محیطهای کاری آینده چگونه خواهند بود؟
شیوه آنها یکی از چند نوع چیدمان ممکن برای انطباق با شیوههای مختلف کار کارکنان است. برآورد شده است که از هر ۷فرد شاغل، یک نفر سیستم عصبی متفاوتی دارد که نیازمند شرایط و محیط کاری خاصی است. این تفاوتها در صورت بیتفاوتی کارفرما میتوانند مشکلآفرین شوند. به عنوان مثال، افرادی که بیشفعالی (ADHD) دارند، در محیطهای کاری باز سختتر از دیگران قادر به تمرکز هستند.
«کریستین بیگزبی»، معاون مدیرعامل سیسکو در واحد تدارکات و منابع محیط کار، میگوید که این شرکت به کارکنان خود حق انتخاب میدهد. آنها میتوانند بین محیطهای کاری که محرکهای زیاد یا کم دارند، انتخاب داشته باشند و عواملی مانند میزان نور، تهویه و دمای محیط را کنترل کنند. آنچه آنها «شمولگرایی عصبی» (Neuroinclusivity) میخوانند، فقط به این معنا نیست که فضای کاری مناسب با انواع مختلف سیستم عصبی افراد از جمله افراد دارای بیشفعالی یا اوتیسم فراهم کنند، بلکه به این معناست که کارکنان در صورت برخورداری از حق انتخاب درباره محیط کار متناسب با نیازها و روحیات خود، عملکرد بهتری خواهند داشت.
«کی سارگنت»، مدیر رهبری اندیشه در شرکت طراحی «هُک» (HOK) میگوید که بازنگری در طراحی و چیدمان محیطهای کاری، روند جدیدی است. او توضیح میدهد: «این کار فقط برای انطباق با افرادی که سیستم عصبی متفاوت دارند، نیست. تکتک ما از این تغییر، اثر میپذیریم.» به گفته او، اکنون تعداد بیشتری از کارفرمایان نیاز کارکنان به گزینههای مختلف در محیط کار و حق انتخابشان را درک کرده و از آن حمایت میکنند.
سارگنت میگوید: «من نمیتوانم فضایی طراحی کنم که دمای آن برای همه ایدهآل باشد. آفتاب حرکت میکند و ما هم باید از آن پیروی کنیم. در هر ساختمانی و در هر زمانی، برخی نواحی گرمتر و برخی نواحی خنکتر هستند. همچنین برخی نواحی شلوغتر و برخی نواحی ساکتتر هستند.»
بسیاری از شرکتهایی که برای طراحی فضای کار خود سراغ هُک میروند، طراحی موسوم به تنوع سیستم عصبی (neurodiverse) را انتخاب میکنند. شرکت مهندسی «ایروپ» یکی از این شرکتهاست که دفتر کار خود را در شهر بیرمنگام انگلیس با نور قابل تنظیم و اتاقهای مخصوص فعالیتهای تفریحی، بازطراحی کرده است. در فضای دانشگاهی منهتن نیویورک، گروه تبلیغاتی WPP به کارکنان خود نیمکتهای کار، محیطهای مشورت و اتاقهای تمرکز به همراه صندوقهای قفلدار (مانند صندوقهای رایج در رختکنها) ارائه میدهد تا آنها بتوانند هر روز محیط کار مناسب خود را انتخاب کنند.
در دفتر کار لندن سیسکو، یک نقشه تعاملی وجود دارد که اطلاعاتی درباره ظرفیت و امکانات هر اتاق ارائه میدهد. نام هر اتاق نیز همزمان به نامهای طنزآمیز رایج بین کارکنان و یک شماره عددی نوشته شده است تا از هرگونه سردرگمی اجتناب شود. سالن ورودی شرکت شلوغ است. در آنجا ایستگاههای قهوه، گل و گلدان و نمایشگرهای مختلفی برای برگزاری جلسات تیمی قرار دارد. اما به گفته بیگزبی، «این فضای اشتراکی و به شدت عمومی» به شبکهای از محیطهای کاری که محرکهای کمی دارند میرسد، به شکلی که «هر قدر از سالن ورودی شرکت دورتر میشوید، به محیطهای کاری ساکتتر و خصوصیتری میرسید که حضور در برخی از آنها نیازمند رزرو و برنامهریزی قبلی هستند.» او اتاقها و گوشههای شرکت را «قرنطینههای فرار» برای افرادی توصیف میکند که نیازمند اندکی استراحت، پاسخگویی به یک تماس تلفی یا زمانی برای تمرکز هستند. اتاق تندرستی که چند قدم با ورودی شرکت فاصله دارد، دارای نورپردازی آرامشبخش، یک صندلی راحت، چند پازل و چند ملحفه است. بیگزبی دلیل نزدیکی این اتاق به ورودی شرکت را اینگونه توضیح میدهد: «شما باید دسترسی سریعی به این اتاق داشته باشید. نمیتوانید زمان زیادی معطل بمانید.»
دنجترین ناحیه شرکت، فضایی برای ۱۰ تا ۲۰ نفر است که حس یک کتابخانه را به افراد میدهد. نور آن ملایم است و عایقهای صوتی و دستگاههای خنثیکننده محرکهای شدید، از سکوت آن حفاظت میکنند. بیگزبی ادعا میکند: «شما میتوانید سر یکی از میزهای این کتابخانه، ساندویچ تن ماهی بخورید و میز کناری نتواند حتی متوجه بوی آن شود.» اما میزهای کاری در سایر بخشهای شرکت، نزدیک راهروی اصلی قرار گرفتهاند تا کارکنان بتوانند با یکدیگر همکاری کنند. بیگزبی میگوید که خودش اغلب روی میزی که آن را «میز انقطاعپذیر» میخواند، کار میکند تا کارکنان شرکت بتوانند هر زمان که خواستند، سراغ او بیایند. در یکی از گوشههای شرکت، ناحیهای برای میزهای فوتبالدستی در نظر گرفتهاند که میتوانست سروصدای زیادی به راه بیندازند ولی به دلیل عایق صوتی هوشمندانه آن ناحیه، «صدای بازی بیشتر از صدای قدم زدن روی زمین نیست.»
«ادینا داسیلوا»، مدیر ارشد شرکت مشاوره تنوع عصبی «نورواسپیشال»، میگوید که ادغام چیدمانها، روندی به نسبت نوظهور است. در گذشته شاید برخی شرکتها اتاقهایی ساکت برای تمرکز در قسمتهایی جداافتاده ایجاد میکردند که به دلیل جلب توجه، کارکنان تمایلی به استفاده از آنها نداشتند.
به گفته او، در نظر گرفتن جنبههای تنوع عصبی از همان ابتدا در طراحی محیطهای کار باعث میشود که فضاهای اختصاصی، ناخوشایند به نظر نرسند و همه کارکنان بتوانند از منافع آنها استفاده کنند. او میگوید: «شاید برای برخی از کارکنان، نیاز به انطباق با این شرایط وجود داشته باشد اما منافع آن نصیب همه میشود.»
منبع: Financial Times