رواج مصاحبه شغلی در ساعت یک صبح!

میلار که متخصص ارتباطات و بازاریابی ساکن آتلانتاست، می‌گوید: «با خودم گفتم اگر می‌خواهم برای این شغل در نظر گرفته شوم، باید این کار را انجام بدهم.» بنابراین، آن شب اتاق نشیمنش را مرتب کرد و لپ‌تاپش را آماده گذاشت. در ایمیل زمان مشخصی برای انجام مصاحبه تعیین نشده بود و او با خودش فکر کرد که بهتر است هرچه سریع‌تر کار را تمام کند. «ساعت ۹:۳۰ شب دیگر قرار بود چه کار دیگری انجام بدهم؟»

پرسش‌ها برای این موقعیت شغلی کاملا معمولی بودند. مثلا از میلار پرسیده شد: چطور یک خبر یا داستان را به رسانه‌ها پیشنهاد می‌کند؟ یا چطور با روزنامه‌نگاران محلی ارتباط برقرار می‌کند و این روابط را گسترش می‌دهد؟ اما نحوه برگزاری مصاحبه عجیب بود. او مقابل لپ‌تاپش نشست و منتظر ماند تا پرسشی روی صفحه ظاهر شود. برای فکر کردن به پاسخ، حدود نیم دقیقه فرصت داشت.

میلار می‌گوید: «وقتی آن ۳۰ ثانیه تمام می‌شد، صدای «دینگ!» می‌آمد و بعد دو دقیقه فرصت داشتی تا پاسخت را ضبط کنی. واقعا حس می‌کردم وارد یک دنیای عجیب و غیرواقعی شده‌ام.» میلار در ماه مارس یک ایمیل خودکار دریافت کرد که در آن اعلام شده بود برای این موقعیت شغلی پذیرفته نشده است. اما این تجربه، بدون اینکه خودش بداند، او را درگیر روندی کرد که در حال حاضر شکل جست‌وجوی شغل در دنیای مدرن را تغییر داده است. هرچه مصاحبه‌های ویدئویی خودکار و هوش مصنوعی نقش پررنگ‌تری در فرآیند استخدام پیدا می‌کنند، مصاحبه‌های شغلی در ساعات پایانی شب نیز بیشتر می‌شوند.

«ارشام قهرمانی» می‌گوید تقریبا بلافاصله پس از آنکه شرکت «ریبون» را که نرم‌افزار استخدام مبتنی بر هوش مصنوعی صوتی تولید می‌کند، با یکی از هم‌بنیان‌گذارانش راه‌اندازی کرد، متوجه رواج مصاحبه‌های شغلی در ساعات پایانی شب شد. بر اساس داده‌های بیش از ۵۰۰ شرکتی که از خدمات ریبون استفاده می‌کنند، ۲۴ درصد مصاحبه‌های هوش مصنوعی این شرکت بین ساعت ۱۰ شب تا ۲ بامداد به وقت محلی انجام می‌شوند.

قهرمانی می‌گوید: «این واقعا یک گزینه جدید برای مردم است.» بسیاری از والدین نمی‌توانند تا ساعت ۱۰ شب صبر کنند و ۳۰ دقیقه از وقتشان را هم به مصاحبه اختصاص دهند. همین موضوع درباره کارکنانی که دستمزد ساعتی می‌گیرند یا افرادی که مشغول کار در شغل فعلی خود، مثلا در محیط شلوغ یک کارخانه یا آشپزخانه هستند، صدق می‌کند. برخی افراد در انتخاب زمان و شیوه انجام مصاحبه، گزینه‌های بسیار محدودی دارند.

ریبون تنها پلتفرمی نیست که افزایش مصاحبه‌های شغلی در ساعات پایانی شب را ثبت کرده است. پلتفرم استخدامی «گرین‌هاوس» می‌گوید اکنون حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد داوطلبانی که با عامل صوتی این شرکت مصاحبه می‌کنند، مصاحبه خود را برای ساعات شب برنامه‌ریزی می‌کنند.

«اوفیر سامسون»، که پس از خرید استارت‌آپش توسط شرکت گرین‌هاوس در ماه مه، ریاست بخش هوش مصنوعی صوتی این شرکت را بر عهده گرفت، می‌گوید که فکر نمی‌کند هوش مصنوعی باید جایگزین مصاحبه‌های انسانی شود. و این خوب است، چون در حال حاضر متقاضیان نسبت به مصاحبه‌های شغلی با هوش مصنوعی بسیار بدبین هستند.

بر اساس نظرسنجی گرین‌هاوس در ماه مه، تقریبا دو سوم متقاضیان شغل تاکنون با یک عامل هوش مصنوعی مصاحبه کرده‌اند؛ رقمی که در مقایسه با شش ماه قبل، ۱۳ واحد درصد افزایش یافته است. با این حال، بیشتر افراد چندان از این روند استقبال نمی‌کنند. ۳۸ درصد از متقاضیان آمریکایی به گرین‌هاوس گفته‌اند که ترجیح می‌دهند به‌جای شرکت در مصاحبه با هوش مصنوعی، از فرآیند استخدام انصراف دهند. ۱۲ درصد دیگر نیز گفته‌اند اگر مصاحبه با هوش مصنوعی اجباری باشد، از ادامه فرآیند استخدام منصرف خواهند شد.

یکی از عوامل اصلی استرس برای متقاضیان، نبود شفافیت درباره نحوه استفاده از ویدئوی مصاحبه است. آیا ممکن است هوش مصنوعی صرفا به این دلیل که متقاضی نتوانسته یک کلمه یا عبارت خاص و رایج در آن حوزه را به زبان بیاورد، او را رد کند؟ البته روش کار در شرکت‌ها و سرویس‌های مختلف متفاوت است، اما معمولا مصاحبه‌های تصویری که با هوش مصنوعی انجام می‌شوند، بر اساس معیارهایی ارزیابی می‌شوند که با توجه به نوع شغل تغییر می‌کنند. قهرمانی می‌گوید، به‌عنوان مثال، در مصاحبه‌ای که از طریق ریبون انجام می‌شود، ممکن است از یک جوشکار درباره مهارت‌های فنی یا مدارک و گواهینامه‌های تخصصی‌اش سوال شود، درحالی‌که برای یک موقعیت شغلی در حوزه فروش، ممکن است معیاری مانند اشتیاق نیز در نظر گرفته شود.

هوش مصنوعی فیلم مصاحبه را تحلیل می‌کند تا مشخص کند متقاضی تا چه اندازه با این معیارها مطابقت دارد و سپس به او امتیاز می‌دهد. این امتیاز به همراه فیلم مصاحبه برای مسوول استخدام ارسال می‌شود؛ هرچند در عمل، بسیاری از این مصاحبه‌ها هرگز توسط یک انسان دیده نمی‌شوند.

سامسون رویکرد گرین‌هاوس به مصاحبه با هوش مصنوعی را نوعی مکمل رزومه توصیف می‌کند. به این ترتیب، متقاضیانی که امتیاز بالایی می‌گیرند، شناسایی می‌شوند؛ افرادی که در غیر این صورت ممکن بود در میان انبوه درخواست‌های شغلی گم شوند. او مصاحبه با هوش مصنوعی را انتخابی بین انسان و روبات نمی‌داند. از نظر او، مساله این است که یا درخواستتان بی‌پاسخ بماند، یا با انجام این مصاحبه شانس بیشتری برای رسیدن به مرحله بعد و صحبت با یک مصاحبه‌کننده انسانی پیدا کنید.

سامسون می‌گوید: «برای متقاضیان کار، دوران خوبی نیست. انگار رزومه‌ شما وارد یک سیاه‌چاله می‌شود. با هزاران متقاضی دیگر رقابت می‌کنید که همه از هوش مصنوعی برای نوشتن رزومه‌هایشان استفاده کرده‌اند. بنابراین، کارجویان خوب نمی‌توانند خودشان را از بقیه متمایز کنند.»

میلار یک سال پس از از دست دادن شغلش، همچنان در جست‌وجوی کار است و این فرآیند از نظر روحی بسیار برای او مخرب بوده است. او می‌گوید: «اگر در بازار کار امروز بخواهید فریاد اعتراض سر بدهید، انگار دارید در خلأ فریاد می‌زنید. هیچ‌ کس هم صدایتان را نخواهد شنید.»

منبع: Wired