تعقیب شورشیان فراری به شوروی

شماره روزنامه: ۴۲۳۷ تاریخ چاپ: شماره خبر: ۳۳۳۷۹۸۵ تاريخ و اقتصاد

در دولت مشیرالدوله(۱۳۰۱-۱۳۰۰) که حکیم‌الملک را در راس وزارت امور خارجه گمارده بود، یکی از مشکلات وزارت امور خارجه مساله حضور شورشیان فراری در خاک روسیه بود؛ به‌ویژه ارتباط آنها با بلشویک‌ها، خطر آنها را دوچندان می‌کرد. زبردست‌خان، جنگلی‌ها، کریم‌خان بلوچ، سردار نصرت، صمصام نظام، لاهوتی، علی‌اصغر سرتیپ‌زاده و سمیتقو از جمله این افراد بودند.

در پی توصیه ممتازالدوله رئیس هیات اعزامی به روسیه مبنی بر تصویب اعتبار مالی لازم برای تامین مخارج بازگشت فراری‌ها به ایران اقداماتی صورت گرفت تا فراریان با احسان‌الله خان و بلشویک‌ها ملاقات نکنند و زمینه‌ای برای شورش فراهم نشود. به این ترتیب، محمد ابراهیم شبستری از جمله فراری‌های ماجرای لاهوتی با موافقت ریاست وزرا و وزارت جنگ به ایران بازگشت. وزارت امورخارجه برای استرداد لاهوتی، زبردست خان، کریم خان بلوچ و ژاندارم‌های فراری از خراسان نیز با سفارت شوروی مذاکره کرد. در مذاکرات، خواسته روس‌ها این بود که قبل از تصمیم درباره استرداد لاهوتی، مساله داشناک‌ها مطابق نظر آنها حل شود، اما درباره کریم‌خان بلوچ و زبردست خان گفتند که آنان دستگیر و زندانی شده‌اند و حاضرند آنان را تسلیم کنند. با این همه وزارت امور خارجه در مساله داشناک‌های فراری ارمنستان زیر بار نرفت و پاسخ داد: دولت از هیچ نوع مساعدت مضایقه نداشته و از عملیات و تبلیغات داشناک‌ها جلوگیری کرده است و عدم تسلیم ژاندارم‌ها در افکار عامه موجب سوءاثر خواهد شد و در آینده این قبیل حوادث مخالف مصالح طرفین، اشکالات جدیدی پدید خواهد آورد.

منبع: فواد پورآرین، حسین احمدی‌رهبریان، «روابط خارجی ایران در دولت مشیرالدوله»، تاریخ روابط خارجی، ۱۳۹۶

ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید

ارسال دیدگاه

دنیای اقتصاد را بعنوان منبع مورد اعتماد خود به گوگل معرفی کنید افزودن