ویژه نامه سراسری دام طیور

ناپایداری عرضه، ضعف سیستم‌های حمل‌ونقل و نگهداری و ذخیره مواد غذایی، ناهمگنی در رفاه خانواده و درآمد جامعه، افزایش مکرر و لحظه‌ای قیمت مواد غذایی و عدم همخوانی آن با درآمد اغلب خانوارهای شهری و روستایی ازجمله چالش‌هایی است که می‌تواند بر امنیت غذایی اقشار مختلف جامعه تأثیر نامطلوب بر جای گذارد.

نقش استراتژیک و بی‌بدیل وزارت جهاد کشاورزی در مسائل کلان اقتصادی - اجتماعی کشور و تاثیر مستقیم تصمیمات مدیریتی بخش کشاورزی بر وضعیت تامین کالاهای اساسی و سفره عموم مردم جامعه، همواره انتخاب و استمرار فعالیت وزیر مربوطه را با حساسیت مضاعف و چالش‌های بسیار جدی همراه کرده است.

تامین بخش مهمی از پروتئین غذایی مورد نیاز آحاد جامعه، ایجاد ارزش‌افزوده و تامین اشتغال در جوامع روستایی، عشایری و شهری، جذب سرمایه‌های بخش خصوصی و امنیت غذایی جامعه از موارد مهم و استراتژیک صنعت دامپروری کشور است که رشد کمی‌ و کیفی تمام موارد ذکر شده می‌تواند تاثیر قابل توجهی در رشد شاخص‌های اقتصادی داشته باشد

براساس برآوردهای غیر رسمی‌ در حال حاضر مواد غذایی ناسالم باعث مرگ ۲ میلیون نفر درسال می‌شوندکه عمده این تعداد را هم کودکان تشکیل می‌دهند و از طرفی تعداد گرسنگان جهان از مرز یک میلیارد فراتر رفته است (از هر شش نفر، یک نفر گرسنه، که ۶۴درصد آن متعلق به آسیا و اقیانوسیه است) لذا امنیت غذایی و سلامت غذا برای جمعیت روبه رشد کره زمین، یکی از چالش‌های جدی است که به موضوع روز مجامع علمی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی در سطوح ملی و بین‌المللی تبدیل شده است.

صنعت دام و طیور و آبزیان به‌واسطه اهمیت اساسی که در حوزه امنیت غذایی جامعه دارند، نیازمند نگاه‌‌هایی بی‌طرفانه و توسعه‌ای است که چالش‌های این حوزه را با جدیت و دقت زیادی دنبال کند، اما گاهی برخی از این نگاه‌ها در حوزه اقتصادی باعث ایجاد موانعی برای تولیدکنندگان و فعالان این عرصه نیز شده است. از سوی دیگر عدم واردات و چالش‌های پیش روی واردات لوازم اساسی این صنعت ازجمله ماشین‌آلات باعث عقب ماندن از علم روز دنیا برای تولید داخل و به‌روز کردن تجهیزات لازم در این حوزه شده است که ضرورت دارد دولت باید با نگاهی توسعه محور به این حوزه، اقدامات لازم برای پیوند دادن صنعت دام و طیور به جریان روز جهانی را در دستور کار خود قرار دهد. در این راستا رئیس هیات مدیره انجمن تولیدکنندگان ماشین‌آلات صنعت دام و طیور با گلایه از بخشنامه‌های خلق‌الساعه گفت: یکی از معضلات صنف تولیدکنندگان تجهیزات سخت‌افزاری تغییر یک شبه قوانین و بخشنامه‌ها است. این چالش سبب شده تا بخشی از محصولات اجازه ترخیص از گمرکات را پیدا نکند و تاخیر در ترخیص ممکن است بخشی از کالاها را فاسد یا متروکه کند که حل این معضل بخش زیادی از مشکلات تولید را حل و فصل می‌کند. به گفته اسکندر اسکندری ۹۹ درصد تجهیزات طیور و ۷۰ درصد ماشین آلات دام در داخل تولید می‌شوند که برای بهبود این آمار باید دولت حمایت‌های مطلوبی از تولیدکنندگان داشته باشد. وی تاکید کرد: تضعیف شرکت‌های تولیدکننده کشور با کوتاهی در رفع مشکلات موجود در مسیر تولید، خیانت به امنیت غدایی کشور است. برای پیگیری وضعیت تجهیزات دام و طیور اسکندر اسکندری رئیس هیات مدیره انجمن تولیدکنندگان ماشین‌آلات صنعت دام و طیور پاسخگوی سوالات ما بوده است.

سالانه ۹۷ درصد دارو در داخل کشور تولید می‌شود. در حال حاضر توانایی بالقوه ایران در این زمینه باعث شده کشور ما صادرکننده این محصولات به کشورهای منطقه و روسیه باشد و ارز زیادی در این خصوص به ارمغان بیاورد بنابراین تقویت شرکت‌های دانش‌بنیان و حمایت‌ صندوق‌های سرمایه‌گذاری جسورانه از این شرکت‌ها از اهمیت زیادی برخودار است که می‌تواند ضمن بهبود شرایط این صنعت با تولید ثروت برای جوانان اشتغال‌زایی ایجاد کند و ارزآوری فراوانی به همراه داشته باشد.

حداقل ۶۹ سال از اولین روز‌های شروع مرغداری صنعتی در ‌ایران (سال ۱۳۳۴) می‌گذرد و مروری بر دست نوشته‌‌های باقیمانده از این سال‌ها و نگاهی به دستاوردهای این صنعت عظیم تماماً حاکی از آن است که گرچه رشد‌های فیزیکی قابل توجهی طی این سال‌ها رخ داده است، ولی برای آن نیز به‌دلیل ضعف برنامه‌ریزی چه در بخش صنفی و چه دولتی همواره بی‌برنامه‌گی و روزمرگی به شکل بسیار آسیب‌رسان و بعضا ناامید کننده در جریان است و در این بین بخش صنفی که نزدیک به ۹۸ درصد اساس سرمایه‌گذاری را به‌عهده داشته و مالک آن است برای سرمایه خود تاکنون هیچگونه برنامه معین و رویکرد آینده‌نگری را‌ ترسیم نکرده و برای سرمایه‌گذاران جدید نیز دورنما و تابلوی مشخصی که با آگاهی درست در زنجیره ارزش این صنعت وارد شوند، وجود ندارد در حالی که هدف‌‌های کلان کشور برای کاهش وابستگی اقتصاد کشور به درآمد‌های نفتی، توسعه صادرات غیرنفتی، آزادسازی اقتصادی و خصوصی‌سازی به معنای واقعی و اهمیت سلامت جامعه با تکیه بر تامین پروتئین مورد نیاز به‌خصوص از محل تامین پروتئین حاصل از گوشت مرغ و تخم‌مرغ ایجاب می‌کند در شرایطی که تقریبا تمام سرمایه‌گذاری صنعت طیور مربوط به بخش خصوصی است لذا در تمام حلقه‌ها و در تمام سطوح سرمایه‌گذاری (خرد و کلان) از راهبردها و ارتباط بین اهداف تعیین شده و راهبرد‌های تبیین شده آگاهی کافی داشته و در آن مشارکت کنند.

بیست و سومین نمایشگاه بین‌المللی دام، طیور و صنایع وابسته، با نام تجاری ایران پلکس به عنوان بزرگ‌ترین رویداد صنعت دام و طیور کشور، از ۳۰ تیر تا ۲ مرداد ماه ۱۴۰۳ در محل دائمی‌نمایشگاه‌های بین‌‌المللی تهران برگزار خواهد شد.

صنعت مرغ یکی از بزرگ‌ترین صنایع در ایران است که گردش مالی آن بیش از ۲۰۰‌هزار میلیارد در سال است و با فعالیت ۲۰‌هزار واحد صنفی در کشور یک اشتغال‌‌‌آفرینی۲۰۰‌هزار نفری در کشور ایجاد کرده است. بنابراین بحران در این صنعت به نوعی ضربه به بخش عظیمی از تولید و اشتغال در کشور است. در این بین مساله تامین نهاده‌‌‌ها همواره مساله‌ای چالش‌‌‌زا برای مرغداران بوده و یکی از دلایل گرانی قیمت مرغ است.

وابستگی ۸۰درصدی کشور به واردات نهاده‌‌‌های دامی‌و هر گونه اختلال در تامین و توزیع این نهاده‌‌‌ها، تولید محصولاتی از جمله مرغ، تخم‌مرغ، شیر و گوشت قرمز را با چالش‌‌‌های متعددی مواجه می‌کند. کارشناسان معتقدند عدم‌تخصیص و تامین ارز، ناکارآمدی سیستم توزیع و سیاستگذاری دستوری در زمینه قیمت، سامانه بازارگاه و بروکراسی‌‌‌های گمرک اصلی‌‌‌ترین چالش‌‌‌ها در مسیر تامین نهاده‌‌‌هاست.