گامهای کوچک کافی نیست + فایل صوتی
اکنون آن تیم جوان وجود دارد و تنها رشد اقتصادی منفیتر شده، سرمایه بیشتر تحلیل رفته، زیرساختها آسیب دیده و تورم فزاینده و مزمن شده است. اثر درایت و نخبگی و دانش آن گروه جوان که بهزعم من نیز از با دانشترینها و خلاق ترینهای موجود هستند، کجاست؟ چرا رنگی از آن قدمهای کوچک موجود نیست؟ آیا خود آن عزیزان میتوانند پیش وجدان خویش راضی باشند که کاری کردهاند؟ یا آنها هم میگویند، خب شرایط کشور اجازه نمیداد کار دیگری کنیم؟ موقع پذیرش مسوولیت نیز همین ثمره یکساله را متصور بودند و با وجود این تصور باز بر سر کار آمدند؟
مشخصا آن تیم چنان هوشمند هستند که شرایط را درک میکردند؛ اما به گامهای کوچک قانع بودند؛ گامهایی که پذیرش پست را توجیه میکرد. با این حال، واقعیت آن است که این گامهای کوچک تنها به ابقای استراتژی قدیمی کمک کرده که به شرایط اقتصادی و امنیتی موجود منجر شده است. به عبارت دیگر، پذیرش مسوولیت با این نگاه به این منجر شده که افراد مذکور با وجود مخالفت با آن استراتژی، کاملا در جهت حفظ آن عمل کنند و خود به مهرهای برای بقای شرایط موجود که هر روز از توان مالی و روانی مردم میکاهد، بدل شدهاند.
این البته به معنای پیشنهاد عدم قبول مسوولیت در زمان حاضر نیست. اما نکته آن است که مسوول تنها وقتی میتواند از کار و ثمره خود دفاع کند که در کارنامهاش اقدامی نه کوچک، بلکه موثر وجود داشته باشد. او باید نشان دهد، در تغییر استراتژی کشور نقش ایفا کرده است. پذیرش پست نیز زمانی موجه است که از ادبیات گام کوچک بیرون آییم و مطمئن باشیم اگر این میز و دفتر را پذیرفتیم، میتوانیم بهتر در جهت تغییر رویکردها گام برداریم. به عبارت دیگر، محدودیتهای ناشی از وضعیت کلی کشور موجب شده است ثمره کار در هر وزارتخانه و ادارهای اکنون، بهرغم تلاشهای بیوقفه افراد، کمرنگتر از هر زمانی باشد و افراد وقتی امروز را با دیروز مقایسه میکنند، افت کیفیت از هر سو خود را نشان میدهد. این نه بهخاطر این است که تکنوکراتها کاری نمیکنند، اتفاقا آنان بیش از گذشته فعالیت دارند؛ اما مساله ریلی است که برای آنان گذارده شده تا در آن کار کنند. این ریل باید تغییر کند و مسیر دیگری برایش تعریف شود. اگر مسوولی میتواند آن را دگرگون کند، آن پست و مقام گوارای وجودش وگرنه او نیز به خیال «گامهای کوچک» یاریدهنده وضعیت جاری است.
* اقتصاددان
سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد را بشنوید:
پویا جبل عاملی، مترجم و اقتصاددانی که مدرک دکتری خود را از دانشگاه لستر انگلیس گرفته است. او کتابهای اقتصادی مهمی را به زبان فارسی برگردانده است. از بهترین ترجمههای پویا جبل عاملی میتوان به «اقتصاد کلان مدرن»، «چرا کشورها شکست میخورند» و «جاده باریک آزادی» اشاره کرد.