آیا اپوزیسیون ایتالیایی میتوانند علیه نخستوزیر به صف شوند؟
پایان هاله شکستناپذیری ملونی
به نوشته فایننشالتایمز، اما او در مسیر رسیدن به رهبری اپوزیسیون تنها نیست. الی شلاین، رهبر حزب دموکراتیک، نیز خود را رهبر برحق اردوگاه فراگیر مخالفان میداند. حزب او بزرگترین جریان این جبهه محسوب میشود و در نظرسنجیها محبوبیتی حدود دوبرابر جنبش پنج ستاره دارد. نحوه تعامل کونته و شلاین با این جاهطلبیهای رقیب و دیدگاههای متناقض، به ویژه بر سر مساله اوکراین، تا حد زیادی تعیین میکند که آیا آنها میتوانند در انتخابات سال آینده چالشی جدی برای ملونی ایجاد کنند یا خیر؟
به گفته دانیله آلبرتاتزی، استاد علوم سیاسی دانشگاه ساری، این دو جریان به ناچار متحد خواهند شد؛ چراکه تنها شانس آنها برای شکست دادن ملونی تشکیل یک ائتلاف است. با این حال هنوز مشخص نیست که چنین اتحادی برای رأیدهندگان تا چه حد قانعکننده باشد. پس از گذشت نزدیک به چهار سال، هاله شکستناپذیری ملونی در حال کمرنگ شدن است. نارضایتی عمومی از رشد کند اقتصادی و کاهش دستمزدهای واقعی افزایش یافته و طبق نظرسنجی اخیر یوترند، ۵۳درصد مردم معتقدند ایتالیا در مسیر اشتباهی حرکت میکند. علاوه بر این، نخستوزیر از جناح راست نیز زیر فشار روبرتو واناچی، ژنرال سابق، قرار دارد. حزب جدید واناچی، «آینده ملی»، در حال جذب پایگاه رای شرکای ائتلافی ملونی یعنی احزاب فورتزا ایتالیا و لیگ است.
تلاش ملونی برای اجرای یک اصلاحات انتخاباتی بحثبرانگیز نیز ممکن است با توجه به محبوبیت واناچی در میان راستگرایان، نتیجه عکس بدهد. با وجود اینکه انتخابات بعدی ایتالیا باید تا پاییز سال آینده برگزار شود، کارشناسان میگویند ملونی ممکن است به برگزاری انتخابات زودهنگام ترغیب شود. اما احزاب اپوزیسیون برای بهرهبرداری از نقاط ضعف نخستوزیر باید بر تاریخچهای طولانی از بیاعتمادی متقابل غلبه کنند. آنها در انتخابات عمومی سال۲۰۲۲ در این مسیر ناکام ماندند و پیروزی آسانی را به ائتلاف راستگرایان تقدیم کردند.
اصلاحات انتخاباتی ملونی که قرار است هفته آینده تصویب نهایی شود، با اعطای کرسیهای اضافه به بزرگترین ائتلاف پیش از انتخابات، انگیزه ائتلاف را تقویت میکند؛ اما احزاب برای بهرهمندی از آن باید یک کاندیدای مشترک برای نخستوزیری و یک پلتفرم سیاسی واحد معرفی کنند. این الزامات اپوزیسیون متفرق ایتالیا را دچار تنش کرده است. شلاین اصرار دارد که احزاب چپمیانه ابتدا روی یک برنامه مشترک توافق کنند و سپس برای انتخاب کاندیدای نهایی، انتخابات مقدماتی برگزار شود. در مقابل، کونته بر تعیین زودهنگام رهبر تاکید دارد و حامیانش معتقدند شانس او برای پیروزی بر ملونی بسیار بیشتر از شلاین است. شرکای احتمالی دیگر مانند ماتئو رنتسی، نخستوزیر پیشین و ائتلاف سبزها و چپها نیز به پیچیدگی این معادلات افزودهاند.
به گفته لورنتسو کاستلانی، مورخ سیاسی دانشگاه لوئیس رم، حتی در صورت توافق بر سر یک کاندیدا، این احزاب احتمالا در اداره دولت مشترک دچار مشکل خواهند شد و این ائتلاف بهدلیل اختلافات ایدئولوژیک بیشتر یک کارتل انتخاباتی است تا یک اتحاد واقعی؛ خطر بیثباتی نیز بالاست. در این میان، جنگ اوکراین یکی از تفرقهانگیزترین موضوعات است. کونته خواهان توقف کمکهای نظامی به کییف است؛ درحالیکه حزب دموکراتیک در این باره دچار دودستگی است. لیا کوارتاپله، نماینده حزب دموکراتیک، تاکید میکند که مواضع مبهم در قبال اروپا و اوکراین برای مردم جذابیتی ندارد و اپوزیسیون تنها در صورتی میتواند دولت فرسوده ملونی را شکست دهد که اختلافات بنیادین خود را پیش از ورود به کارزار انتخاباتی حلوفصل کند.
