رویترز از فاجعهای خاموش در سرزمین کاستروها گزارش میدهد
کابوس سالمندان در کوبا

وقتی «ساگرادو آرماندو گارسیا»، کارمند بازنشسته و ۸۵ساله دولت، در خانهاش بیهوش شد و روی زمین افتاد، پسرش نتوانست او را به بیمارستان برساند؛ چون آنطور که خودش میگوید، بنزینی برای ماشین شخصیشان نداشتند. این اواخر، دفعات دیگری هم بوده که «گارسیا» از شدت گرسنگی آنقدر سرگیجه داشته که فکر میکرد هر لحظه ممکن است دوباره نقش زمین شود. گارسیا چندین سال در «وزارت تامین اجتماعی» کوبا کار کرد و به سیستمی اعتقاد داشت که وعده داده بود از مردم در سنین پیری محافظت کند. آن احساس امنیت اکنون از بین رفته است. او گفت: «آنها ما را به حال خود رها میکنند».
«آیوسه نارانخو» و «نورلیس پرز» در گزارش دیروز جمعه برای رویترز نوشتند، سالمندان کوبایی - که مدتهاست به خدمات عمومی ناکافی، قطعی برق و کمبود مزمن غذا و دارو عادت کردهاند - پس از اقدام دولت ترامپ در اواخر ژانویه برای قطع سوخت این جزیره، با شرایط سختتری روبهرو هستند. حقوق بازنشستگی به معادل ۷ دلار در ماه کاهش یافته است، زیرا پزو از زمان شروع محاصره حدود یکسوم ارزش خود را در برابر دلار از دست داده است. دولت کوبا از برنامه جهانی غذای سازمان ملل درخواست کمک کرده تا بتواند به ارائه دو وعده غذایی در روز به افراد آسیبپذیر و سالمندان ادامه دهد. کوبا سریعترین نرخ پیری را در بین کشورهای آمریکای لاتین و کارائیب دارد. طبق اعلام «آژانس آمار دولت کوبا»، بیش از یکچهارم جمعیت این کشور بالای ۶۰ سال سن دارند که ناشی از کاهش شدید نرخ زاد و ولد و مهاجرت گسترده جوانان است. جمعیت از سال ۲۰۲۱ به کمتر از ۱۰میلیون نفر کاهش یافته است که نشاندهنده کاهش ۱۰ درصدی است.
«اتین لابانده»، نماینده برنامه جهانی غذا درهاوانا، گفت که ترکیبی از قیمتهای بالا و کاهش حقوق بازنشستگی و جیره غذایی، بسیاری از سالمندان را در وضعیت خطرناکی قرار داده و آنها قادر به تهیه غذای کافی یا مراقبتهای پزشکی نیستند. او به رویترز گفت: «این جمعیت در حال حاضر بسیار در معرض خطر هستند؛ وضعیتی که از ژانویه بدتر شده است. تورم به شدت افزایش یافته، حملونقل عمومی وجود ندارد و رفت و آمد هزینه زیادی دارد». سیستم مراقبتهای بهداشتی عمومی کوبا، که مدتها به عنوان یک دستاورد بزرگ حکومت کمونیستی دیده میشد، زیر سالها تحریم رو به ویرانی گذاشته است. بر اساس آمارهای دولت کوبا، تعداد پزشکان در این کشور بین سالهای ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۴ (آخرین سالی که دادههای رسمی آن در دسترس عموم قرار گرفته) ۳۰ درصد کاهش یافته است؛ این در حالی است که ۷۰ درصد از داروهای حیاتی و ضروری نیز در این کشور کمیاب شده یا اصلا پیدا نمیشوند.
طبق اعلام وزارت بهداشت کوبا، انتظار میرود لیست انتظار برای جراحیها تا پایان سال به ۱۶۰ هزار بیمار برسد که افزایشی ۶۰ درصدی را نشان میدهد. پزشکان به رویترز گفتند که اکثر داروها، از جمله داروهای فشار خون، با کمبود مواجه هستند. در جزیرهای که میانگین درآمد ماهانه حدود ۱۵ دلار است، حتی مبالغ اندک ارسالی از سوی اقوام به خارج از کشور نیز تفاوت ایجاد میکند. برای کوباییهای مسن که از خارج از کشور پول دریافت نمیکنند، شرایط به ویژه سخت است.
«رجینا زایده خورخه»، پزشک بازنشسته ۷۴ ساله که به تنهایی در محل خدمتکاران سابق یک خانه قدیمی که زمانی مجلل بود، زندگی میکند، هیچ پولی از خارج از کوبا دریافت نمیکند. آپارتمان کوچک او آب لولهکشی ندارد و او مجبور است هر روز آن را از مخزن پشت بام بیرون بکشد. او گفت که با جیرههای دولتی و کمکهای غذایی کلیسای کاتولیک امرار معاش میکند. او گفت: «سیاستهای اینجا برای تضمین نیازهای اولیه طراحی شدهاند. اما در اعماق وجودشان، آنها اقدامات ظاهری هستند، برای زنده نگه داشتن شما. باید آرزوی داشتن تلویزیون و تلفن را فراموش کنید؛ حقوق بازنشستگی برای هیچ چیز کافی نیست.»
خورخه گفت که به عنوان یک کارمند دولتی کمدرآمد، «همه چیز» را به سیستمی داده که قادر به تامین مایحتاج اولیه او مانند یک قالب صابون نیست. حالا که او یک مستمریبگیر است و برای گذران زندگی تقلا میکند، میگوید: «احساس میکنم بیهوده خودم را فدا کردهام.» سال گذشته، تحریمهای ایالات متحده باعث شد که شرکت برتر انتقال پول، «وسترن یونیون»، خدمات خود را به کوبا متوقف کند. برخی هنوز راهی برای دریافت پول نقد خارجی پیدا میکنند. «سونیا بلمونته پوئبلا»، ۷۳ ساله، مقدار کمی پول به دلار از دخترش در فلوریدا دریافت میکند. برخلاف بسیاری از همنسلهایش، او گفت که از دوران پیری خود لذت میبرد و به طور مستقل در خانه با همسرش زندگی میکند و نیاز کمی به کمکهای دولتی دارد. بلمونته گفت: «من میتوانم هر از گاهی خودم را درمان کنم و خوب غذا بخورم.»