استاد ساخت قهرمان منفی
نسخه اصلاح و مرمتشده فیلم سینمایی «تنگسیر»ساخته امیر نادری در موزه سینمای ایران به نمایش درآمد. در این مراسم فرهاد توحیدی با اشاره به نقش ادبیات در شکلگیری موج نوی سینمای ایران گفت: درخشش موج نوی سینمای ایران از اواخر دهه ۴۰ شمسی تا حد زیادی وامدار ادبیات معاصر بود و بسیاری از آثار شاخص این جریان، اقتباسی از آثار نویسندگان برجستهای همچون صادق چوبک، غلامحسین ساعدی و محمود دولتآبادی بودند. این فیلمنامهنویس درباره فیلم تنگسیر، گفت: رمان صادق چوبک در سال ۱۳۴۲ نوشته و فیلم امیر نادری ۱۰ سال بعد ساخته شد. این اثر در بستری اجتماعی شکل گرفته که مسائل سیاسی، جنبشهای اجتماعی و زندگی مادی و اقتصادی فرودستان در ادبیات آن دوره مورد توجه قرار داشت.

توحیدی با اشاره به تفاوتهای رمان و فیلم تنگسیر گفت: اقتباس سینمایی میتواند وفادارانه یا آزاد باشد، نادری پیش از نوشتن فیلمنامه، داستان «تنگسیر» را دوباره روایت کرده و سپس فیلمنامه را براساس آن نوشته است.
او گفت: در رمان، چوبک بخش قابلتوجهی را به توصیف شخصیت زارممد اختصاص میدهد، اما نادری او را در فیلم با صحنهای بحرانی و مهار یک گاو رمکرده معرفی میکند؛ صحنهای که بیباکی، چابکی و فداکاری این شخصیت را به نمایش میگذارد و باعث همدلی مخاطب با او میشود. توحیدی با اشاره به ویژگی قهرمانان آثار این کارگردان گفت: نادری استاد ساخت قهرمان منفی است و علی خوشدست، شخصیت اصلی فیلم «تنگنا» نیز نمونهای از این نوع قهرمان است؛ شخصیتی که با عبور از قواعد و قانون به خواسته خود میرسد.
این فیلمنامهنویس درباره تفاوت شخصیت زارممد در رمان و فیلم گفت: زارممد در رمان شخصیتی خشنتر دارد و حتی همسر و دختر شیخ ابوتراب را نیز میکشد، اما این بخش در فیلم حذف شده تا شخصیت اصلی چهرهای مردمیتر پیدا کند. توحیدی همچنین به درهمتنیدگی عناصر مذهبی و اجتماعی در اقتباس امیر نادری اشاره کرد و گفت: زارممد در رمان مسلمانی معتقد است و داستان در ماه رمضان رخ میدهد، اما در فیلم زمان وقوع حوادث به ماه محرم منتقل شده و پرچمهای سیاه نیز بر این موضوع تاکید دارند. فیلم سینمایی «تنگسیر» به کارگردانی امیر نادری و با بازی بهروز وثوقی، پرویز فنیزاده، جعفر والی و عنایتالله بخشی، محصول سال ۱۳۵۲ است