خسارت ۱۶۵میلیارد دلاری «اقتصاد آزاردهنده»
این کارهای وقتگیر و خستهکننده، تاثیر اقتصادی قابلتوجهی دارند. طبق یک گزارش جدید از «نیل ماهونی»، اقتصاددان دانشگاه استنفورد، و «چاد مایزل»، پژوهشگر سیاستگذاری در موسسه تحقیقاتی Groundwork Collaborative، مجموع هزینههای چیزی که برخی آن را «اقتصاد آزاردهنده» مینامند، سالانه به ۱۶۵میلیارد دلار میرسد؛ در قالب زمان از دسترفته و پول هدر رفته برای خانوار.
ماهونی در یک مصاحبه گفته: «اقتصاد آزاردهنده شامل تعاملات روزمرهای است که باید ساده باشند، اما اغلب به تجربههایی پرتنش و آزاردهنده تبدیل میشوند.» مواردی مثل روبهرو شدن با هزینههای پنهان، پیامهای تبلیغاتی مزاحم، رسیدگی به ادعاهای بیمه یا فرآیندهای پیچیده و گیجکننده برای لغو خدمات، در این مفهوم جای میگیرند. این دو نویسنده پیشتر در دولت آمریکا برای مقابله با هزینههای اضافی و بیمورد، همکاری میکردند. ماهونی میگوید پس از ترک دولت، به این فکر کردند که چطور میتوان با آنچه آنها «مجموعه گستردهتری از مزاحمتها، ترفندها، دامها و ناکامیها» میدانستند مقابله کرد؛ چیزهایی که امور ساده را به کارهایی پرهزینه و پیچیده تبدیل میکنند. در ابتدا، نویسندگان نمیدانستند چه نامی برای این دسته از مشکلات مصرفکنندگان انتخاب کنند. اما هرچه بیشتر روی این پروژه کار کردند، در نهایت به اصطلاح «اقتصاد آزاردهنده» رسیدند. ماهونی میگوید وقتی این نام را انتخاب کردند، «مشخص شد که این اصطلاح، تعاملات مختلفی را که مردم تجربه میکنند به هم مرتبط میکند.»
برخی از دردسرهایی که مصرفکنندگان آمریکایی با آنها دستوپنجه نرم میکنند، نتیجه فرآیندهای ناکارآمد و مقررات قدیمی است. اما به گفته آقای ماهونی، بعضی از آنها «عمدا طراحی شدهاند» تا از مردم سوءاستفاده کنند. همچنین، رشد چتباتهای مبتنی بر هوش مصنوعی که خود را بهجای انسانهای واقعی جا میزنند، توانایی شرکتها را برای گمراه کردن و هدف قرار دادن مصرفکنندگان افزایش داده است. او پیشبینی کرد: «کلاهبردارانی که از هوش مصنوعی استفاده میکنند، برای فریب دادن مردم ماهرتر خواهند شد تا ما در استفاده از آن برای شناسایی کلاهبرداریها.»
این کارها چه عمدی باشند و چه نباشند، گرفتار کردن مصرفکنندگان میتواند برای شرکتها سودآور باشد. آقای ماهونی و همکارانش دریافتهاند شرکتهایی که لغو اشتراک را دشوارتر میکنند، افزایش درآمدی بین ۱۴ تا ۲۰۰ درصد را تجربه میکنند. فراتر از هدر دادن پول و زمان، این موانع اداری حتی میتوانند بر سلامت افراد هم تاثیر بگذارند: یک مطالعه در سال ۲۰۱۹ نشان داد که تقریبا یکچهارم پاسخدهندگان بهدلیل کارهای اداری مانند گرفتن وقت ملاقات یا حل مشکلات مربوط به صورتحساب بیمه، از دریافت خدمات درمانی صرفنظر کرده یا آن را به تعویق انداختهاند.
اقتصاد آزاردهنده تقریبا برای همه ناخوشایند است. در واقع، مردم از فریب خوردن متنفرند و از هدر رفتن وقتشان دلخور میشوند. نظرسنجی شرکت تجزیه و تحلیل داده YouGov در سال ۲۰۲۴، نشان داد ۸۷ درصد پاسخدهندگان از اینکه بازاریابان تلفنی و تماسهای خودکار را محدود کنند، حمایت میکنند. همچنین دو نظرسنجی معتبر دیگر که در سال ۲۰۲۵ انجام شده، نشان داده دوسوم رایدهندگان بالقوه، میخواهند کنگره رسیدگی به چنین مسائلی را در اولویت قرار دهد.
به گفته ماهونی، دردسرهای مداومی که مردم در زندگی روزمره با آن روبهرو میشوند، این واقعیت را یادآوری میکند که سیستم به ضرر آنها چیده شده است.» این نارضایتی عمومی میتواند قانونگذاران را به سمت تصویب سیاستهای دوستدار مصرفکننده سوق دهد و شرکتها را وادار کند که از میزان هزینهها و موارد مشابه بکاهند.
او معتقد است این کار نیاز به تلاش دارد، اما شدنی است: «ما ۵۰ سال پیش انسان را به ماه فرستادیم؛ باید بتوانیم از پسِ پیامکها و تماسهای مزاحم هم برآییم.»
منبع: New York Times
