عملکرد ۱۵ساله گروه سایر محصولات غذایی بازار سهام بررسی شد
فصل تازه سودسازی در صنعت غذایی
رکورد تولید پایدار نماند
تولید صنعت غذایی طی ۱۵سال گذشته مسیر یکنواختی نداشته است. این صنعت در برخی مقاطع با افزایش قابل توجه تولید مواجه شده و در دورههایی نیز افت کرده است.
تولید در سال۱۳۹۰ حدود ۳۶۲هزار تن بود و پس از یک افت سنگین در سال بعد، به تدریج در مسیر صعود قرار گرفت و در سالهای بعد حتی از یکمیلیون تن عبور کرد.
با این حال، رکوردهای تولید دوام چندانی نداشتند. در سال۱۴۰۳ تولید برای دومین مرتبه تاریخی از یک میلیون تن عبور کرد. با این حال تولید صنعت در سال ۱۴۰۴ با کاهش قابل توجهی مواجه شد و به حدود ۷۱۵هزار تن رسید.
با وجود این افت، تولید سال گذشته همچنان بالاتر از میانگین ۱۵ساله این صنعت قرار دارد. بر این اساس مشکل اصلی این صنعت را نمیتوان صرفا کاهش ظرفیت تولید دانست، بلکه نوسان در عملکرد شرکتها نقش مهمی در تغییرات تولید داشته است.
دادههای فصلی نیز نشان میدهد تابستان معمولا یکی از دورههای پررونق تولید این گروه است.
با این حال، جهش غیرعادی تولید در تابستان۱۴۰۴ باعث شد عملکرد این فصل از روند معمول فاصله بگیرد و مقایسه تابستان امسال با سال قبل دشوارتر شود.
افت ۲۸ درصدی تولید در چهارماه
در سال جاری نشانههای ضعیفتری از فعالیت عملیاتی دیده میشود. تولید صنعت در چهار ماه نخست۱۴۰۵ به حدود ۱۹۰هزار تن رسید؛ درحالیکه این رقم در مدت مشابه سال گذشته ۲۶۳هزار تن بود. به این ترتیب، تولید در این بازه حدود ۲۸درصد کاهش یافته است.
فروش نیز شرایط مشابهی داشت. مقدار فروش شرکتهای صنعت در چهارماه نخست امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل حدود ۳۷درصد کاهش پیدا کرد. بنابراین برخلاف تصویر درآمدی صنعت، حجم واقعی فعالیت شرکتها در شروع سال افزایش نیافته و حتی کوچکتر شده است.
رشد قیمت، کاهش تولید را جبران کرد
رشد درآمد صنعت غذایی در سالهای اخیر تا حد زیادی از مسیر نرخ فروش اتفاق افتاده است. درآمد فروش که در سال۱۳۹۰ تنها چند صد میلیارد تومان بود، در سال۱۴۰۴ به حدود ۲۷هزار میلیارد تومان رسید. در سال گذشته نیز درآمد صنعت ۶۳درصد افزایش یافت؛ درحالیکه مقدار فروش ۲۱درصد کاهش داشت.
فاصله میان این دو روند نشان میدهد رشد قیمت فروش نقش مهمی در افزایش درآمد داشته است. میانگین قیمت هر تن محصول فروختهشده که در سال۱۴۰۲ حدود ۱۹میلیون تومان بود، در سال۱۴۰۴ به حدود ۳۱میلیون تومان رسید و در چهار ماه نخست امسال به حدود ۷۸میلیون تومان افزایش یافت.
این موضوع در عملکرد فصل بهار نیز دیده میشود. درآمد صنعت در بهار۱۴۰۵ به حدود ۱۱هزار میلیارد تومان رسید که تقریبا سهبرابر درآمد بهار سال1404 بود. این رشد در شرایطی اتفاق افتاد که افزایش مشابهی در تولید و فروش تناژی دیده نشد.
حاشیه سود در مسیر بهبود
افزایش نرخ فروش تنها به رشد درآمد محدود نمانده و در حاشیه سود شرکتها نیز اثر گذاشته است. حاشیه سود ناخالص صنعت که در ابتدای دوره مورد بررسی در سطح پایینتری قرار داشت، در سال۱۴۰۴ به ۲۹درصد رسید. این رقم بالاتر از میانگین ۱۵ساله صنعت است.
حاشیه سود عملیاتی و خالص نیز در سالهای اخیر وضعیت بهتری پیدا کردهاند. صنعت در میانه دهه۱۳۹۰ دورهای از حاشیه سود عملیاتی منفی را پشت سر گذاشت؛ اما از سال۱۳۹۹ وضعیت سودآوری باثباتتر شد و در سالهای اخیر در سطوح بالاتری قرار گرفت.
بهار سودآور با تناژ کمتر
حاشیه سود ناخالص صنعت در بهار۱۴۰۵ به ۲۷درصد رسید. این رقم در کنار جهش درآمد نشان میدهد کاهش مقدار تولید و فروش در شروع سال هنوز به افت جدی حاشیه سود منجر نشده است.
با این حال، نمیتوان این وضعیت را به معنای بهبود پایدار صنعت تلقی کرد. رشد درآمد و حفظ حاشیه سود در شرایط فعلی تا حد زیادی به نرخ فروش وابسته است. اگر شرکتها بتوانند افزایش قیمت محصولات را حفظ کنند و همزمان هزینههای تولید را کنترل کنند، افت تناژ میتواند تا حدی از طریق رشد نرخ فروش جبران شود.
