چگونه تجارت، آزادی را تقویت می‌کند؟
لیبرالیسم از نگاه دیوید هیوم
دنیای اقتصاد: ششمین قسمت از پرونده «لیبرالیسم»، به بررسی آرا افکار دیوید هیوم پرداخته است.
دوشنبه، ۰۹ شهریور ۱۴۰۵
شنبه، ۳۱ مرداد ۱۴۰۵
-
دارون عجم‌اوغلو به‌صراحت از پژوهش‌ها و ایده‌های اصلی خود دفاع می‌کند
اکونومیست*ما اخیرا مقاله‌ای منتشر کردیم که در آن به ارزیابی انتقادی آثار دارون عجم‌اوغلو پرداختیم. همچنین نقدی بر جدیدترین کتاب او منتشر کردیم. پروفسور عجم‌اوغلو در ادامه به این مطالب پاسخ می‌دهد. مقاله و نقد کتاب ابتدا به‌صورت آنلاین منتشر شدند و در شماره این هفته اکونومیست نیز بازنشر شده‌اند:
دوشنبه، ۱۲ مرداد ۱۴۰۵
-
پایان حکومت از نظر لاک کجاست؟
معمار لیبرالیسم مدرن
دنیای اقتصاد: پنجمین قسمت از «پرونده لیبرالیسم» به اندیشه‌های جان لاک، یکی از مهم‌ترین بنیان‌گذاران لیبرالیسم، میپردازد.
دوشنبه، ۲۷ بهمن ۱۴۰۴
-
در قسمت جدید برنامه «دی‌کست» مطرح شد؛
پیش‌درآمدی بر لیبرالیسم
دنیای اقتصاد: نقطه شروع این پرونده یعنی چهارمین قسمت از «برنامه دی_کست»، آتن باستان است. جایی که ارسطو عقل را به زمین آورد. سپس از میان تاریکی قرون وسطی عبور می‌کند، روایتی از دوران رنسانس ارائه می‌دهد و سپس به زمینی شدن سیاست میپردازد. «پیش‌درآمدی بر لیبرالیسم»، روایت حرکت انسان از «رعیت» بودن به سوی «شهروند» بودن است.
چهارشنبه، ۱۰ دی ۱۴۰۴
-
تبارشناسی یکی از ایده‌های سیاسی رو به رشد بررسی شد
روزنامه شماره ۶۴۷۶پست‌لیبرالیسم چیست؟
در محافل سیاسیِ بانفوذ، شنیدن اصطلاح «پست‌لیبرالیسم» روزبه‌روز رایج‌تر می‌شود. مانند بسیاری از برچسب‌های سیاسی دیگر، مانند لیبرالیسم، فاشیسم، سوسیالیسم و دموکراسی، پست‌لیبرالیسم نیز به اندازه‌ای گسترده شده که اکنون مجموعه‌ای از ایده‌ها و جنبش‌های گاه حتی متناقض را دربرمی‌گیرد. هرچند این اصطلاح نخست در محافل الهیاتی پروتستان مطرح شد، اما در گفت‌وگوهای سیاسی امروز، معمولا یا به جنبش وسیع «راست نو» مرتبط با افرادی چون تاکر کارلسن اشاره دارد که در پی تضعیف «اجماع لیبرال پس از جنگ» هستند، یا مشخصا…
دوشنبه، ۱۰ آذر ۱۴۰۴
-
دارون عجم‌اوغلو از بحران اعتماد عمومی، شکاف طبقاتی در آمریکا و چالش‌های حزب دموکرات می‌گوید
روزنامه شماره ۶۴۵۰آیا «سوسیالیسم دموکراتیک» منجی لیبرالیسم است؟
دنیای اقتصاد: طبقه سیاسی آمریکا امروز شیفته زُهران ممدانی است. این فرزند دو مهاجر روشنفکر با شعار «سوسیالیسم دموکراتیک» توانست در انتخابات شهرداری نیویورک پیروز شود و در ۳۴سالگی، جوان‌ترین شهردار در بیش از یک قرن اخیر شود. او در زادگاه دونالد ترامپ ایستادگی کرده است. حال این پرسش مطرح است که آیا ممدانی می‌تواند مسیر تازه‌ای برای حزب دموکرات در سطح ملی نیز ترسیم کند؟ «دارون عجم اوغلو»،، اقتصاددان برنده جایزه نوبل، در تحلیلی برای «فایننشال تایمز»، به ظهور زهران ممدانی، مساله سیاست‌های فرهنگی و نقش هوش مصنوعی…
چهارشنبه، ۰۵ آذر ۱۴۰۴
-
جان راولز، ستایشگر عدالت و آزادی
نرجس خاتون برآهوييجان راولز از مهم‌ترین فلاسفه سیاسی قرن بیستم است. وی که تحت تاثیر سنت‌کانتی قرار دارد، آثاری عمیق و پیچیده و تفکر برانگیز دارد و تلاش کرده است تا یکی از مهم‌ترین مسائل فلسفه سیاسی یعنی عدالت را حل کند، به همین جهت وی را فیلسوف عدالت لقب داده‌اند. از وی آثار متعددی برجای مانده است که مهم‌ترین آنها تئوری عدالت است. تئوری عدالت جان‌راولز که درون سنت «قرارداد اجتماعی» و «لیبرالیسم‌سیاسی» قرار می‌گیرد مباحث و انتقادات زیادی را برانگیخته است. مقاله زیر برگرفته از نقد مارتانوز بام، استاد حقوق و…
جمعه، ۲۳ آبان ۱۴۰۴
-
پرسش امروز
روزنامه شماره ۶۴۳۶دموکراسی یا پوپولیسم؟
رایج‌ترین شکل مرگ دموکراسی در دنیای امروز، پیروزی در انتخابات آزادی است که پس از آن قوانین، قوه قضائیه، رسانه و جامعه مدنی، مرحله به مرحله محدود می‌شوند. برخی از این منظر انتخاب زهران ممدانی به‌عنوان شهردار نیویورک را با انتخاب رجب طیب اردوغان در ترکیه، ویکتور اوربان در مجارستان و حتی هیتلر در آلمان مقایسه کرده و پیش‌بینی می‌کنند که انتخاب او سبب سقوط ارزش‌های لیبرالیسم و دموکراسی در آینده آمریکا می‌شود. -
مدافع حقیقی لیبرالیسم
جواد هاشمی*انتخاب یک شهردار مهاجر، مسلمان و حامی گفتمان‌های چپ اقتصادی و فرهنگی در بزرگ‌ترین نماد شهری سرمایه‌داری در قرن ۲۱، می‌تواند به فرود انسان بر ماه در قرن بیستم تشبیه شود.
سه‌شنبه، ۰۶ آبان ۱۴۰۴
-
بازی بزرگان: سناریوهایی برای همزیستی چین و آمریکا در دهه ۲۰۳۰
جمعی از نویسندگان ترجمه: محمد‌حسین باقی۳. لیبرالیسم: رئالیسم بر این نکته تاکید می‌کند که چگونه فقدان اقتدار مرکزی در نظام بین‌الملل، دولت‌ها را تشویق می‌کند که از یکدیگر بترسند و برای کسب قدرت یا امنیت رقابت کنند. در مقابل، نظریه‌های لیبرال بر تاثیرات ترتیبات داخلی مختلف، تاثیر مبادله اقتصادی بر رفتار دولت یا منافع احتمالی نهادهای بین‌المللی تمرکز دارند.
جمعه، ۰۴ مهر ۱۴۰۴
-
در مناظره موسی غنی‌نژاد و یاسر جبرائیلی مطرح شد؛
روزنامه شماره ۶۳۹۴رفع اتهام از لیبرالیسم
دنیای اقتصاد: موسی غنی‌نژاد و یاسر جبرائیلی در یک مناظره، به بررسی مشکلات اقتصاد ایران پرداختند. غنی‌نژاد اقتصاد ایران را دستوری و ناکارآمد دانست و راه‌حل را در آزادسازی و رقابتی کردن اقتصاد عنوان کرد؛ اما جبرائیلی مشکلات اقتصادی کشور را نتیجه به کارگیری سیاست‌های نئولیبرال دانست.
جمعه، ۳۱ مرداد ۱۴۰۴
-
در مصاحبه با بروس کالدول، استاد دانشگاه دوک مطرح شد(قسمت اول)؛
روزنامه شماره ۶۳۶۸هایک، لیبرالیسم کلاسیک و مباحث روز
دنیای اقتصاد - علیرضا کتانی: کتاب «چالش هایک» اثر بروس کالدول به بررسی نظام فکری فریدریش آگوست فون هایک، اقتصاددان و فیلسوف اتریشی، میپردازد. این کتاب در سال ۲۰۰۴ توسط انتشارات دانشگاه شیکاگو منتشر شده است.
شنبه، ۲۱ تیر ۱۴۰۴
-
در پادکست ایده ها و پدیده ها می شنوید؛
مهم‌ترین و اثرگذارترین رئوس اندیشه‌های آدام اسمیت
«ایده‌ها و پدیده‌ها» پادکستی درباره تاریخ اندیشه‌های اقتصادی است.
سه‌شنبه، ۱۷ تیر ۱۴۰۴
-
میزس و بوکانان در باب تقابل لیبرالیسم کلاسیک و سوسیالیسم چه‌می‌گویند؟
روزنامه شماره ۶۳۳۱فرمول قراردادی آزادی و صلح
آلخاندرا ساليناس، استاد دانشگاه‌هاي UNTREF و UCA بوئنوس‌آيرس ترجمه و تنظیم: کیوان حسینوندتصور کنید دنیایی که در آن انتخاب‌های فردی قربانی وعده‌های طلایی «عدالت جمعی» می‌شود؛ جایی که دولت به جای محافظت از آزادی‌تان، به هیولایی همه‌چیزخوار تبدیل شده که پیوسته حریم مالکیت، ابتکار و حتی رویاهای شخصی‌تان را می‌بلعد!
دوشنبه، ۱۹ خرداد ۱۴۰۴
-
نگاهی به کتاب «دیستوپیا: تاریخی طبیعی»
روزنامه شماره ۶۳۰۹فهم خطرات تمدن مدرن
محمد شهریاری مقدم: گریگوری کلیز (Gregory Claeys) استاد برجسته دانشگاه هالوی لندن است و پژوهش‌هایش عمدتا روی یوتوپیا، دیستوپیا، لیبرالیسم، سوسیالیسم و رادیکالیسم سیاسی متمرکزند.
دوشنبه، ۱۲ خرداد ۱۴۰۴
-
بوکسور لهستانی در انتخابات ریاست‌جمهوری پیروز شد
روزنامه شماره ۶۳۰۵«هوک» ناسیونالیست بر گونه لیبرالیسم
دنیای اقتصاد: نتایج انتخابات روز دوشنبه نشان داد که «کارول ناروکی»، نامزد اپوزیسیون ناسیونالیست با اختلاف کمی در انتخابات ریاست‌جمهوری لهستان پیروز شد و ضربه بزرگی به تلاش‌های دولت میانه‌رو برای تحکیم جهت‌گیری طرفدار اتحادیه اروپا در ورشو وارد کرد. «آنا ماگدالنا لوبوویکا» و «کوبا استزیسکی» در گزارش دیروز دوشنبه در رویترز نوشتند، داده‌های کمیسیون انتخابات نشان داد که در یک پیروزی برای محافظه‌کاران اروپایی که از دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، الهام گرفته‌اند، ناروکی ۵۰.۸۹درصد آرا را به‌دست آورد؛ نتیجه‌ای که…
دوشنبه، ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۴
-
پرونده امروز
روزنامه شماره ۶۲۹۳رقابت؛ ضامن آزادی
پرهام پهلوان: در فلسفه لیبرالیسم کلاسیک، رقابت میان بنگاه‌‌‌های اقتصادی نه‌‌‌‌فقط به‌عنوان ابزاری برای تخصیص بهینه منابع، بلکه به‌عنوان پایه‌‌‌ای برای حفظ آزادی فردی و محدود کردن قدرت متمرکز اقتصادی تلقی می‌شود. بازار آزاد رقابتی‌‌‌ترین چارچوبی است که در آن نیروهای عرضه و تقاضا رفتار بنگاه‌‌‌ها را تنظیم کرده و از شکل‌‌‌گیری انحصار یا رانت جلوگیری می‌کنند.
جمعه، ۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۴
-
یک اقتصاددان تشریح کرد؛
روزنامه شماره ۶۲۸۴آیا لیبرالیسم کلاسیک برای بازنده‌ها است؟
تحولات یک دهه اخیر جهان بسیاری را مجاب ساخته است که ارزش‌های لیبرالیسم کلاسیک توانایی مواجهه با مسائل امروز ما را ندارند. جالب آنجاست که برخی از پیروان سابق این کیش سیاسی معتقدند برای نباختن قافیه به رقبا باید آموزه‌های این اندیشه را از دستور کار خارج کرد و در مسیر کسب قدرت و عقب زدن رقیبان قدم برداشت. یک اقتصاددان در پاسخ به این گروه‌ها به بررسی این سوال میپردازد که آیا واقعا لیبرالیسم کلاسیک کیش بازنده‌ها است؟
جمعه، ۰۳ اسفند ۱۴۰۳
-
کتابخوانی در ۳ دقیقه؛
لیبرالیسم راه رسیدن به آزادی
دنیای اقتصاد: آیا آزادی وابسته به دموکراسی است؟ فرید زکریا در کتاب «آینده آزادی: اولویت لیبرالیسم بر دموکراسی» به این پرسش پاسخ منفی می‌دهد.
جمعه، ۱۹ بهمن ۱۴۰۳
-
چگونه میتوان لیبرالیسمی نوین را از دل بحران کنونی برکشید؟
روزنامه شماره ۶۲۲۲ضرورت پوست‌اندازی
دارون عجم‌اوغلو ترجمه و تنظیم: فربد بهروزبا بازگشت ترامپ به کاخ سفید، ناکارآمدی لیبرالیسم قرن بیستمی بیش از پیش آشکار شده است؛ فلسفه‌ای که روزی فاشیسم را مغلوب ساخت، اما امروز در مواجهه با چالش‌های قدرت‌های افسارگسیخته نوین، کارآیی خود را از دست داده است. اکنون پرسش اصلی این است: چگونه میتوان لیبرالیسمی نوین را احیا کرد؟ فلسفه‌ای که نه در فردگرایی افراطی غرق شود و نه تسلیم قدرت شرکت‌های بزرگ و دولت‌های غیرپاسخ‌گو شود. پاسخ شاید در بازگشت به ریشه‌های تاریخی لیبرالیسم نهفته باشد؛ همان ریشه‌هایی که عجم اوغلو، برنده نوبل اقتصاد در…
دوشنبه، ۰۱ بهمن ۱۴۰۳
-
چگونه نئولیبرالیسم جهان را تسخیر کرد؟
روزنامه شماره ۶۲۰۸«مقررات‌زدایی» به نفع بانک‌ها و ثروتمندان
نئولیبرالیسم نظامی است که در ربع آخر قرن بیستم در دو سوی اقیانوس اطلس شکل گرفت. «لیبرال» به معنای «آزادبودن» است، در اینجا منظور آزادبودن از دخالت‌های دولتی است، از جمله آزادبودن از قوانین دولتی. منظور از «نئو» این بود که در این نوع لیبرالیسم چیز جدیدی وجود داشت. در واقعیت، این نوع لیبرالیسم با دکترین لیبرالیسم و لِسِه فر۲ در قرن نوزدهم که می‌گفت «کارها را به بازار بسپارید» تفاوت اندکی داشت. درواقع، این ایده‌ها چنان در قرن بیستم نیز نفوذ خود را حفظ کردند که چند دهه پیش اقتصاددانان مشهور در…
جمعه، ۰۹ آذر ۱۴۰۳
-
خاویر میلی چه دیدگاه‌های اقتصادی دارد؟
روزنامه شماره ۶۱۶۵آرژانتین در جاده لیبرالیسم
دنیای‌اقتصاد: خاویر میلی، رئیس‌جمهور لیبرتارین آرژانتین معتقد است که دولت‌ها نباید در فرآیندهای اقتصادی دخالت کنند و باید تنها نقش نظارتی داشته باشند. میلی از لیبرالیسم اقتصادی پیروی می‌کند و باور دارد که رشد و شکوفایی اقتصادی تنها از طریق کاهش مداخلات دولتی و اجازه دادن به بازارها برای تعیین قیمت‌ها و منابع امکان‌پذیر است. نگاهی به کارنامه یک‌ساله او به‌عنوان رئیس‌جمهور آرژانتین نیز نشان می‌دهد که او به حرف‌های خود عمل می‌کند. برای مثال او در اولین روز کاری خود به‌عنوان رئیس‌جمهور، نیمی از وزارتخانه‌های…
چهارشنبه، ۳۰ آبان ۱۴۰۳
-
ترامپ؛ پایانی بر یک عصر!
راس دوتات/نیویورکتایمزکامالا هریس در انتخابات ریاست‌جمهوری شکست خورد؛ اما یکی از شعارهای کمپین او با این شکست به اثبات رسید! «ما به عقب نمی‌‌‌رویم!» این ادعای نامزد دموکرات‌‌‌ها در طول کمپین بود و او ناآگاهانه درست گفته بود؛ بازگشت دونالد ترامپ به قدرت نشان می‌دهد که ما از یک نقطه‌عطف تاریخی عبور کرده‌‌‌ایم؛ یک تغییر غیرقابل بازگشت از یک دوران به دوران دیگر.
سه‌شنبه، ۲۲ آبان ۱۴۰۳
-
ما و آمریکای غیرلیبرال
نوید رئیسی *زمانی که دونالد ترامپ در سال ۲۰۱۶ به‌‌‌قدرت رسید بهت، جهان و ایران را فرا گرفت. این بهت تنها از آن رو نبود که «پوپولیسم اقتدارگرا» در یک کشور غربی به قدرت رسیده بود –مدت‌‌‌ها بود که نارضایتی از لیبرال دموکراسی و گرایش به پوپولیسم اقتدارگرا در اروپا و ایالات‌‌‌متحده روندی صعودی داشت– بلکه آنچه پیروزی دونالد ترامپ را خاص می‌‌‌کرد، این تناقض بود که انگاره‌‌‌ای «غیرلیبرال» ردای قدرت را در کشوری که در همه سال‌های پس از جنگ جهانی دوم جایگاه رهبری و حفاظت از «جهان لیبرال» را در اختیار داشت بر تن کرده…
شنبه، ۰۷ مهر ۱۴۰۳
-
ایده کهنه در عصر جدید چه برای گفتن دارد؟
روزنامه شماره ۶۱۱۲آینده لیبرالیسم در عصر «نالیبرال»
دنیای اقتصاد-مهران خسروزاده: سومین دهه از قرن بیست‌ویکم در حالی به نیمه خود نزدیک می‌شود که رویدادهای مختلف در سطح جهان شباهتی به ایده‌آل‌های اندیشه‌ای که عموما با نام «لیبرالیسم» شناخته می‌شود ندارد. درحالی‌که در یکسو آزادی‌های اقتصادی با دیوارهای تعرفه، جنگ‌های تجاری و مجموعه‌ای از مقررات و مالیات‌ها به محاق می‌رود و از سوی دیگر آزادی‌های مدنی و سیاسی زیر چکمه حاکمان تمامیت‌خواه و کشاکش احزاب پوپولیست چپ و راست از رونق افتاده است. در عرصه بین‌الملل نیز صلح جهانی در حال تضعیف است و نظامی‌گری و جنگ بار دیگر در حال تبدیل…
دوشنبه، ۰۷ اسفند ۱۴۰۲
-
کتاب لیبرالیسم و مسئلۀ عدالت
محمد ملاعباسی در کتاب «لیبرالیسم و مسئلۀ عدالت» مقالاتی را که پیش‌تر در وب‌سایت ترجمان منتشرشده بودند، با ویراستاری مجدد کنار هم قرار داده است. این مقالات با محوریت مسئلۀ عدالت در جهان امروز، نظریات گوناگون فیلسوفان عدالت مغرب زمین را از زبان خود ایشان توضیح می‌دهد. این کتاب برای نخستین بار در پاییز ۱۳۹۴ به بازار کتاب ایران عرضه شد و دربرگیرندۀ مقالاتی از فون هایک، رالز، نوزیک، نوسبام، اوکین، والزر، مک‌اینتایر، الستر، کوهن و رومر است. به همین ترتیب کتاب شامل یازده مقالۀ مجزاست که مترجمان…
جمعه، ۲۷ بهمن ۱۴۰۲
دوشنبه، ۰۸ آبان ۱۴۰۲
-
پرسش امروز
روزنامه شماره ۵۸۶۱دنیا پس از «پول، اشتغال و بهره»
اشکان زارع: جان مینارد کینز، اقتصاددان انگلیسی قرن بیستم است که نظریات جنجالی‌‌‌اش در اقتصاد او را همواره در مرکز توجه قرار داده است. کینز را گاهی مدافع لیبرالیسم می‌‌‌دانند و از او به‌عنوان ناجی لیبرالیسم در زمانه حمله گسترده به این ایده یاد می‌کنند که امروز به دشواری میتوان آن را پذیرفت. بیشتر اوقات از سوی طرفداران بازار آزاد بابت شیوه مخالفتش با اقتصاد بازار مورد هجمه‌‌‌های تند تئوریک قرار گرفته است. شیوه زندگی او را نیز میتوان مانند نظریاتش جنجالی دانست. -
کینز سرخ: افسانه کینز لیبرال
مانی بشرزاد/ پژوهشگر اقتصادطرفداران کینز به دنبال ارائه چهره‌ای لیبرال از جان مینارد کینز هستند. رابرت اسکیدلسکی، کینز را «یک لیبرال مادام‌العمر» می‌‌‌داند و بسیاری اصرار دارند از او چهره‌ای حامی آزادی‌های فردی، لیبرالیسم و فردگرایی نشان دهند. زندگی و کار‌های کینز اما برخلاف این چهره لیبرال است؛ از عضویت در باشگاه ۱۹۱۷ تا ماه‌عسل در شوروی و بلشویک دانستن خود، شواهدی قوی علیه ادعای راجر بکهاوس است که کینز را یک لیبرال کلاسیک می‌‌‌دانست. هدف این یادداشت، قضاوت اخلاقی اقدامات جان مینارد کینز نیست. در آن شرایط تاریخی… -
چگونه آزادی در پیشگاه انقلاب فرانسه سلاخی شد
روزنامه شماره ۵۸۶۱ایده رفاه ؛ قربانگاه آزادی
دنیای‌اقتصاد- اشکان زارع: یک توضیح: در ایران آشنایی با سنت لیبرالیسم کلاسیک عموما وابسته به فهم مارکسی است؛ به این دلیل که روشنفکران که قاطبه ایشان بنا به ذات روشنفکری، چپ هستند برای توجیه نظریات خود دست به بازخوانی لیبرالیسم کلاسیک با اتکا به منافع ایدئولوژیک خود می‌زنند. در این میان همه چیز به قبل و بعد از مارکس تقسیم می‌شود.
