فرصتهای پیشرو
دکتر پویا جبلعاملی، اقتصاددان در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: تفاهمنامه فعلی میان ایران و آمریکا فرصتی مهم برای سیاستگذار اقتصادی ایجاد میکند؛ هرچند ممکن است به تنهایی توان توقف چرخههای جنگ و آتشبس را نداشته باشد؛ تحقق نتایج گستردهتر به توافق جامع در ۶۰ روز آینده وابسته است. با این حال همین تفاهمنامه میتواند فضایی برای اجرای برخی سیاستهای اصلاحی فراهم کند.
انتظارات تورمی: گشوده شدن این پنجره میتواند از شدت انتظارات تورمی که در ماههای گذشته افزایش یافته بود بکاهد. سیاستگذاران با ارسال سیگنالهایی درباره توافق نهایی، کاهش تنشهای منطقهای و باز شدن فضای داخلی میتوانند به پایداری شرایط کمک کنند. همچنین بانک مرکزی میتواند با تمرکز بر سیاست ارتباطی و مقاومت در برابر عواملی که موجب رشد کلهای پولی و استقراض دولت از بانک مرکزی میشود، به کاهش تورم کمک کند.
بودجه: به واسطه قیودی که در این مدت وجود داشت، بودجه، دچار ریاضتهای اجباری شد. سیاستگذاران باید این ریاضت را ادامه دهند. متاسفانه نهادهای دولتی قادرند در یک چشم به هم زدن، هزینههای خود را چندبرابر کنند. نباید بگذاریم این اتفاق بیفتد و هر چه قدرت سازمان برنامه و بودجه بیشتر شود، این انحراف که در زمان نعمت رخ میدهد کمتر خواهد شد.
ارز: با وجود تمایل به کاهش نرخ ارز، سیاستگذار باید از تجربههای گذشته درس بگیرد و از تثبیت مصنوعی نرخ ارز و بروز بیماری هلندی جلوگیری کند. حرکت به سمت رژیم ارزی شناور و پرهیز از تثبیت ارزی در دوره وفور منابع ضروری است.
اصلاحات اقتصادی: کاهش انتظارات تورمی میتواند فرصت مناسبی برای آغاز اصلاحات اقتصادی از جمله اصلاح نظام یارانهای، ناترازی انرژی و نظام مالیاتی فراهم کند.
جذب سرمایه خارجی: برای جذب سرمایه خارجی باید نشان داده شود که تغییر در سیاست خارجی با تغییر در رویکرد اقتصادی همراه است و ایران آماده رفع موانع بوروکراتیک و جذب سرمایه در حوزههایی مانند انرژی، حملونقل، ارتباطات، آیتی و صنایع صادراتمحور است.
موفقیت این اقدامات در صورت دستیابی به توافق نهایی افزایش خواهد یافت.