برای سومین روز متوالی نوسان شاخص بازار ارز کنترل شد؛
کاهش نرخ دلار پس از ۸ روز
کاهش دامنه نوسان دلار
دلار در معاملات روز سه‌شنبه تقریبا در محدوده قیمتی روز دوشنبه باز شد، اما در ادامه در بازه‌ای کوچک‌تر از روز قبل نوسان کرد و در نهایت پایین‌تر از نرخ پایانی دوشنبه به کار خود پایان داد. پایین‌ترین نرخ ثبت‌شده برای دلار در معاملات نقدی روز گذشته ۲۶۷هزار و ۵۰۰تومان و بالاترین نرخ ۲۷۰هزار و ۳۰۰تومان بود. این در حالی است که دلار در روز دوشنبه در بازه ۲۶۷هزار و ۸۰۰تا ۲۷۰ هزار و ۸۰۰ تومان معامله شده بود.
دامنه نوسان دلار در روز یکشنبه بزرگ‌تر بود؛ به‌طوری که بالاترین و پایین‌ترین نرخ نقدی در این روز به ترتیب ۲۷۱هزار و ۵۰۰ و ۲۶۵هزار و ۸۰۰تومان ثبت شد. بنابراین، در سه روز یکشنبه، دوشنبه و سه‌شنبه، درحالی‌که دلار به پیشروی خود در کانال ۲۷۰ ادامه نداد، فاصله میان سقف و کف روزانه نیز کاهش یافته است. این روند را می‌توان نشانه‌ای از کاهش تدریجی شدت نوسانات در محدوده‌های بالای قیمتی دانست.
بررسی‌ها نشان می‌دهد در هر دو روز یکشنبه و دوشنبه بالاترین نرخ ثبت‌شده برای دلار در معاملات فردایی ۲۷۲هزار و ۳۰۰تومان ثبت شد. معمولا نرخ‌های فردایی می‌توانند تصویری از انتظارات معامله‌گران نسبت به مسیر کوتاه‌مدت بازار نقدی ارائه کنند و نرخ دلار نتوانسته تاکنون از این سطح قیمتی تجربه‌شده فراتر رود.
با این حال، کاهش دامنه نوسان به معنای قطعی شدن تغییر مسیر دلار نیست. قیمت در روزهای اخیر اندکی از بالاترین سطح تجربه‌شده در معاملات نقدی (۲۷۱هزار و ۵۰۰تومان) و فردایی (۲۷۲هزار و ۳۰۰ تومان)، عقب‌نشینی کرده است.
ورود دلار به کانال ۲۷۰هزار تومان، در مقایسه با عبور از کانال‌های ۲۵۰ و ۲۶۰هزار تومان، با احتمال بیشتری برای افزایش احتیاط و اصلاح قیمت همراه بود. در این شرایط، تثبیت دلار در محدوده‌های بالاتر می‌تواند زمینه را برای ادامه حرکت صعودی فراهم کند، اما افزایش تردید معامله‌گران نیز می‌تواند اثرگذاری عرضه بازارساز را افزایش دهد. به همین دلیل، سطوح ابتدایی کانال ۲۷۰هزار تومان را می‌توان یکی از نقاط حساس بازار ارز در شرایط فعلی دانست.
در چنین شرایطی، اخبار مثبت نیز می‌تواند اثر بیشتری بر روند کوتاه‌مدت بازار داشته باشد. کاهش دامنه نوسان دلار در روزهای اخیر و عقب‌نشینی از سقف ۲۷۱هزار و ۵۰۰تومان می‌تواند نشانه‌ای از نزدیک شدن بازار به یک نقطه تغییر مسیر باشد؛ به این معنا که دلار یا به سمت سطوح پایین‌تر حرکت خواهد کرد یا با افزایش دوباره قدرت خرید، برای عبور از سقف قبلی تلاش خواهد کرد.
انتظارات؛ موتور اصلی بازار
نقطه اشتراک دیدگاه بسیاری از کارشناسان اقتصادی و فعالان بازار ارز این است که ورود دلار به سطوح بالای قیمتی و ثبت نرخ‌های ۲۷۱هزار و ۵۰۰ تومان در معاملات نقدی و ۲۷۲هزار و ۳۰۰تومان در معاملات فردایی، صرفا با متغیرهای بنیادین اقتصاد مانند رشد نقدینگی و سایر متغیرهای پولی توضیح داده نمی‌شود. در شرایط فعلی، تقویت انتظارات افزایشی نقش پررنگ‌تری در رفتار بازار دارد؛ انتظاراتی که تحت‌تاثیر اختلال در مسیرهای تجاری، صادرات و وصول درآمدهای ارزی حاصل از فروش نفت و همچنین تداوم نااطمینانی‌های سیاسی و اقتصادی شکل گرفته است.
در شرایطی که محدودیت‌های تجاری و تحریمی تشدید شده و چشم‌انداز دسترسی به منابع ارزی با ابهام بیشتری همراه است، برآورد مسیر بعدی دلار برای فعالان بازار دشوارتر شده است. اقتصاد ایران تجربه طولانی تحریم‌های اقتصادی و محدودیت‌های ارزی را داشته، اما شرایط ماه‌های اخیر از نظر شدت و ابعاد اختلالات ایجادشده با بسیاری از تجربه‌های پیشین تفاوت دارد.
با این حال، حتی در چنین شرایطی نمی‌توان ادامه حرکت صعودی دلار را قطعی دانست. تجربه جنگ ۴۰روزه نیز نشان داد که تشدید تنش‌های نظامی لزوما به افزایش نرخ ارز منجر نمی‌شود و در برخی مقاطع حتی می‌تواند با کاهش قیمت دلار همراه شود. بنابراین، علاوه بر متغیرهای بنیادین، مسیر آینده بازار به‌شدت به نحوه تغییر انتظارات و تحولات سیاسی و تجاری وابسته است.
رشد محدود قیمت طلا و سکه
آخرین نرخ ثبت‌شده دلار در معاملات نقدی روز سه‌شنبه ۲۶۸هزار و ۵۰۰تومان بود که نسبت به نرخ پایانی روز دوشنبه هزار و ۳۰۰تومان، معادل حدود ۰.۵درصد، کاهش داشت. با وجود این کاهش محدود و همچنین برگزاری حراج شمش طلا در روز گذشته، تمامی قطعات فیزیکی طلا و سکه با افزایش قیمت مواجه شدند.
در این روز، ربع‌سکه با رشد حدود یک‌درصدی بیشترین افزایش را در میان قطعات سکه ثبت کرد و سایر قطعات با رشدهایی کمتر از یک‌درصد همراه شدند. سکه طلای طرح جدید در محدوده ۲۷۱میلیون و ۸۰۰هزار تومان، نیم‌سکه در محدوده ۱۴۳میلیون و ۵۰۰هزار تومان و ربع‌سکه در محدوده ۷۷میلیون و ۷۰۰هزار تومان معامله شدند. همچنین هر گرم طلای ۱۸عیار با ورود به سطح قیمتی جدید، در محدوده ۲۶میلیون و ۷۵۱هزار تومان قرار گرفت.
حراج ۱۹ کیلوگرم شمش طلا
روز سه‌شنبه هفدهمین مرحله حراج شمش طلا در سال جاری برگزار شد. بر اساس اعلام مرکز مبادله ایران، در این مرحله ۱۹ کیلوگرم شمش طلا عرضه شد که تمامی آن به فروش رسید. میانگین قیمت هر شمش در این حراج ۳۵میلیارد و ۴۰۶میلیون تومان و ارزش کل معاملات ۶۷۲میلیارد و ۷۱۴میلیون تومان بود.
میانگین قیمت هر شمش در حراج روز گذشته حدود ۶درصد بالاتر از میانگین قیمت حراج هفتم مهرماه بود. همچنین وزن شمش‌های عرضه‌شده در این مرحله، کمترین میزان از آخرین حراج برگزارشده در خردادماه تاکنون بود.
بر اساس گزارش مرکز مبادله ایران، در ۱۷ حراج برگزارشده از ابتدای سال ۱۴۰۵ تاکنون، در مجموع ۸۵۴کیلوگرم شمش طلا به ارزش حدود ۲۲هزار و ۵۰۰میلیارد تومان معامله شده است.
طلای جهانی در بالای ۴۱۷۰ دلار
بهای جهانی طلا در معاملات روز سه‌شنبه به بالای ۴۱۷۰ دلار به ازای هر اونس رسید. در این روز، کاهش انتظارات نسبت به افزایش نرخ بهره فدرال‌رزرو در ماه جاری، بخشی از فشار ناشی از تقویت دلار و افزایش بازده اوراق خزانه‌داری آمریکا را خنثی کرد.
پس از انتشار داده‌های ضعیف‌تر از انتظار درباره رشد اشتغال آمریکا در ماه سپتامبر و بازنگری کاهشی آمار اشتغال دو ماه پیش از آن، معامله‌گران احتمال افزایش نرخ بهره در ماه اکتبر را کاهش داده‌اند. بر اساس ابزار FedWatch بورس کالای شیکاگو، روز سه‌شنبه بازار احتمال افزایش نرخ بهره در ماه جاری را حدود ۲۰درصد در نظر دارد، درحالی‌که احتمال افزایش نرخ بهره در ماه دسامبر همچنان نزدیک به ۷۰درصد ارزیابی می‌شود.
افزایش نرخ بهره هزینه فرصت نگهداری طلا، به‌عنوان دارایی بدون بازده، را افزایش می‌دهد و معمولا فشار نزولی بر قیمت این فلز ایجاد می‌کند. با این حال، شاخص دلار آمریکا همچنان در نزدیکی بالاترین سطح ۱۸ ماه اخیر قرار دارد. افزایش بدهی دولت، تشدید کسری بودجه و نااطمینانی‌های سیاسی در بخش‌هایی از منطقه یورو که بر ارزش یورو فشار وارد کرده‌اند، از عوامل حمایت‌کننده از دلار هستند.
در بازار نفت نیز قیمت‌ها روز سه‌شنبه کاهش یافت. تداوم صادرات نفت خام خاورمیانه و آزادسازی اضطراری ذخایر نفتی کشورهای گروه ۷، نگرانی‌ها درباره اختلال در عرضه را کاهش داده است. به این ترتیب، کاهش قیمت نفت در این روز برخلاف افزایش‌های اخیر، عامل جدیدی برای تشدید فشار تورمی و افزایش نرخ بهره محسوب نشد و از این منظر، مانعی بر سر راه قیمت جهانی طلا ایجاد نکرد.
