آیا بازار سرمایه وارد مرحلهای جدید از رشد میشود؟
پیام بورس به بازارها
بازار سهام از ابتدای سال و متاثر از کاهش جذابیت بازارهای موازی از جمله طلا و ارز، موفق شد میزبان بیش از ۶۷همت پول افراد حقیقی باشد؛ بهطوریکه تابلوی تالار شیشهای تنها در روز گذشته، شاهد ورود بیش از ۹همت توسط حقیقیها بود. اگر سطح تنشها کاهش یابد یا توافق سیاسی حاصل شود، باید انتظار داشت جریان ورود پول به صندوقهای طلا کند شده و بازار سرمایه بتواند پولهای تازهنفس را جذب کند. این در حالی است که در مقابل اگر طلای جهانی بتواند دوباره به رکوردشکنیهای جدید دست یابد، پول در بازار سهام با تردید مواجه خواهد ماند.
تغییر مسیر بازارها
رشد قابلتوجه شاخصهای سهامی و ورود پول نشان میدهد معادله بازدهی و ریسک در حال تغییر است. سرمایهگذار زمانی که میان گزینههایی مانند ارز، طلا، سپرده بانکی و سهام تصمیمگیری میکند، در نهایت به دنبال ترکیبی از بازدهی، نقدشوندگی و ریسک قابل قبول است. حال اگر بازار سرمایه بتواند در کنار بازدهی بالاتر، چشمانداز باثباتتری نیز ارائه دهد، طبیعی است که بخشی از سرمایههای خرد به سمت بازار سهام حرکت کند. این موضوع میتواند برای بازارهای رقیب یک سیگنال مهم باشد. طی هفتههای اخیر، بورس توانسته در مقایسه با برخی بازارهای موازی عملکرد قابلتوجهی ثبت کند. در چنین شرایطی، ادامه ورود پول حقیقیها میتواند به معنای افزایش رقابت میان بازارها برای جذب سرمایههای خرد باشد. به بیان دیگر، بورس تنها در حال رشد شاخصهای خود نیست، بلکه با افزایش جذابیت خود میتواند بخشی از منابعی را که در سایر بازارها قرار گرفتهاند، به سمت خود بکشاند.
البته کارشناسان معتقدند جابهجایی سرمایه به معنای خروج گسترده پول از بازارهای موازی نیست. طلا و ارز همچنان برای سرمایهگذارانی که به دنبال پوشش ریسک تورم و نااطمینانیهای اقتصادی هستند، جذابیت دارند. بنابراین، رقابت میان بازارها میتواند به معنای تغییر وزن داراییها در سبد سرمایهگذاران محسوب شود. در این شرایط، حتی رشد بورس میتواند بازارهای رقیب را نیز برای جذب و حفظ سرمایهگذاران به واکنش وادارد.
پیام مهم بورس به بازارهای رقیب، در واقع از جنس بازدهی است. اگر بازار سهام بتواند رشد اخیر خود را تثبیت کند و ورود پول سرمایهگذاران حقیقی نیز ادامهدار باشد، سرمایهگذاران ممکن است بخشی از دارایی خود را از بازارهای کمافتوخیزتر به سمت سهام منتقل کنند. اما از سویی، اگر روند صعودی بورس متوقف شود یا ریسکهای سیاسی دوباره افزایش یابند، همین جریان میتواند بهسرعت مسیر معکوس را طی کند.
از این منظر، ورود تاریخی پول را باید فراتر از یک رکورد معاملاتی دید. این جریان میتواند نشانه آغاز رقابت تازهای میان بازارهای دارایی برای جذب سرمایه باشد؛ رقابتی که برنده آن بازاری خواهد بود که بتواند در ماههای آینده همزمان بازدهی، نقدشوندگی و چشمانداز باثباتتری به سرمایهگذاران ارائه دهد.
جذابیت بورس
اما در عین حال بسیاری از کارشناسان بر این باورند که تداوم ورود پول حقیقیها میتواند نشان دهد که بورس بار دیگر برای بخشی از سرمایهگذاران جذاب شده است. با این حال، ادامه این روند به شرایط اقتصادی و سیاسی بستگی دارد. اگر ورود پول ادامه یابد و ریسکهای بازار کاهش یابد، بازار سرمایه میتواند سهم بیشتری از سرمایههای موجود در بازارهای ارز و طلا را به خود اختصاص دهد.
در همین رابطه فردین آقابزرگی، کارشناس بازارهای مالی، در گفتوگو با «دنیای اقتصاد» با اشاره به رکوردشکنی ورود پول حقیقیها اظهار کرد: رکورد شکنی ورود پول به بازار سهام را باید در کنار رفتار شاخصها و وضعیت سایر بازارهای دارایی بررسی کرد. رشد همزمان شاخصها و افزایش جریان پول نشان میدهد که تقاضا در بازار سهام تنها به چند نماد محدود نمانده و بخشی از سرمایهگذاران با نگاه جدیتری به ظرفیتهای بورس توجه کردهاند.
او افزود: اهمیت این رکورد در آن است که ورود پول در مقطعی رخ داده که بورس بخش قابلتوجهی از افتهای گذشته را جبران کرده و در سطوح بالاتری قرار گرفته است. بنابراین، این بار بخشی از سرمایهها در شرایطی وارد بازار شدهاند که قیمت سهام نسبت به کفهای قبلی افزایش یافته است. این موضوع میتواند نشاندهنده آن باشد که سرمایهگذاران، چشمانداز آینده بازار را نسبت به ماههای گذشته مطلوبتر ارزیابی میکنند.
به گفته این کارشناس، نمیتوان صرفا با تکیه بر یک روز یا یک رکورد معاملاتی درباره تغییر کامل مسیر سرمایههای خرد قضاوت کرد. برای آنکه مشخص شود ورود پول اخیر یک موج مقطعی بوده یا نشانه آغاز یک روند تازه است، باید رفتار سرمایهگذاران در روزها و هفتههای آینده نیز مورد توجه قرار گیرد. اگر جریان ورود نقدینگی در کنار افزایش ارزش معاملات و تداوم تقاضا ادامه داشته باشد، اهمیت این رکورد بسیار بیشتر خواهد شد.
آقابزرگی ادامه داد: در جریان معاملات دیروز با وجود بازگشایی منفی نماد فولاد مبارکه، حقیقیها بیش از هزار و ۳۷۱میلیارد تومان را روانه این نماد کردند. رقم مذکور در مقابل ۹همت ورود پول به بازار، قابلتوجه به نظر میرسد.
به گفته این کارشناس، یکی از نکات قابلتوجه در شرایط فعلی، رقابت بورس با سایر بازارهای دارایی برای جذب سرمایه است. سرمایهگذاران همواره بازدهی مورد انتظار، ریسک و امکان نقدشوندگی داراییها را در کنار یکدیگر قرار میدهند و بر اساس آن تصمیم میگیرند. بنابراین، افزایش جذابیت بورس میتواند بخشی از منابعی را که در سایر بازارها قرار گرفتهاند، به سمت سهام هدایت کند.
او تاکید کرد: البته ورود پول بهتنهایی نمیتواند تضمینکننده تداوم روند صعودی باشد. بازار همچنان تحت تاثیر متغیرهایی مانند تحولات سیاسی، نرخ ارز، نرخ بهره و وضعیت سودآوری شرکتها قرار دارد. در صورتی که این عوامل در مسیر مناسبی حرکت کنند، ورود نقدینگی میتواند به تقویت روند صعودی کمک کند؛ اما در صورت افزایش دوباره ریسکها، رفتار سرمایهگذاران نیز میتواند تغییر کند.
این کارشناس بازارهای مالی خاطرنشان کرد: رکوردشکنی ورود پول را باید بیشتر بهعنوان یک علامت مهم در رفتار سرمایهگذاران دید، نه پایان مسیر. آنچه در ادامه اهمیت دارد، ماندگاری این پول و تبدیل تقاضای فعلی به یک روند پایدار در بازار سهام است. اگر بورس بتواند اعتماد شکلگرفته را حفظ کند، رقابت آن با سایر بازارهای دارایی برای جذب سرمایه وارد مرحله جدیتری خواهد شد.