رونق دریایی
بنادر بازرگانی چه نقشی در توسعه اقتصادی دارند؟
حملونقل دریایی از دیرباز به عنوان مهمترین ابزار توسعه تجارت بینالمللی مطرح بوده و امروزه در دنیا، حملونقل دریایی حرف اول را در جابهجایی بار میزند چراکه ارزانترین، ایمنترین و سهلالوصولترین نوع نقل و انتقال است. بنابراین بنادر بازرگانی برای کشورهایی که از دریا بهرهمندند، دروازه اصلی تجارت خارجی و رکن اساسی اقتصاد ملی به حساب میآیند. ویژگیهای ممتاز حملونقل دریایی موجب شده است تا در حال حاضر بیش از ۹۰ درصد جابهجایی تجارت جهانی کالا را دربر بگیرد و سایر شیوههای حملونقل از جمله جادهای، ریلی و هوایی تنها سهمی ۱۰درصدی از دنیای حملونقل دارند.
ایران با ۵۸۰۰ کیلومتر مرز آبی و وجود دو دریا در شمال و جنوب کشور، به صورت ویژهای از مزیت بازرگانی دریایی بهرهمند است. هفت استان کشور در نوار ساحلی قرار دارند که بالغ بر ۵/ ۲۲ درصد جمعیت کشور را شامل میشود. هرچند درصد کمتری از این جمعیت بهطور مستقیم در جوار دریا زندگی کرده و از آن ارتزاق میکنند ولی زندگی بخش عمدهای از این جمعیت کم و بیش با دریا مرتبط بوده و از آن تاثیر میپذیرد. توسعه بازرگانی از طریق دریا در دهه اخیر بیش از پیش مورد توجه مسوولان کلان کشور قرار گرفته و از اینرو با توجه به رویکرد کشور به اقتصاد دریامحور طی دهه اخیر، میتوان افق شکوفایی را برای دریانوردی و صنایع وابسته به آن و همچنین مزایای حاصل از سرمایهگذاری در این صنعت راهبردی متصور شد. بنادر ایران در دریای خزر، دریای عمان و خلیجفارس اکنون سالانه حدود ۶۰ میلیون تن بار جابهجا کرده و خدمات موثری را برای صاحبان کالا و مشتریان فراهم میآورند. در حال حاضر حدود ۹۰ درصد واردات و ۸۵ درصد صادرات کشور از طریق بنادر صورت میگیرد. بنابراین با توجه به حجم گسترده صادرات و واردات کالا، توسعه بنادر کشور به عنوان دروازههای ارتباطی کشور امری الزامی است. بنادر کارا و فعال، علاوه بر تنوع در صادرات و خروج از اقتصاد تکمحصولی، نقش ارزشمندی در کاهش بهای تمامشده کالاها دارند و با توجه به گستردگی سواحل دریایی کشور، این زیرساختها میتوانند جریان سرمایهگذاری را به درون فضای ملی هدایت کنند. این روزها و بهرغم وجود بیماری همهگیر کرونا ولی همچنان بنادر بازرگانی ایران فعال است و آنگونه که محمد راستاد، مدیرعامل سازمان بنادر و دریانوردی، گفته، بنادر ایران به صورت ۲۴ساعته مشغول به کار هستند. گرچه اکنون بنادر کشور از نظر زیرساختی وضعیت مناسبی دارد ولی به گفته برخی فعالان اقتصادی ضرورت دارد با انجام اقداماتی زمینهها برای توسعه بنادر فراهم شود. در این زمینه، سیدمصطفی موسوی، رئیس کمیسیون صادرات غیرنفتی اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران با بیان اینکه ضرورت دارد سرمایهگذاری در بنادر کشور تسهیل شود، عنوان کرده است: باید با مصلحتاندیشی، بستههای جذاب اقتصادی برای حضور سرمایهگذاران در بنادر کشور تعریف شود و اینگونه شاهد جذب سرمایه بخش خصوصی در بنادر باشیم.