شماره روزنامه ۶۵۸۷
|

شاخص‌های کلان چه روندی خواهند داشت؟

درحالی‌که گمانه‌زنی‌ها درباره نهایی شدن پیش‌نویس یادداشت تفاهم احتمالی‌ میان ایران و آمریکا در یک‌سالگی جنگ تحمیلی ۱۲ روزه افزایش یافته، پرسش اصلی این است که آیا این چارچوب می‌تواند به نقطه آغاز یک توافق پایدار تبدیل شود یا صرفا وقفه‌ای کوتاه در چرخه تنش‌ها خواهد بود؟ چنین به‌نظر می‌رسد که این…

دنیای اقتصاد: در بیشتر ماه‌های سال ۲۰۲۵، بازار کار آمریکا یکی از دغدغه‌های اصلی سیاستگذاران اقتصادی بود. به گزارش اکونومیست، روند استخدام‌ها در این دوره به شدت کند شده بود، فرصت‌های شغلی کاهش یافته بودند و رشد اشتغال به پایین‌ترین سطوح رسیده بود. در این دوره به طور متوسط ماهانه تنها ۱۰ هزار شغل…

اخبار سیاست گذاری

    شنبه، ۲۳ خرداد ۱۴۰۵
  • شاخص‌های کلان چه روندی خواهند داشت؟

    روزنامه شماره ۶۵۸۷

    دورنمای اقتصادی پس ‌از تفاهم

    درحالی‌که گمانه‌زنی‌ها درباره نهایی شدن پیش‌نویس یادداشت تفاهم احتمالی‌ میان ایران و آمریکا در یک‌سالگی جنگ تحمیلی ۱۲ روزه افزایش یافته، پرسش اصلی این است که آیا این چارچوب می‌تواند به نقطه آغاز یک توافق پایدار تبدیل شود یا صرفا وقفه‌ای کوتاه در چرخه تنش‌ها خواهد بود؟ چنین به‌نظر می‌رسد که این تفاهم‌نامه، برخلاف یک توافق جامع، بیشتر به‌عنوان سازوکاری برای مدیریت بحران و فراهم کردن زمینه مذاکرات بعدی در حوزه هسته‌ای، تحریم‌ها و امنیت منطقه‌ای مطرح شده است. سرنوشت آن بیش از هر چیز به دوره ۶۰روزه پس از امضا و توان طرفین برای عبور از اختلافات بنیادین وابسته خواهد بود. «دنیای‌اقتصاد» در گزارشی اثر تفاهم اولیه احتمالی میان ایران و آمریکا بر نرخ ارز، تورم و رشد اقتصادی را بررسی کرده است. این تفاهم می‌تواند به کاهش تنش‌های سیاسی، رفع محدودیت‌های تجارت دریایی، کمتر شدن محدودیت‌های تحریمی و افزایش صادرات نفتی منجر شود. در نتیجه، فضای اقتصادی با نااطمینانی کمتری مواجه خواهد شد. در بازار ارز، انتظار می‌رود تقاضای سفته‌بازانه و احتیاطی کاهش یابد و دسترسی به منابع ارزی بهبود پیدا کند و باید انتظار ثبات نسبی و کاهش نوسانات را داشت و احتمال دارد بازه نرخ دلار، مشابه فصل اول امسال باشد. در حوزه تورم، بهبود تجارت خارجی و ثبات ارزی می‌تواند بخشی از فشارهای قیمتی را کاهش دهد؛ اما به‌دلیل رشد نقدینگی و کسری بودجه، افت سریع تورم بعید است. برآورد گزارش نشان می‌دهد با تورم ماهانه ۳درصد، تورم نقطه‌به‌نقطه در پایان مرداد۱۴۰۵ حدود ۸۲.۷درصد و با تورم ماهانه ۵درصد حدود ۹۳.۶درصد خواهد بود. درحالی‌که صندوق بین‌المللی پول رشد منفی ۶.۱درصد و برخی برآوردهای سازمان ملل رشد منفی ۸.۸تا منفی ۱۰.۴درصد را پیش‌بینی کرده‌اند، افزایش صادرات نفت و بهبود فضای کسب‌وکار می‌تواند رشد اقتصادی را به حدود منفی ۴درصد یا ارقامی نزدیک‌تر به صفر برساند و از شدت رکود بکاهد.
  • آیا شرایط بازار کار آمریکا خوب است؟

    دنیای اقتصاد: در بیشتر ماه‌های سال ۲۰۲۵، بازار کار آمریکا یکی از دغدغه‌های اصلی سیاستگذاران اقتصادی بود. به گزارش اکونومیست، روند استخدام‌ها در این دوره به شدت کند شده بود، فرصت‌های شغلی کاهش یافته بودند و رشد اشتغال به پایین‌ترین سطوح رسیده بود. در این دوره به طور متوسط ماهانه تنها ۱۰ هزار شغل جدید در اقتصاد آمریکا ایجاد می‌شد و همین وضعیت فدرال‌رزرو را واداشت که سه مرتبه نرخ بهره را کاهش دهد. در آن مقطع، برخی مقامات بانک مرکزی وضعیت اشتغال را بسیار ضعیف توصیف می‌کردند و معتقد بودند بازار کار نشانی از سلامت و پویایی ندارد.
  • تحول دیجیتال و بازطراحی دولت در ایران

    سال‌هاست که سیاستگذاران تحول دیجیتال را معادل خرید نرم‌افزار و پلتفرم یا الکترونیک کردن فرم‌های کاغذی می‌دانند؛ برداشتی تقلیل‌گرایانه که موجب شده است پروژه‌های تحول دیجیتال، به‌جای تمرکز بر اصلاح فرآیندها، به توسعه تعداد زیادی پلتفرم‌های تودرتو و گیج‌کننده تبدیل شوند. در واقعیت اما تحول دیجیتال بازآرایی ساختاری است که نحوه تعامل دولت، بازار و جامعه را بازتعریف می‌کند. اهمیت این تغییر در لایه فنی آن نیست، بلکه در پیامدهای نهادی آن نهفته است، این پیامدهای نهادی می‌تواند به بهبود بهره‌وری توأمان دولت و بخش خصوصی منجر شود. این بهبود بهره‌وری زمانی موثر می‌افتد که تحول دیجیتال همزمان در سه سطحِ زیرساخت، حکمرانی داده و بازآرایی نهادی پیش رود.
  • تجربه بانک مرکزی هند در خصوص کیفیت دارایی‌ها بررسی شد

    روزنامه شماره ۶۵۸۷

    ارزیابی کیفیت دارایی‌ها در ایران

    بازبینی کیفیت دارایی‌ها یکی از قوی‌ترین ابزارهای احتیاطیِ مکمل در نظام نظارت بانکی است که هدف اصلی آن پاک‌سازی ترازنامه بانک‌ها از دارایی‌های سمی و احیای انضباط اعتباری است. این ابزار یک «شوک اعتمادساز» است؛ در کوتاه‌مدت هزینه‌زا اما در بلندمدت ثبات‌آفرین است. با این حال، ذات این فرآیند به‌گونه‌ای است که نتیجه اولیه آن، شناسایی و افشای تسهیلات غیرجاری و به تبع آن، ثبت زیان در بخش بانکی خواهد بود. شواهد تجربی این ادعا را می‌توان در اجرای بازبینی کیفیت دارایی‌ها توسط بانک مرکزی هند در دوره ریاست راگورام راجان (۲۰۱۶-۲۰۱۵) به وضوح مشاهده کرد. در آن دوره، الزام بانک‌ها به شناسایی واقعی وام‌های معوق، منجر به انباشت زیان در نظام بانکی هند شد.
    پنجشنبه، ۲۱ خرداد ۱۴۰۵
  • ایران بیش از ۴۰‌میلیون نفر جمعیت غیرفعال دارد؛

    روزنامه شماره ۶۵۸۶

    جمعیت خاموش بازار کار

    بیش از ۶۰ درصد افرادی که در سن کار قرار دارند، نه‌تنها مشغول به کار نیستند بلکه به دنبال شغل نیز نمی‌گردند. به کار‌گیری جمعیت۴۰‌میلیون نفری که بخش زیادی از آن را زنان تشکیل می‌دهد، می‌تواند موتور خاموش اقتصاد ایران را روشن کند.
  • بانک مرکزی اعلام کرد؛

    روزنامه شماره ۶۵۸۶

    رشد ۷۱ درصدی شبکه بانکی در دو ماه اول امسال

    بانک مرکزی: شبکه بانکی در طی دو ماه نخست سال ۱۴۰۵ بالغ بر ۱۸۵۶.۷ هزار‌میلیارد تومان تسهیلات پرداخت کرد که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۷۱.۷ درصد افزایش داشته است. ۴۱۶.۶ هزار‌میلیارد تومان از این تسهیلات به همراه بخشی از تسهیلات در قالب کارت‌های اعتباری معادل ۲۳ درصد به مصرف‌کنندگان نهایی (خانوار) تعلق گرفته است.
  • آغاز واریز اعتبار کالابرگ کدهای ملی ۳، ۴، ۵ و ۶

    تسنیم: اعتبار کالابرگ الکترونیک برای سرپرستان خانوار با رقم پایانی کد ملی ۳، ۴، ۵ و ۶ شارژ شد. فرآیند شارژ اعتبار کالابرگ الکترونیک برای ماه فروردین، طبق زمان‌بندی مقرر، برای گروه دوم بهره‌مندان آغاز شد. بر این اساس، امروز اعتبار سرپرستان خانوار با رقم پایانی کد ملی ۳، ۴، ۵ و ۶ شارژ شد. در راستای تضمین امنیت غذایی و حمایت از معیشت خانوارها، عملیات واریز اعتبار کالابرگ الکترونیک برای ماه فروردین در حال انجام است. طبق جدول زمان‌بندی اعلام شده، پس از شارژ اعتبار برای گروه‌های اول (کد ملی ۰، ۱ و ۲) در تاریخ ۱۵ فروردین، اکنون نوبت به سرپرستان خانوار با رقم پایانی کد ملی ۳، ۴، ۵ و ۶ رسید که اعتبار آنها در تاریخ امروز (پنج‌شنبه ۲۰ فروردین) فعال شد. برای گروه‌های باقی‌مانده، اعتبار کالابرگ در تاریخ سه‌شنبه ۲۵ فروردین واریز خواهد شد.
    چهارشنبه، ۲۰ خرداد ۱۴۰۵
  • چرا جنگ باعث فروپاشی اقتصاد نشد؟

    روزنامه شماره ۶۵۸۵

    بازسازی اقتصاد در نیمه دوم

    تحلیل‌های ارائه‌شده از سوی بلومبرگ و پژوهش اقتصاددانان نشان می‌دهد که در زمان جنگ، اقتصاد ایران تاب‌آوری بالایی را از خود نشان داده است. این دوره در شرایط نیمه اول بازی، نشان‌دهنده حفظ ظرفیت‌های بالقوه اقتصاد است. در این شرایط نیمه‌دوم فرصت کسب دستاوردهای جدیدی در جهت لغو تحریم‌ها و بازسازی اقتصاد است.
  • آیا صندوق‌های درآمد ثابت ارزی می‌توانند برای فعالان اقتصادی جذاب باشند؟

    روزنامه شماره ۶۵۸۵

    کلید قفل صندوق ارزی

    بانک مرکزی به تازگی شیوه‌نامه پذیرش و صدور مجوز صندوق سرمایه‌گذاری درآمد ثابت ارزی را تصویب کرده است. همزمان «دنیای اقتصاد» در یک گزارش به بررسی چالش‌های ناشی از عدم استقبال از صندوق‌های ارزی و راهکارهای رفع این چالش‌ها پرداخته است. 
    سه‌شنبه، ۱۹ خرداد ۱۴۰۵
  • دلار چگونه خود را با واقعیات اقتصادی تطبیق می‌دهد؟

    روزنامه شماره ۶۵۸۴

    پیامدهای تثبیت نرخ ارز

    «میخکوب کردن» یا تثبیت دستوری نرخ دلار در اقتصادی با تورم مزمن، هرگز راه‌حلی پایدار نیست و تنها بحران را به تعویق می‌اندازد. زمانی که تورم بالا و رشد نقدینگی ادامه دارد، نرخ ارز ناگزیر خود را با واقعیات اقتصادی تطبیق می‌دهد. تثبیت نرخ ارز باعث افزایش تقاضا برای واردات، کاهش انگیزه صادرکنندگان برای عرضه ارز و فشار بر ذخایر ارزی کشور می‌شود. همچنین اختلاف میان نرخ رسمی و بازار آزاد، زمینه رانت‌جویی، فساد و سوءاستفاده را فراهم می‌کند. از سوی دیگر، سرکوب نرخ ارز مانند فشرده کردن فنر است؛ تا زمانی که دولت توان دفاع از نرخ تثبیت‌شده را داشته باشد، آرامش ظاهری برقرار است؛ اما با کاهش منابع ارزی، جهش شدید در نرخ ارز رخ می‌دهد. اقتصاددانان تاکید دارند که در بلندمدت رشد نقدینگی و افزایش تورم علت اصلی افزایش نرخ ارز است. بنابراین ثبات ارزی از طریق تثبیت دستوری نرخ دلار انجام نمی‌شود، بلکه تنها از مسیر کنترل تورم، مهار رشد نقدینگی و ایجاد انضباط مالی قابل حصول است.
    دوشنبه، ۱۸ خرداد ۱۴۰۵
  • چه میزان از دارایی‌های بلوکه‌شده ایران آزاد خواهد شد؟

    روزنامه شماره ۶۵۸۳

    سه سناریوی پول‌های مسدودی

    حدود ۲۴‌میلیارد دلار از دارایی‌های مسدودشده ایران در کشورهای منطقه قرار دارد. سه سناریو شامل آزادسازی نقدی، استفاده مشروط بشردوستانه یا مصادره به نفع زیان دیدگان در زمینه دارایی‌ها محتمل است. ایران خواهان آزادسازی سریع‌تر و دسترسی به میزان بیشتری از این دارایی‌ها است. 
  • محدودیت تنگه هرمز معادلات بازارهای جهانی را چگونه تغییر می‌دهد؟

    روزنامه شماره ۶۵۸۳

    اقتصاد جهان در ۱۰۰ روز جنگ

    پس از گذشت ۱۰۰روز از آغاز جنگ و پیامدهای آن با انسداد تنگه هرمز، بازارهای جهانی انرژی، سهام، اوراق بدهی و تورم در گردابی از فشار و بی‌ثباتی فرو رفت. اقتصاد جهان در فضایی پرنوسان و وابسته به تحولات سیاسی قرار گرفته است. 
  • از سوی بانک مرکزی اعلام شد؛

    روزنامه شماره ۶۵۸۳

    نتایج نخستین حراج اوراق ۱۴۰۵

    دنیای اقتصاد: نتایج نخستین حراج اوراق مالی اسلامی دولتی در سال ۱۴۰۵ که در تاریخ ۱۲ خردادماه برگزار شد، از سوی بانک مرکزی اعلام شد. بر اساس این گزارش، مجموع ارزش فروش اوراق مالی اسلامی دولتی در این مرحله به ۴۵.۸ هزار‌میلیارد تومان رسید. بخش عمده‌فروش اوراق از طریق بازار سرمایه و به خریداران حقیقی و حقوقی انجام شد؛ به‌گونه‌ای که ۳.۹ هزار‌میلیارد تومان از اراد۲۸۱، معادل ۱۲.۳ هزار‌میلیارد تومان از اراد۲۸۲ و ۲۹.۳ هزار‌میلیارد تومان از اراد۲۸۳ در بازار سرمایه به فروش رسید. ۰.۵ هزار‌میلیارد تومان نیز از اراد ۲۸۱ توسط و موسسات اعتباری غیربانکی خریداری شد. بررسی نرخ‌های بازده تا سررسید نشان می‌دهد که اوراق عرضه‌شده با نرخ‌هایی بین ۳۸.۳ تا ۴۰ درصد به فروش رفته‌اند. نماد اراد۲۸۱ با نرخ بازده ۳۸.۳تا ۳۸.۵ درصد، اراد۲۸۲ با نرخ ۳۹.۷۵ درصد و اراد۲۸۳ با نرخ ۳۹.۹۹ تا ۴۰ درصد معامله شدند. همزمان با اعلام نتایج حراج نخست، جزئیات برگزاری دومین حراج اوراق مالی اسلامی دولتی نیز منتشر شده است. این حراج در روز سه‌شنبه ۱۹ خردادماه ۱۴۰۵ برگزار خواهد شد.
    یکشنبه، ۱۷ خرداد ۱۴۰۵
  • هزینه خوراکی چگونه بخش قابل‌توجهی از درآمد را می‌بلعد؟

    روزنامه شماره ۶۵۸۲

    دستمزد ناچیز در تورم سنگین

    بررسی‌ها نشان می‌دهد در اردیبهشت‌ماه۱۴۰۵، سهم هزینه اقلام خوراکی اساسی یک خانواده ۴نفره از حداقل دستمزد، به ۷۱.۵درصد رسیده است. به نظر می‌رسد که با تداوم مسیر افزایشی تورم و ثابت ماندن حداقل دستمزد در سال۱۴۰۵، در ماه‌های آینده تمام حداقل دستمزد صرف هزینه‌های خوراکی شود. 
  • بنگاهها در معرض شوک‌های اقتصادی؛

    روزنامه شماره ۶۵۸۲

    ۲۹۰ هزار متقاضی بیمه بیکاری

    ایسنا: بنگاه‌های کوچک و متوسط که حدود ۹۹.۵ درصد واحدهای اقتصادی کشور را تشکیل می‌دهند و بیش از ۸۵ درصد اشتغال را در اختیار دارند، در سال‌های اخیر بیش از سایر بخش‌ها در معرض آثار رکود، تورم، کمبود نقدینگی و شوک‌های اقتصادی قرار گرفته‌اند.
  • غروب پنجره طلایی جمعیت

    ایران با کاهش شدید نرخ باروری و موالید، در آستانه بسته شدن «پنجره جمعیتی» قرار دارد. مشکلاتی چون تورم، بیکاری و مهاجرت نخبگان مانع بهره‌گیری از جمعیت جوان در ایران شده‌اند؛ در نتیجه کشور پیش از ثروتمند شدن، در حال سالمند شدن است.
    شنبه، ۱۶ خرداد ۱۴۰۵
  • نرخ بیکاری آمریکا در سطح ۴.۳درصدی تثبیت شد؛

    روزنامه شماره ۶۵۸۱

    ریزش طلای جهانی با گزارش اشتغال

    در پی تنش‌های اخیر میان آمریکا و ایران و همچنین افزایش تورم به سطح ۳.۸ درصد در ایالات متحده، بسیاری از اقتصاددانان پیش‌بینی می‌کردند که بازار کار این کشور با روند مطلوبی حرکت نکند. برآوردها حاکی از آن بود که برخی شاخص‌های اقتصادی تحت فشارهای ژئوپلیتیک و تورمی، عملکرد ضعیف‌تری از انتظار داشته باشند، اما آخرین گزارش منتشرشده از سوی وزارت کار آمریکا نشان می‌دهد که وضعیت بازار کار در ماه مه ۲۰۲۶ مطابق با انتظارات تحلیلگران و حتی در برخی بخش‌ها فراتر از پیش‌بینی‌ها بوده است.
  • بانک مرکزی و سازمان تامین اجتماعی به ادعای مربوط به عدم اعمال افزایش حقوق‌ها پاسخ دادند

    روزنامه شماره ۶۵۸۱

    ماجرای فریز افزایش حقوق بازنشستگان

    افزایش حقوق بازنشستگان به‌رغم گذشت ۲ماه‌ونیم از آغاز سال جدید، همچنان اعمال نشده است. به تازگی خبرگزاری مهر در گزارشی مدعی شد برداشت بانک مرکزی از منابع تامین اجتماعی، پرداخت افزایش حقوق بازنشستگان در سال۱۴۰۵ را به تاخیر انداخته است؛ اما بانک مرکزی در جواب به آن اعلام کرد که سازمان تامین اجتماعی طی سال‌های اخیر به‌دلیل چالش‌های نقدینگی و عدم توازن میان منابع و مصارف، به‌صورت مستمر از ظرفیت‌های اعتباری بانک رفاه کارگران برای تامین منابع مورد نیاز خود استفاده کرده است. با این حال، بازپرداخت تعهدات و تسهیلات دریافتی در مواعد مقرر انجام نشده است. سازمان تامین اجتماعی نیز در رابطه با این ادعا توضیح داد سازمان تامین اجتماعی دو خط اعتباری ۴۵ و ۳۰ همتی از بانک مرکزی دریافت کرده است که در پایان‌دوره باید تسویه یا تمدید شوند. با انقضای مدت ۴۵ همت خط اعتباری مورد اشاره، طبق روال و فرآیند کلی، تا قبل از فرآیند تمدید، بانک عامل به بانک مرکزی بدهکار و این مبلغ به‌عنوان اضافه برداشت بانک عامل از بانک مرکزی محسوب می‌شود. بانک رفاه در این حوزه به محض درخواست سازمان، ۳۰همت از ۴۵همت را تمدید و فرآیند رسیدگی به درخواست سازمان برای ۱۵همت دیگر را نیز در دستور کار قرار داده است.
  • رشد اقتصادی و گسترش فناوری، نابرابری را افزایش داده است

    روزنامه شماره ۶۵۸۱

    پوست‌اندازی سرمایه‌داری آمریکا

    بر اساس گزارش که اخیرا در وال‌استریت ژورنال منتشر شده، سرمایه‌داری آمریکایی پس از حدود ۲۵۰سال رشد اقتصادی، نوآوری فناورانه و افزایش سطح رفاه، اکنون در یک نقطه عطف تاریخی قرار گرفته است. از یک‌سو، آمریکا همچنان ظرفیت بهره‌گیری از فناوری‌های نوینی مانند هوش مصنوعی و فناوری‌های پاک را دارد تا رفاه و بهره‌وری را افزایش دهد و اعتماد به «رویای آمریکایی» را احیا کند. از سوی دیگر، خطراتی جدی، از جمله گسترش شکاف میان برندگان و بازندگان اقتصاد، افزایش بی‌اعتمادی به نهادها و نخبگان، قطبی‌شدن فضای سیاسی و محدود شدن جریان جهانی کالا، سرمایه، نیروی کار و ایده‌ها، پیش روی نظام اقتصادی آمریکا قرار دارند.
  • بد کارکردن اقتصاد چگونه روان جامعه را به هم می‌ریزد؟

    روزنامه شماره ۶۵۸۱

    شوک اقتصادی به سلامت روان

    هفته‌نامه «تجارت فردا» در شماره جدید خود (شماره ۶۳۴) که روز شنبه، ۱۶خردادماه به‌صورت ضمیمه روزنامه «دنیای اقتصاد» چاپ و توزیع می‌شود به موضوعی که بسیاری از مردم می‌توانند آن را زندگی روزمره خود احساس کنند، پرداخته است: آثار شوک‌های اقتصادی بر جامعه و سلامت روان افراد.
  • دکتر حسین عبده‌تبریزی در یک مقاله تشریحی تبیین کرد

    روزنامه شماره ۶۵۸۱

    اشتغال؛ اولویت اقتصاد ایران

    بیکاری پس از جنگ به یکی از مهم‌ترین مسائل اقتصاد ایران تبدیل شده است. از یک‌سو، لشکر صنوف، بخش‌های مهمی‌ از مشاغل را به خود اختصاص داده‌اند که نتیجه‌ای جز بهره‌وری پایین و افزایش هزینه‌های مبادله ندارد و از سوی دیگر رانندگی در تاکسی‌های اینترنتی به یکی از بزرگ‌ترین پناهگاه‌های بیکاری پنهان در اقتصاد ایران مبدل شده است؛ مشاغلی که فقط با قیمت پایین سوخت امکان تداوم و توجیه اقتصادی دارند. همچنین در شرایط جنگی اقتصاد دیجیتال، اقتصاد ساحلی و اقتصاد هوایی نیز با عدم قطعیت‌های فراوان بخش عمده‌ای از اشتغال با کیفیت خود را از دست داده‌اند. مشکل اقتصاد ایران آن است که یک جزیره کوچک اشتغال با کیفیت در محاصره بخش‌های غیرمولد و کم‌بهره‌ور قرار گرفته‌اند. به این ترتیب‌، میلیون‌ها نفر به جای جذب در فعالیت‌های مولد، به سمت مشاغل خرد، واسطه‌گری، حمل‌ونقل شهری و سایر پناهگاه‌های اشتغال کم‌کیفیت رانده شده‌اند.
    چهارشنبه، ۱۳ خرداد ۱۴۰۵
  • امنیت اینترنت مانع از سودآوری در صنعت فناوری نیست

    روزنامه شماره ۶۵۸۰

    ضربه خاموشی به صادرات دیجیتال

    قطعی و اختلال اینترنت، علاوه بر وارد کردن آسیب به کسب‌وکارهای خرد و آنلاین، به کاهش صادرات دیجیتال ایران نیز منجر شده است. محاسبات «دنیای‌اقتصاد» نشان می‌دهد اختلال اینترنت در سال۱۴۰۴ حدود ۴۰۰‌میلیون دلار از صادرات دیجیتال ایران را از بین برده است. در نتیجه، روند رو به رشد صادرات دیجیتال کشور متوقف شده و فاصله ایران با اقتصادهای پیشرو جهان در این حوزه افزایش یافته است. برآوردها نشان می‌دهد ارزش صادرات دیجیتال جهان در سال۲۰۲۵ به حدود ۵هزار و ۲۰۰‌میلیارد دلار رسیده، اما سهم ایران از این بازار کمتر از ۰.۰۳درصد است. در سطح منطقه‌ای نیز صادرات دیجیتال رژیم صهیونیستی، امارات و ترکیه به‌ترتیب ۵۴، ۲۳ و ۱۱برابر بیشتر از ایران برآورد می‌شود. این شکاف در حالی افزایش یافته که اقتصاد دیجیتال به یکی از مهم‌ترین موتورهای رشد تجارت جهانی تبدیل شده است. از این رو، هزینه‌های سنگین ناشی از اختلال اینترنت، ضرورت بازنگری در سیاست‌های محدودسازی و طراحی راهکارهای جایگزین را بیش از پیش آشکار می‌کند؛ راهکارهایی که ضمن حفظ ملاحظات امنیتی، از آسیب به صادرات دیجیتال و فرصت‌های درآمدی کشور جلوگیری کنند.
    سه‌شنبه، ۱۲ خرداد ۱۴۰۵
  • تورم کالاها در اردیبهشت‌ماه ۱۰درصد افزایش یافت؛

    روزنامه شماره ۶۵۷۹

    تغییرات قیمت‌ها در میانه بهار

    پس از تاخیر چندروزه، سرانجام بانک مرکزی و مرکز آمار ایران، آمار نرخ تورم اردیبهشت‌ماه را همزمان منتشر کردند. بر اساس این گزارش، نرخ تورم ماهانه اعلام‌شده از سوی مرکز آمار ایران به ۸.۸درصد و نرخ تورم ماهانه بانک مرکزی به ۸.۵درصد رسید. همچنین نرخ تورم نقطه‌به‌نقطه در گزارش مرکز آمار ایران ۸۳.۴درصد و در گزارش بانک مرکزی ۷۷.۲درصد اعلام شد. این ارقام نشان می‌دهد که تورم در اقتصاد ایران بار دیگر روی دور تند قرار گرفته و شتاب افزایش قیمت‌ها در ماه‌های اخیر به شکل محسوسی افزایش یافته است. رشد نرخ ارز، اختلال در زنجیره تامین و تجارت خارجی، آسیب به برخی زیرساخت‌های تولیدی در جنگ، تشدید انتظارات تورمی و احتمال افزایش رشد نقدینگی از مهم‌ترین عواملی هستند که در تشدید فشارهای قیمتی نقش داشته‌اند. پیش‌تر «دنیای اقتصاد» در گزارش «سه سناریوی تورم ۱۴۰۵» پیش‌بینی کرده بود که در سناریوی میانه، نرخ تورم نقطه‌به‌نقطه اردیبهشت‌ماه به محدوده ارقام کنونی برسد؛ پیش‌بینی‌ای که با آمار نهایی فاصله اندکی داشت.
  • بانک‌ مرکزی از ۱۵ اردیبهشت نقشی در کالابرگ ندارد

    دنیای اقتصاد: بانک مرکزی روز گذشته اعلام کرد، با پایان ماموریت دبیرخانه‌ای بانک مرکزی در کارگروه ماده ۱۳ و استقرار سازوکار قانونی سال ۱۴۰۵، موضوع کالابرگ الکترونیک از قالب کارگروه موقت خارج شده و به‌عنوان یکی از مصارف مصوب دولت، در چارچوب قانون بودجه دنبال می‌شود. در این چارچوب، مسوولیت تامین، تخصیص و تصمیم‌گیری درباره نحوه اجرای اعتبار کالابرگ، مانند سایر هزینه‌های بودجه‌ای دولت، بر عهده سازمان برنامه و بودجه کشور است و بانک مرکزی صرفا در حدود تکالیف قانونی و مصوبات دولت، همراه اجرای تصمیمات خواهد بود.
    دوشنبه، ۱۱ خرداد ۱۴۰۵
  • سنوات ارفاقی، چگونه منابع دولت را درگیر می‌کند؟

    روزنامه شماره ۶۵۷۸

    پیامد تخفیف سن بازنشستگی

    درحالی‌که سن بازنشستگی اخیرا مورد بازبینی قرار گرفته و طبق مصوبه‌های جدید به ۶۲سال افزایش یافته، همچنان بازنشستگان در سنین پایین‌تر بازنشسته می‌شوند. پایین بودن سن بازنشستگی موثر، عمدتا ریشه در بازنشستگی‌های پیش از موعد و سنوات ارفاقی کارکنان دارد؛ امری که بار مالی قابل‌توجهی را بر منابع عمومی تحمیل می‌کند.
  • با گذشت بیش از ۱۰ روز از آغاز خرداد؛

    روزنامه شماره ۶۵۷۸

    چرا آمار تورم اردیبهشت اعلام نمی‌شود؟

    دنیای اقتصاد: مرکز آمار ایران و بانک مرکزی، دو نهاد منتشر کننده آمارهای تورم، با گذشت ۱۰روز از پایان ماه اردیبهشت هنوز آمارهای تورم این ماه را منتشر نکرده‌اند، این در حالی است که آمارهای تورمی در ماه‌های اخیر و در طول دوران جنگ، قبل از گذشت این مدت اعلام می‌شد. رئیس مرکز آمار ایران، پیش از این، در پاسخ به سوال خبرنگار «دنیای اقتصاد» در رابطه با علت وقفه در اعلام آمارهای تورمی اعلام کرده بود این نهاد، در هفته نخست هر ماه، آمار تورم ماه پیشین را منتشر می‌کند با این حال، تورم اردیبهشت ماه با گذشت ۱۰روز از پایان این ماه هنوز اعلام نشده است. واحد اطلاع‌رسانی آماری مرکز آمار ایران در رابطه با علت به تعویق افتادن انتشار آمار تورم توضیحی نداد. مدت‌ها است که برخی سیاستگذاران تصور می‌کنند با به تعویق انداختن انتشار آمارهای تورم، می‌توان انتظارات تورمی را بهتر کنترل کرد. با این حال، اقتصاددانان معتقدند عدم انتشار آمارهای تورمی کمک عمده‌ای به کنترل انتظارات تورمی نمی‌کند و در بلندمدت به شهرت نهادهای آماری آسیب می‌زند.
  • بانکداری در شرایط جنگ

    اساسا بانکداری در شرایط جنگ از حالت عادی و در قالب یک فعالیت واسطه‌گری وجوه و ارائه خدمات بانکی به مشتریان به یک زیرساخت کلیدی برای حیات اقتصاد کشور تبدیل می‌شود و مدیریت ریسک‌ها بیش از پیش اهمیت یافته و لذا تمرکز بر مشتریان، ثبات و دوام ارائه خدمات در اولویت قرار می‌گیرد.
  • از دل یک بحران می‌توان فرصتی برای اصلاحات یافت؟

    روزنامه شماره ۶۵۷۸

    ایده بازسازی ایران

    بعد از وقوع جنگ‌ها، مهم‌ترین پرسش پیش روی ملت‌ها چگونگی ساختن آینده است. تجربه بسیاری از کشورها نشان می‌دهد که دوره‌های پس از بحران، اگر با نگاه توسعه‌محور همراه شوند، می‌توانند به نقطه آغاز اصلاحاتی تبدیل شوند که در شرایط عادی، سال‌ها به تعویق می‌افتند. ایران نیز امروز در برابر این پرسش قرار دارد که آیا بازسازی به معنای بازگشت به سیاست‌های پیشین است یا فرصتی جدید برای بازنگری در مهم‌ترین سازوکارهای تصمیم‌گیری کشور است؟ پاسخ به این پرسش، صرفا در بازسازی ساختمان‌ها، جاده‌ها و تاسیسات خلاصه نمی‌شود، بازسازی زمانی معنا پیدا می‌کند که به فرصتی برای ارتقای کیفیت حکمرانی، بهبود نظام برنامه‌ریزی، افزایش بهره‌وری، تقویت سرمایه انسانی، اصلاح ناترازی‌ها و بازتعریف اولویت‌های توسعه تبدیل شود. در شرایطی که منابع محدود و نیازها گسترده است، بیش از هر زمان دیگری ضرورت دارد که تصمیم‌ها دقیق‌تر، سنجش‌پذیرتر و مبتنی بر واقعیت‌های اقتصادی و اجتماعی اتخاذ شوند.  «دنیای‌اقتصاد» در تلاش برای پاسخ به این پرسش بنیادین است؛ چگونه می‌توان از دل یک بحران، فرصتی برای اصلاحات یافت؟
  • آمایش سرزمین در ایران

    آمایش سرزمین در ایران، با وجود پیشینه نسبتا طولانی در ادبیات برنامه‌ریزی، عملا نتوانسته به یک ابزار موثر در سیاستگذاری تبدیل شود. اگرچه از دهه۱۳۵۰ به بعد ساختارهایی برای آن در نهادهایی مانند سازمان برنامه شکل گرفته، اما در عمل تصمیمات کلان توسعه‌ای کشور غالبا خارج از چارچوب آمایش اتخاذ شده‌اند. این گسست میان دانش و عمل، پیامدهای قابل‌توجهی، از جمله توسعه نامتوازن منطقه‌ای، تخریب منابع طبیعی و کاهش کارآیی سرمایه‌گذاری‌های کلان به همراه داشته است.
  • تصمیم حکومت برای ساختن آینده

    در ادبیات توسعه، برخی کشورها مسیر رشد خود را نه بر اساس روندهای طبیعی بازار، بلکه حداقل بر پایه نوعی طراحی آگاهانه طی کرده‌اند؛ الگویی که می‌توان آن را توسعه مهندسی‌شده نامید. در این مدل، توسعه صرفا محصول خودجوش سرمایه‌گذاری خصوصی یا تحولات تدریجی اجتماعی نیست، بلکه حاصل مداخله هدفمند دولت، طراحی نهادی، برنامه‌ریزی بلندمدت و هماهنگی میان بخش‌های مختلف اقتصاد است. دولت در چنین ساختاری نه یک بازیگر منفعل، بلکه معمار توسعه محسوب می‌شود.