت نیز در رشد سودآوری موثر بوده که ناشی از افزایش تقاضا و قراردادهای شرکت است. از آنجا که مشتری اصلی «خفنر»، شرکت ایرانخودرو دیزل است و در این شرکت قراردادهای متعدد و سودآوری بسته شده است، میتوان رشد میزان فروش فنرسازی خاور را توجیه کرد.
یکی دیگر از آمارهایی که تحلیل آن نحوه تصمیمگیری شرکت برای آینده را نشان میدهد، بررسی میزان خالص ورود تولیدات به انبار شرکت یا خروج از آن است. در فنرسازی خاور این آمار از سال ۱۳۹۸ با افت همراه بوده؛ اما در ۶ماه اول سال ۱۴۰۱ روند صعودی داشته است. میزان نگهداری محصول در انبار میتواند ناشی از عوامل متعدد مانند انتظار نوسان نرخ تولیدات یا تغییر میزان عرضه و تقاضای محصولات در آینده باشد.
در نهایت بررسی سودهای اصلی شرکت فنرسازی خاور میتواند عملکرد فعالیت اصلی آن را به تصویر بکشد. در چهارسال اخیر روند سودهای ناخالص، عملیاتی و خالص نشان میدهد که شرکت از وضع خوبی برخوردار است. همچنین سود خالص شرکت در سهسال اخیر بهترتیب رشد ۱۳۴درصدی، ۲۹۴درصدی و ۱۶۵درصدی را تجربه کرده است.
نسبت سهامداران شرکت
سهامداران عمده شرکت فنرسازی خاور عبارتند از شرکت پارسفنر، شرکت فنرکاوه ایرانیان، اشخاص حقیقی و شرکت کیهان فنرکاوه که هریک به ترتیب ۵۳درصد، ۱۹درصد، ۳درصد و یکدرصد از سهام شرکت را تحت مالکیت خود دارند.
تحلیل سود سال آینده
اگر بخواهیم از سود شرکت فنرسازی خاور تحلیل منطقی ارائه دهیم، ابتدا مفروضات اثرگذار بر شرکت را مورد تحلیل و بررسی قرار میدهیم. از مهمترین متغیرها در این شرکت میتوان به نرخ فروش محصولات اشاره کرد. دو نرخ محصولات سنگین و نرخ شمش که بهترتیب جزو محصولات و مواد اولیه شرکت به حساب میآیند، برابر با ۶۰میلیون تومان و ۳۶میلیون تومان برای هر تن برآورد شده است. از دیگر نرخها میتوان به نرخ رشد تولیدات، نرخ افزایش حقوق، نرخ تورم و رشد نرخ حملونقل اشاره کرد که به ترتیب برابر با ۳۸درصد، ۴۰ درصد، ۴۰درصد و ۳۵درصد در نظر گرفته شدهاند. در آخر میانگین نرخ دلار تخمین زده میشود که برابر با ۲۷هزار تومان در نظر گرفته شده است. با این مفروضات مبلغ فروش شرکت برای سال ۱۴۰۱ برابر با ۵۹۶میلیارد تومان خواهد بود. «خفنر» از این میزان فروش حدود ۱۵۴میلیارد تومان سود ناخالص و بیش از ۱۰۹میلیارد تومان سود خالص خواهد ساخت. بنابراین با فرض ثابتماندن سرمایه شرکت، میزان سود هر سهم آن برابر با ۹۴تومان خواهد شد که نسبت به سال قبل حاکی از رشد ۷۶درصدی است. با فرض آخرین قیمت سهم که ۷۵۴تومان بوده، نسبت قیمت به سود سهم شرکت برابر با ۸واحد خواهد بود. این نسبت برای شرکت نسبتا خوب تلقی میشود؛ زیرا نسبت به میانه تاریخیP/ E این شرکت ۸واحد کمتر است. بهمنظور کاهش ریسک تغییر قیمتها در آینده جدول حساسیت برای سود شرکت را ترسیم میکنیم. در این جدول با در نظر گرفتن دو مورد از اصلیترین متغیرهای اثرگذار بر شرکت، سود «خفنر» را با تغییر این دو فرض مورد سنجش قرار میدهیم. دو متغیر مورد نظر، نرخ محصولات سنگین و نرخ شمش هستند که بر سود شرکت بیشترین اثر را دارند.
ریسکهای شرکت
از ریسکهای «خفنر» میتوان به مواردی مانند ریسک بازار اشاره کرد. این ریسک ناشی از نوسان قیمت مواد اولیه و همینطور حفظ مشتریان موجود است. یکی از مواردی که اثر قابلتوجهی بر سودآوری شرکت فنرسازی خاور دارد، تغییرات بهای تمامشده است. از آنجا که بهای تمامشده «خفنر» به طور مستقیم از نرخ مواد اولیه اثر میپذیرد، اگر شرکت برای کنترل این نوسان اقدامی انجام ندهد، ممکن است دچار افت سود خالص شود.
همچنین حفظ مشتریان بهواسطه سازوکارهایی مانند افزایش کیفیت در کنار بهبود خدمات باید مورد توجه باشد. با توجه به اینکه در صنعت فنرسازی رقبای زیادی وجود دارد، حفظ مشتریان برای شرکت ریسک بااهمیتی تلقی میشود.
یکی دیگر از ریسکهای اثرگذار بر رشد شرکت فنرسازی خاور ، نرخ بهره است. هنگامی که نهاد پولی کشور، نرخ بهره را افزایش میدهد، بر میزان تسهیلاتی که شرکت از بانکها دریافت میکند تاثیر مستقیم دارد، به طوری که با افزایش آن، شرکتها وام کمتری دریافت کرده و به تبع آن طرحهای توسعه کمتری را اجرا میکنند.
همچنین اگر منابع نقد مازادی در دست داشته باشند، ترجیح میدهند به جای سرمایهگذاری آنها در راستای توسعه شرکت، به سپردهگذاری آنها اقدام کنند.
یکی از ریسکهایی که تاثیر اندکی بر شرکت دارد، ریسک نرخ ارز است. با توجه به اینکه بخش اندکی از مواد اولیه شرکت از خارج وارد شده و همچنین قسمتی از فروش شرکت به خارج صادر میشود، نوسان نرخ ارز تا حدودی بر سود شرکت اثرگذار است؛ اما بررسیها نشان میدهد که افزایش نرخ ارز، سود بیشتری برای شرکت دارد؛ زیرا مبلغ فروش صادراتی «خفنر» از مبلغ واردات مواد اولیه آن کمتر است.