شبکههای اجتماعی مشاغل یدی را برای نسل زد جذاب میکنند
تبلیغ اینفلوئنسرها برای یقه آبیها
خیلی از کشورها این روزها با کمبود شدید نیروی کار یدی مواجه هستند. طبق اعلام موسسه مککنزی، در ایالات متحده، نسبت افراد بالاتر از سن کار به افراد در سن کار طی ۴۰ سال گذشته بهطور چشمگیری تغییر کرده و از سال ۱۹۸۴ تاکنون حدود ۷۵ درصد افزایش یافته است.
درحالیکه بخشهای تولید و ساختوساز برای جایگزین کردن نیروی کار سالخورده خود با مشکل مواجهند، حتی مدیران عامل شرکتهای تکنولوژی نیز میگویند مشاغل فنی و حرفهای ممکن است آینده را رقم بزنند. جنسن هوانگ، مدیرعامل شرکت انویدیا، اوایل امسال پیشبینی کرد که لولهکشها، برقکارها و کارگران ساختمانی بهزودی شاهد جهش چشمگیر حقوق خود خواهند بود.
اینجاست که «اینفلوئنسرهای یقهآبی» مانند هوور وارد میدان میشوند. در شرایطی که فارغالتحصیلان جدید دانشگاهها در آمریکا با بازار کار بیثبات و نگرانی درباره تاثیر هوش مصنوعی روبهرو هستند، تولیدکنندگان محتوا سخت تلاش میکنند کارهای یدی را بهعنوان مسیری آرمانی، پردرآمد و امن بازتعریف کنند. به گفته «کالوین راست»، که در حساب کاربریاش زندگی خود را بهعنوان یک نجار ماهر به تصویر میکشد، «اینفلوئنسرها با تولید محتوا درباره درآمد و برنامههای روزمره کاری خود، راهی در اختیار جوانان میگذارند تا گزینههایشان را کمی شفافتر ببینند.» این نوع محتوا با بیش از ۴.۷میلیون پست مرتبط در تیکتاک و با هشتگ #bluecollarجوانان را به سمت صنایعی که بهشدت به دنبال استخدام نیروی کار هستند، جذب میکند.
«کلاریسا رنکین»، راننده کامیونی با ۲۰۷ هزار دنبالکننده در اینستاگرام، از جمله اینفلوئنسرهایی است که با معرفی جذابیتهای این حرفه، هم درباره تجربه کار در مشاغل فنی و حرفهای محتوا تولید میکند و هم افراد بیشتری را به ورود به این حوزه ترغیب میکند. او در سال ۲۰۲۴، برای ارتباط با افرادی که به رانندگی کامیون علاقهمند بودند اما نمیدانستند از کجا شروع کنند، آکادمی آموزشی خود را راهاندازی کرد. همچنین با برنامههای توسعه نیروی کار همکاری میکند تا رانندگی کامیون را بهعنوان مسیری برای ورود به یک شغل با ثبات معرفی کند.
ویدئوهایی با عنوان «یک روز از زندگی» بهتنهایی نمیتوانند کمبود قریبالوقوع نیروی ماهر را برطرف کنند، اما در حال تغییر نگرشها نسبت به مشاغلی هستند که اغلب نادیده گرفته میشوند. هوور به بلومبرگ گفته: «برای مدت زیادی، به مشاغل یقه آبی با دیده تحقیر نگاه میشد؛ انگار به اندازه کافی خوب، شیک یا پردرآمد نبودند.» به گفته او، حالا اوضاع در حال تغییر است، چون شبکههای اجتماعی «نگاهی از درون به کاری که انجام میدهیم» ارائه میکنند.
این کار همچنین راهی برای اصلاح برداشتهای نادرست است. این جوشکار ساکن کالیفرنیا میگوید: «فکر میکنید کار یک لولهکش کثیف یا چندشآور است یا هر چیز دیگری. اما احتمالا آن لولهکش بیشتر از شما درآمد دارد و مزایای شغلی بهتری هم دریافت میکند.»
علاقه به مشاغل یدی در حال افزایش است. بر اساس دادههای «مرکز ملی پایش دانشجویان» (National Student Clearinghouse) که یک سازمان غیرانتفاعی در حوزه آموزش عالی است، تعداد ثبتنامها در موسسات آموزشی آمریکا که بر آموزش حرفههای فنی تمرکز دارند، از بهار ۲۰۲۰ تا کنون تقریبا ۲۰ درصد افزایش یافته است.
اتحادیه بینالمللی کارگران آمریکای شمالی میگوید طی سه سال گذشته ۴۰ هزار عضو جدید به آن پیوستهاند و اتحادیههای مشاغل ساختمانی آمریکای شمالی نیز در سال ۲۰۲۵ با ثبت ۸۸ هزار کارآموز، رکورد جدیدی به جا گذاشتند. سازمان غیرانتفاعی «تریدز فیوچر» که به موسسات کمک میکند برای علاقهمندان به مشاغل ساختمانی برنامههای آموزشی راهاندازی کنند، اعلام کرده تعداد شرکایش طی ۵ سال گذشته سه برابر شده است.
شبکههای اجتماعی دستکم تا حدی در این روند نقش دارند. گزارشی از شرکت «تامبتک» که یک بازار آنلاین خدمات بهسازی و تعمیرات خانه است، نشان داده که دوسوم پاسخدهندگان گفتهاند علاقهشان به مشاغل فنی و حرفهای به لطف شبکههای اجتماعی افزایش یافته است. دنبالکنندگانشان هوور و راست نیز دائما از آنها درباره چگونگی ورود به این حوزه سوال میپرسند.
«آرون ویت»، که در ۱۸ سالگی کار خود را در حوزه ساختوساز آغاز کرد و بعدها آموختههایش را در شبکههای اجتماعی به اشتراک گذاشت، میگوید: «میدانم افراد بسیار زیادی تا حدی به خاطر برخی مطالبی که بهصورت آنلاین منتشر میشد و میگفت شرکتهای فنی حالا بیش از هر زمان دیگری به نیرو نیاز دارند» وارد اینگونه مشاغل شدهاند یا راه خود را به این حوزه پیدا کردهاند.» او بعدها شرکت «بیلدویت» (BuildWitt) را تاسیس کرد؛ پلتفرمی که به شرکتهای ساختمانی کمک میکند نیروی کار جذب و استخدام کنند و آنها را آموزش دهند.
شرکتها نیز کمکم در حال ورود به عرصه آنلاین هستند. شرکت لولهکشی کالیفرنیایی «فیستر فاستس» اخیرا آگهیای منتشر کرده و خواستار همکاری با اینفلوئنسرهای حوزه مشاغل فنی و حرفهای شده است. این شرکت همچنین یک مجموعه مستند در یوتیوب درباره لولهکشها راهاندازی کرده تا هم محصولاتش را به فروش برساند و هم افراد را به ورود به این حرفه ترغیب کند.
«بلو کالر ریکروتر»، یک مدرسه مجازی آموزش مشاغل فنی و حرفهای و خدمات کاریابی مستقر در تگزاس، اخیرا تلاش کرده یکی از مدیران معمولی خود را به اینفلوئنسر تبدیل کند. این مجموعه تاکنون او را در ویدئوهای ساده و مستقیم آموزشی، مانند «اینطور روغن ماشینتان را عوض کنید»، به نمایش و حتی یک کانال کامل را به فعالیتهای روزمره او اختصاص داده است. «مگی مکبراید»، مدیر بازاریابی این شرکت، میگوید: «ما فقط سعی داریم او را به یک چهره مشهور تبدیل کنیم.»
آنها همچنین در ماه ژانویه پادکستی با نام «بلو کالر تریدز شو» راهاندازی کردند که قسمتهایی درباره ایمنی محیط کار، زنان در حرفه جوشکاری و گذار از کار در یک استارتآپ به فعالیت در شرکتی چندمیلیوندلاری دارد.
میلیونها دنبالکننده کافی نیستند
با همه اینها، جذاب نشان دادن مشاغل فنی و حرفهای در فضای آنلاین بهتنهایی برای مقابله با کمبود نیروی کار کافی نخواهد بود.
نهتنها روندهای جمعیتی به زیان بازار کار عمل میکنند، بلکه تعداد متخصصان آموزشدیده برای ورود به حوزه ساختوساز یا بسیاری از مشاغل فنی و حرفهای نیز کافی نیست. اداره آمار کار آمریکا برآورد میکند که بین سالهای ۲۰۲۴ تا ۲۰۳۴، این کشور هر سال با کمبود حدود ۸۱ هزار برقکار مواجه خواهد بود. بر اساس دادههای انجمن سازندگان و پیمانکاران، صنعت ساختوساز آمریکا تنها در سال جاری باید حدود ۳۴۹ هزار نیروی جدید جذب کند تا بتواند پاسخگوی تقاضا باشد.
«کارولین فایفر مارینیو»، معاون ارشد یکی از زیرمجموعههای شرکت خدمات نیروی انسانی «منپاورگروپ» (ManpowerGroup)، میگوید یکی از موانع این است که با پیشرفت تکنولوژی، مشاغل یدی بیش از پیش تخصصی شدهاند. او به این موضوع اشاره میکند که برقکارها مجبور شدهاند از کار با لامپهای معمولی، به کار با چراغهای LED و سپس حسگرهای حرکتی روی بیاورند. تخصصیتر شدن این مشاغل میتواند در سطوح ارشد به درآمد بالاتر منجر شود، اما همزمان موانع ورود به این حوزه را نیز افزایش میدهد.
در زمینههایی مانند تولید پیشرفته و انرژیهای تجدیدپذیر، ممکن است سالها طول بکشد تا فردی برای تصدی یک موقعیت شغلی حقوقبگیر واجد شرایط شود. علاوه بر این، چنین روندی به تغییر نگرش نیاز دارد: فایفر خاطرنشان میکند فردی که «عاشق خودرو و بوی آن و صدای موتور است» ممکن است به موتورهای برقی یا هیبریدی به همان اندازه علاقهمند نباشد.
موضوع دیگر این است که کلیشهها و انگهای قدیمی بهسختی از بین میروند. با وجود افزایش دوباره ثبتنام در دورههای فنی و حرفهای، یک نظرسنجی با حضور هزار نفر در بازه سنی ۱۸ تا ۲۰ سال در سال ۲۰۲۳ در آمریکا، نشان داد که ۷۴ درصد پاسخدهندگان همچنان دانشگاه و دوره کارشناسی چهارساله را به مدارس فنی و حرفهای ترجیح میدادند.
این موضوع میتواند بازتابدهنده واقعیت دیگری نیز باشد: بسیاری از مردم اساسا به مشاغل فنی و حرفهای علاقهمند نیستند. مککنزی در گزارشی که به این نظرسنجی استناد کرده، گفته: «ماهیت حضوری و ساختارمند مشاغل ساختوساز و تولید معمولا با تمایل نسل زد به انعطافپذیری در محیط کار همخوانی ندارد.»
«ویت»، کارآفرین حوزه ساختوساز، میگوید: «واقعیت این است که کار یدی برای همه مناسب نیست. هوا گرم است، سرد است، خیس است؛ ۲۴ ساعت شبانهروز و هفت روز هفته، آخر هفتهها و شبها. این دنیای سختی است.» به گفته او، برای جذب افراد مناسب، کارفرمایان باید درباره چالشهای این مشاغل شفاف باشند.
منبع: Bloomberg
