نبرد مبارزان جنگل و انگلیسی‌ها
نبرد مبارزان «جنبش جنگل» در گیلان با نیروهای اعزامی انگلستان که قصد داشتند بلشویک‌هایی را که به شمال ایران وارد شده بودند، سرکوب کنند از سوم تیر ماه ۱۲۹۷ آغاز شد. ژنرال دنسترویل، فرمانده نیروهای نظامی بریتانیا در شمال ایران در مورد خطوط اصلی سیاست آن دولت در ایران می‌نویسد: «به عقیده من نباید طوری رفتار کنیم که ایرانیان هوشیار شده، بفهمند با اینکه ما خودمان یک مملکت دموکراسی هستیم در مملکت آنها، ملاکین و سرمایه‌داران عمده را علیه نهضت دموکراسی تقویت می‌کنیم.»
جنگلی‌ها از پشتیبانی آن قسمت از بازرگانان و مالکان گیلان که تمایل ناسیونالیستی داشتند برخوردار بودند. دهقانان، پیشه‌وران و تهیدستان شهری نیز از حملات ضدامپریالیستی آنها حمایت می‌کردند. جنگ‌افزار مبارزان جنگل در آغاز از داس و نیزه و سلاح‌های کهنه فراتر نمی‌رفت، اما اندک‌اندک جنگ‌افزارهای بیشتری در اختیار مبارزان قرار گرفت. ژنرال دنسترویل در ادامه گزارش خود آورده است: «کنسول بریتانیا به میرزا گفت اگر جنگلی‌ها علیه بلشویک‌ها قیام کنند، بریتانیایی‌ها تمام تلاش خود را به‌کار خواهند برد که دولت را به دست جنگلی‌ها بدهند؛ چنانچه بخواهند رد کنند بریتانیایی‌ها مجبورند با خود بلشویک‌ها متحد شده، آن‌وقت است که اساس جنگل و جنگلی‌ها برهم خواهد خورد.»
