توافق عادیسازی روابط ایران و عربستان نشانه چه بود؟
روزنامه شماره ۵۹۷۱-
دنیای اقتصاد: در ۱۰ مارس ۲۰۲۳، ایران و عربستان سعودی برای ازسرگیری روابط دیپلماتیک پس از یک دوره ۶ ساله توافق کردند. هر دو کشور متعهد به افتتاح سفارتخانه در کشورهای یکدیگر و احیای توافقنامههای مهم امضا شده بین دو کشور در گذشته شدند. این توافق با میانجیگری چین انجام شد.به گزارش مدرن دیپلماسی، بر اساس بیانیه چین، ایران و عربستان سعودی قرار شد از سرگیری روابط دیپلماتیک بین آنها و بازگشایی سفارتها و نمایندگیهایشان در مدت حداکثر دو ماه بعد اتفاق بیفتد. این توافق چند دلیل مهم داشت؛ نخست، چند مفسر استدلال…
-
منطقه در وضعیت غیرقطبی تثبیت شده است
روزنامه شماره ۵۹۷۰تبعات خاورمیانه غیرقطبی
دنیای اقتصاد-گروه خبر: فارنافرز در مقالهای تفصیلی بر این اعتقاد پای فشرد که جنگ غزه مهر پایانی بر بسیاری از توهمات و افسانههای سالهای اخیر درباره خاورمیانه زد؛ از جمله مرگ آرمان فلسطین. اما آن چیزی که قبل و بعد ۷اکتبر تغییر نکرد، قرار گرفتن منطقه در وضعیت بیقطبی است. در این شرایط نفوذ آمریکا رو به افول است و در عین حال چین و روسیه نیز تمایل یا توانایی پرکردن این خلأ قدرت را ندارند.
-
پرونده امروز
روزنامه شماره ۵۹۶۹دنیای متفاوت ۲۰۲۴
محمدحسین باقی: خاورمیانه پرآشوبترین و خشنترین جای جهان است. این منطقه را «گورستان صلح» مینامند. در دل این منطقه بحرانخیز، مساله فلسطین وجود دارد که نزدیک به هفتدهه است که حلنشده باقی مانده است. اگرچه در برهههایی مذاکراتی برای برقراری صلح انجام میشد؛ اما راه به جایی نمیبرد. -
۲۰۲۴؛ سالی سخت برای صلح و دموکراسی
زانی مینتون بیدوز/سردبیر اکونومیست ادوارد کار/معاون سردبیربیش از نیمی از مردم کرهزمین در کشورهایی زندگی میکنند که قرار است در سال ۲۰۲۴ انتخابات سراسری در آنها برگزار شود. این اولین بار است که جهان به این نقطه عطف رسیده است. براساس الگوهای اخیر مشارکت رایدهندگان، نزدیک به ۲میلیارد نفر در بیش از ۷۰کشور به پای صندوقهای رای خواهند رفت. از بریتانیا تا بنگلادش و از هند تا اندونزی، آرا به صندوقها ریخته میشود. با این حال، به نظر میرسد باید سالی پیروزمند برای دموکراسی باشد؛ اما چنین نخواهد بود. -
ایران در وضعیت استثنایی
آرمان محمودیان/ نامزد دکترای روابط بینالملل در دانشگاه فلوریدای جنوبیروابط ایران با همسایگان همواره مورد توجه مردم این کشور بوده است. ایران بهعنوان یک ملت، پژوهشی در دل تضادهاست. اگرچه این کشور مانند همسایگان خود کشوری مسلمان است، اما دارای تمدن پیش از اسلام و هویت قومی، فرهنگی، زبانی و ملی متمایز است. این دو وجه به مردم ایران حس ملی متمایزی بخشیده است، حتی اگر عناصر هویتی قابلتوجهی را با همسایگان خود به اشتراک بگذارد. امروز، ایران تنها کشور عمدتا فارسیزبان و با اکثریت شیعه در منطقه است که بسیاری از روشنفکران ایرانی در توصیف وضعیت اجتماعی-فرهنگی این کشور… -
افشاگری فاکسنیوز از برنامه جدید نظامی پنتاگون
ایرنا: «فاکس نیوز» با اشاره به رقابت پنج شرکت که مدلهای پهپادی جدید مبتنی بر هوش مصنوعی را برای پیوستن به نیروی هوایی آمریکا ارائه میدهند، اذعان کرد که وزارت دفاع ایالات متحده به دنبال توسعه هواپیماهای هدایت شونده با هوش مصنوعی جدید و ارزان قیمت است.
-
الگوهای دوستی و دشمنی در منطقه همیشه در حال تغییر است
روزنامه شماره ۵۹۶۸ظهور خاورمیانه چندقطبی
دنیای اقتصاد-گروه خبر: پایان جنگ سرد عمیقا ژئوپلیتیک خاورمیانه را تغییر داد. اما مشخصه ژئوپلیتیک خاورمیانه این است که بهرغم شکلگیری روند «ائتلافها» و حاکم بودن فضای «جنگ سرد»، منطقه بسیار وابسته به یکدیگر است و الگوهای روابط دوستی و دشمنی همیشه و در هر زمان در حال تغییر است. لیور استرنفلد عضو برنامه خاورمیانه موسسه تحقیقات سیاست خارجی و دانشیار تاریخ و مطالعات یهودیت در دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا ۵ مارس در موسسه تحقیقات سیاست خارجی مستقر در فیلادلفیا نوشت: دکترین چینی «خاورمیانه چندقطبی»، با تبدیل شدن اسرائیل،…
-
در خاورمیانه همه چیز میتواند خیلی سریع تغییر کند
روزنامه شماره ۵۹۶۷توازن منطقهای در حال تغییر
دنیای اقتصاد: موسسه تحقیقات سیاست خارجی در گزارشی از توازن در حال تغییر در منطقه مینویسد: در خاورمیانه واقعیت میتواند در یک چشم بر هم زدن تغییر کند. تغییر در سیاست جهانی و فروپاشی شوروی، جنگ علیه تروریسم، شکست عراق و افغانستان، ظهور القاعده، داعش و بهار عربی این رویکرد را تقویت کرده است.
-
نگرانی در مورد امنیت عرضه انرژی، چالش اصلی تجارت نفت در سال۲۰۲۴ است
روزنامه شماره ۵۹۶۵چالش گسستگی زنجیره تامین نفت
دنیای اقتصاد-حمید ملازاده: صنعت نفت و گاز به دلیل درگیریهای روسیه و اوکراین و تنشها در خاورمیانه با چالشهای قابلتوجهی در زنجیره تامین مواجه شدهاست. این درگیریها میتواند عرضه جهانی نفت و گاز را در سال۲۰۲۴ مختل کند، لذا ریسکهای ژئوپلیتیک و پویایی زنجیره تامین به موضوعاتی حیاتی برای این صنعت تبدیل شدهاند. گزارش تارنمای گلوبالدیتا با عنوان «۲۰موضوع برتر نفت و گاز ۲۰۲۴» نگرانیهای مرتبط با امنیت انرژی و سرعت آهسته انتقال به انرژی پاک را بهعنوان مشکلات اصلی صنعت در سالجاری برجسته کردهاست. این گزارش اهمیت عوامل… -
آینده نیروهای نظامی خارجی در عراق و سوریه مبهم است
روزنامه شماره ۵۹۶۵تغییر محاسبات آمریکا در خاورمیانه
دنیایاقتصاد: ایالات متحده از همه پایگاههای خود در اطراف خاورمیانه عقبنشینی نخواهد کرد، اما آینده نیروهای نظامی این کشور در عراق و سوریه چندان مشخص نیست.نشریه المجله که توسط عربستان منتشر میشود، در این خصوص نوشت: «اغلب سیهزار نیروی آمریکایی در خاورمیانه در پایگاههایی در کویت، بحرین، قطر و امارات متحده عربی مستقر هستند. از زمانی که ارتش بریتانیا در سال ۱۹۷۱ این آبها را ترک کرد، نیروی دریایی آمریکا مقر ناوگان خود را در خلیج فارس ایجاد کرد.»مقر بحرین در ابتدا با هدف جلوگیری از نفوذ شوروی به خلیج فارس…
-
همکاری کرملین با محور مقاومت فراتر از حرف است؟
روزنامه شماره ۵۹۶۴حمایت روسیه از شبهنظامیان در میدان
دنیایاقتصاد: روسیه که قبلا به دلیل برنامه تسلیحات هستهای خود به رژیم تحریمها علیه ایران پیوسته بود، اکنون احتیاط کرده و حتی به حامی محور مقاومت ایران هم تبدیل شده است. «شوبهانگی شارما» سردبیر سایت هندی نیوز ۱۸، ۴ مارس در این پایگاه تحلیلی نوشت: حماس در غزه، حزب الله در لبنان، حوثیها در یمن و چند گروه شبهنظامی در سوریه و عراق. این «محور مقاومت» ایران است. در چند دهه گذشته، ایران این ارتش نیابتی را که در سراسر خاورمیانه پخش شدهاند، پرورش داده، تامین مالی و کنترل کرده است. اکنون، آنها یک حامی جدید… -
سفر محرمانه یک مقام آمریکایی به خاورمیانه
ایرنا: منابع خبری اعلام کردند که فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا هفته گذشته به صورت محرمانه به خاورمیانه سفر کرده بود.
-
«ارتش در سایه» چگونه کار میکند؟
روزنامه شماره ۵۹۶۲پایان اوبامائیسم و مصالحه با ایران
دنیای اقتصاد: سوزان مالونی، مدیر سیاست خارجی در موسسه بروکینگز در سخنانی خطاب به اعضای کمیته روابط خارجی سنای آمریکا به تشریح و تبیین مسیر پیش روی ایران و شبکه نیابتی آن پرداخت. او با «ارتش در سایه» خواندن محور مقاومت برای ایران تاکید کرد که ایران از طریق گروههای شبه نظامی به عمق استراتژیک در منطقه دست یافته است. -
رویکرد عدم مداخله ترامپ در خاورمیانه تقویت شده است
روزنامه شماره ۵۹۶۲سکوت عجیب ترامپ درباره جنگ غزه
دنیای اقتصاد: طی تقریبا پنج ماه پس از حمله حماس به اسرائیل در ۷اکتبر که اساسیترین بحران سیاست خارجی ریاستجمهوری بایدن بود، دونالد جی.ترامپ به طرز محسوس و عجیبی درباره این موضوع صحبت نکرده است. او از بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل انتقاد کرد؛ اما بلافاصله عقبنشینی کرد و به استانداردهای پیشین خود که حمایت از او بود بازگشت. او ادعاهای مبهم کرده است که اگر رئیسجمهور بود، حمله (۷اکتبر) هرگز اتفاق نمیافتاد. اما رویکرد کلی او « باری به هر جهت» بوده است.
-
نگاه دیگران-بخش پایانی
روزنامه شماره ۵۹۵۸استاد بازیها: هنری کیسینجر و هنر دیپلماسی خاورمیانهای
مارتین ایندیک ترجمه: محمدحسین باقیهمانطور که کیسینجر در کتاب خود، «جهان بازسازیشده» اشاره میکند «این توازن نیست که الهامبخش انسان است، بلکه جهانی بودن است؛ نه امنیت، بلکه جاودانگی.» جانشینان کیسینجر بهیقین با شک و تردیدی اشتراک نظر داشتند که او رویکرد محتاطانهای برای بازسازی منطقه ایجاد کرده بود. در نتیجه، کلینتون به اصرار ایهود باراک، نخستوزیر اسرائیل بر تلاش برای دستیابی به توافق نهایی اسرائیل - فلسطین در سال۲۰۰۰ که چنین نتایج فاجعه باری داشت، تن داد. -
پارکهای علم و فناوری، پشتیبانِ شرکتهای دانشبنیان
مدیر سرمایهگذاری شرکت پشتیبانی و توسعه فناوری و نوآوری فولاد مبارکه گفت : پارکهای علم و فناوری به خاطر بسترسازی برای فعالیتهای فناورانه در پشتیبانی از شرکتهای دانشبنیان نقش مهمی دارند.
-
یک اندیشکده آمریکایی مطرح کرد
روزنامه شماره ۵۹۵۷فرسایش بازدارندگی آمریکا در خاورمیانه
دنیای اقتصاد: حملات جدید ایالاتمتحده در خاورمیانه اگرچه باعث تلفات شبهنظامیان شده، اما وزارت دفاع آمریکا اعتراف کرده که از ۷ اکتبر تاکنون ۵۲ حمله علیه نیروهایش صورت گرفته است. این واضحترین سیگنال را مبنی بر این واقعیت ارسال میکند که حملات تلافیجویانه اثر بازدارنده مورد نظر خود را نداشتهاند. «مارک اپیسکوپوس» پژوهشگر اوراسیا در موسسه کوئینسی برای امور مملکتداری مسوولانه و استادیار تاریخ در دانشگاه مریمونت ۱۴ نوامبر در اندیشکده ریسپانسیبل استیت کرافت نوشت: نیروهای آمریکایی یکشنبه هفته گذشته… -
نگاه دیگران-بخش دویست و هشتادم
روزنامه شماره ۵۹۵۷استاد بازیها: هنری کیسینجر و هنر دیپلماسی خاورمیانهای
مارتین ایندیک ترجمه: محمدحسین باقیعنصر مهمی که کیسینجر به آن اشاره نکرده باید تلاشی برای مشارکت دادن مجدد پادشاهی اردن هاشمی در حل مشکل فلسطین باشد. بهعنوان مثال، هنگامی که دولت موقت فلسطین به رسمیت شناخته شود، میتوان آن را تشویق کرد که وارد کنفدراسیونی با اردن شود که توسعه اقتصادی آن را تسهیل میکند و مسائل مربوط به وضعیت نهایی را در چارچوب «اسرائیل- اردن – فلسطین» حلوفصل میکند که شاید منجر به یک کنفدراسیون سهجانبه شود. مصر باید تشویق شود تا نقش «قیم» مشابه را در غزه همسایه ایفا کند و حماس را تشویق کند تا با تشکیلات… -
نسخه بایدن برای خاورمیانه و اوکراین سوخت/ آیا ترامپ میتواند آمریکا را از تنگنا خارج کند؟
-
عرب نیوز اثرپذیری خاورمیانه از کشمکش تهران و واشنگتن را تحلیل کرد
روزنامه شماره ۵۹۵۶انتقاد اعراب از جنگ نیابتی ایران و آمریکا
دنیایاقتصاد: «ایران و ایالات متحده درگیر جنگ نیابتی آشکاری هستند که اثرات آن در سراسر منطقه خاورمیانه نمایان شده است. اگرچه به نظر میرسد که هیچ یک از طرفین به دنبال رویارویی مستقیم نیستند، اما کشورهای عربی آسیبپذیر با وفاداریهای سیاسی دوپاره، بیشترین هزینه را از این وضعیت میپردازند.»
-
آمریکا پیشنویس قطعنامه آتش بس در غزه را منتشر کرد
روزنامه شماره ۵۹۵۴بازنگری در سیاست خاورمیانهای بایدن؟
دنیایاقتصاد: ایالات متحده پیشنویس قطعنامهای را در شورای امنیت سازمان ملل تهیه کرده که در آن خواستار آتشبس موقت در نوار غزه «در اسرع وقت» و مخالفت با حمله زمینی اسرائیل به شهر جنوبی رفح است. الجزیره در گزارش ۱۹فوریه نوشت، در این پیشنویس که روز دوشنبه الجزیره آن را مشاهده کرد، آمده است که شورای امنیت باید بر «حمایت خود از آتشبس موقت در غزه در اسرع وقت، بر اساس فرمول آزادی همه گروگانها» و در عین حال «برداشتن تمام موانع بر سر تامین کمکهای بشردوستانه» در غزه تاکید کرد. -
سی ان ان تحلیل کرد
روزنامه شماره ۵۹۵۴آنچه ایران میخواهد و آنچه از آن بیم دارد؟
دنیایاقتصاد: بحرانهایی که خاورمیانه را درهم میکوبند، همزمان کانونهای حریق متمایزی به شمار میروند که بهصورت نسبتا یکپارچه در سراسر منطقه توسط گروههای مورد حمایت ایران مدیریت میشوند. گاهی اوقات مشخص نیست که ایران چقدر بر این شبهنظامیان در عراق، سوریه، لبنان، غزه، یمن و جاهای دیگر کنترل دارد. اگرچه نفوذ ایران مانند زلزله، منطقه را تکان میدهد، اما دقیقا مانند دولت بایدن، ایران در مورد اجتناب از یک جنگ گستردهتر جدی است. هر دو به اندازه کافی به این تکانهها نیاز دارند؛ اما نه بیش از حد.
-
نگاه دیگران-بخش دویست و هفتاد و هشتم
روزنامه شماره ۵۹۵۳استاد بازیها: هنری کیسینجر و هنر دیپلماسی خاورمیانهای
مارتین ایندیک ترجمه: محمدحسین باقیچالشهای عمیقتر برای نظم خاورمیانهای کیسینجر، اما از رویدادهای غیرمرتبط با درگیری اعراب و اسرائیل سرچشمه میگیرد. چند سال پس از کنارهگیری کیسینجر، انقلاب در ایران شاه را که بهعنوان یکی از ارکان نظم جدید، یعنی نظارت بر امنیت خلیجفارس خدمت کرده بود، برکنار کرد. سقوط شاه حاکی از ظهور جنبشهای انقلابی بود، ابتدا در ایران شیعه و سپس در سراسر جهان عرب سُنی که قصد سرنگونی نظم کیسینجری را داشتند؛ بهویژه به این دلیل که آمریکا رهبری آن را بر عهده داشت. روند صلح نمیتواند بهعنوان یک مکانیسم مناسب…
-
علت پرهیز دوجانبه ایران و آمریکا از جنگ پرشدت
روزنامه شماره ۵۹۵۲بازدارندگی در خاورمیانه چگونه کار میکند؟
دنیایاقتصاد: جاشوا کیتینگ در نشریه وُکس نوشت، هنگامی که ایالات متحده در اوایل این ماه برای انتقام کشته شدن سه سرباز آمریکایی در پایگاه آن کشور در اردن، حملات هوایی را علیه برخی گروههای شبهنظامی در منطقه آغاز کرد، رئیسجمهور جو بایدن خاطرنشان کرد که اگرچه ایالات متحده به حملات مرتبط با ایران «در زمانها و مکانهایی که ما انتخاب میکنیم» پاسخ میدهد، اما واشنگتن «به دنبال درگیری در خاورمیانه یا هر جای دیگری نیست». بیانیه لوید آستین، وزیر دفاع در مورد این حملات نیز با ادبیات مشابهی بود. -
نگاه دیگران-بخش دویستوهفتادوهفتم
روزنامه شماره ۵۹۵۲استاد بازیها: هنری کیسینجر و هنر دیپلماسی خاورمیانهای
مارتین ایندیک ترجمه: محمدحسین باقیکیسینجر نمیتوانست در ژانویه۱۹۷۴ پیشبینی کند که جناح راست در اسرائیل، با تعهد ملیگرایانه و مذهبی خود برای حفظ هر چه بیشتر کرانه باختری، بهطور موثری از مفهوم خرید زمان او برای خدمت به اهداف خود سوءاستفاده کند. اما کیسینجر عواقب اصل مشروعیتبخشی خود را در صورت موفقیت درک کرد. او در خاطرات خود مینویسد که معتقد است اسرائیل در نهایت چارهای جز واگذاری سرزمین برای صلح ندارد: «نمیتوان برای انجام ندادن این آزمایش خطر کرد؛ زیرا دولت یهود اگر بخواهد وجود خود را با زور عریان تحمیل کند، موجودیت…
-
نگاه دیگران-بخش دویستوهفتادوششم
روزنامه شماره ۵۹۵۱استاد بازیها: هنری کیسینجر و هنر دیپلماسی خاورمیانهای
مارتین ایندیک ترجمه: محمدحسین باقیآرمان کیسینجر «اسرائیل امن، پذیرفتهشده و در صلح» بوده و خواهد ماند. تعداد کمی از اسرائیلیها این تصویر یهودی بودن کیسینجر را تشخیص میدهند و او را بیشتر بهعنوان یک «یهودی درباری» یا بدتر از آن، یک یهودی متنفر از خویش میبینند، آن هم بهدلیل تلاشهایش برای خوشخدمتی در محیط یهودیستیزانه کاخ سفید نیکسون. اما همانطور که سابقه تاریخی ذکرشده در اینجا نشان میدهد، او در لحظات حساس برای تضمین بقا و رفاه اسرائیل اقدام میکرد؛ درحالیکه از آنچه دیگران در واشنگتن یا جامعه بینالمللی میخواستند دور ب…
-
برآوردهای کارشناسان موسسه «نیولاینز» نشان میدهد
روزنامه شماره ۵۹۴۹آغاز گفتوگوهای خروج آمریکا از عراق؛ دو ماه دیگر
دنیای اقتصاد: کامران بخاری مدیر ارشد امنیت و رفاه اوراسیا، کارولین رز مدیر استراتژیک در موسسه نیولاینز و مایلز کاگینز همکار ارشد غیرمقیم در موسسه نیو لاینز ۱۳ فوریه ۲۰۲۴ درباره تشدید وقایع اخیر در خاورمیانه به بحث نشستند. علاوه بر بررسی حملات اخیر ایالات متحده به نیروهای نیابتی ایران در عراق، این سه کارشناس در مورد اهداف منطقهای ایران، نگرش عراق نسبت به حضور ائتلاف در این کشور و چگونگی مقابله ایالات متحده با آینده پیچیدهتر در منطقه به گفتوگو نشستند.
-
حضور آمریکا در منطقه بازدارنده نیست، بلکه تحریککننده است
روزنامه شماره ۵۹۴۸دیگر خاورمیانه جای ماندن نیست
دنیای اقتصاد: ایالات متحده حدود ۴۶هزار سرباز در ۱۱ کشور در سراسر خاورمیانه با تمام سختافزار و پشتیبانی مستقر کرده است. به گزارش بلومبرگ، در مناطق دیگر یعنی اروپا و شرق آسیا این نیروها در دسترس نیستند؛ یعنی جایی که شومترین دشمنان آمریکا به بازدارندگی نیاز دارند و نزدیکترین متحدانش به اطمینانبخشی. یکی از مهمترین سوالات استراتژیک خطاببه جو بایدن، رئیسجمهور ایالات متحده - یا دونالد ترامپ در صورت پیروزی در نوامبر - این است که آیا این حضور عظیم آمریکایی را حفظ کند یا آن را کاهش دهد.