بازگشت ریسک‌پذیری به تالار شیشه‌ای

پایان برتری سهام کوچک

شاخص کل بورس تهران در معاملات روز یکشنبه با رشد ۱.۹۶درصدی به سطح ۵‌میلیون و ۱۵۴هزار واحد رسید. شاخص هموزن نیز با ثبت بازدهی ۱.۵۱درصدی تا سطح یک‌میلیون و ۴۵۱هزار واحد افزایش یافت. نکته قابل‌توجه معاملات دیروز، تغییر آرایش بازدهی نماگرهای بازار بود. طی چهار روز معاملاتی گذشته، شاخص هموزن عملکرد بهتری نسبت به شاخص کل داشت و این موضوع از اقبال بیشتر سرمایه‌گذاران به سهام کوچک‌تر حکایت می‌کرد. اما در معاملات روز یکشنبه، نمادهای بزرگ بازار بار دیگر در کانون توجه قرار گرفتند و شاخص کل توانست بازدهی بیشتری نسبت به شاخص هموزن ثبت کند. این تغییر رفتار را می‌توان نشانه‌ای از افزایش تمایل سرمایه‌گذاران به پذیرش ریسک در نمادهای بزرگ و اثرگذار بازار دانست؛ نمادهایی که معمولا در زمان بهبود انتظارات، نخستین مقصد نقدینگی تازه هستند.

بازگشت نقدینگی به سهام

ورود ۲هزار و ۸۷۰‌میلیارد تومان سرمایه از سوی سرمایه‌گذاران حقیقی، مهم‌ترین سیگنال معاملات روز یکشنبه بود. این اتفاق در شرایطی رخ داد که ارزش معاملات خرد نیز در کانال ۲۳ هزار‌میلیارد تومان باقی ماند؛ موضوعی که نشان می‌دهد رشد بازار با مشارکت فعال معامله‌گران همراه بوده است. نماگرهای درونی بازار نیز تصویری کاملا مثبت از دادوستدها ارائه کردند. در پایان معاملات، ۸۸درصد از نمادها در محدوده مثبت قرار گرفتند و تنها ۱۲درصد کاهش قیمت را تجربه کردند. همچنین از میان ۴۰صنعت بورس تهران، شاخص ۳۸صنعت افزایش یافت که بیانگر فراگیر بودن موج تقاضا در بازار است. از سوی دیگر، باقی ماندن حدود ۷هزار‌میلیارد تومان سفارش خرید روی تابلو در پایان معاملات، نشان داد که قدرت تقاضا حتی پس از پایان زمان معاملات نیز تخلیه نشده است. چنین وضعیتی معمولا زمانی مشاهده می‌شود که معامله‌گران نسبت به ادامه روند مثبت بازار خوش‌بین باشند و حاضر شوند برای خرید سهام در قیمت‌های بالاتر نیز رقابت کنند.

اثر کاهش تنش‌ها بر رفتار معامله‌گران

رشد قابل‌توجه بورس در معاملات روز یکشنبه را می‌توان تا حد زیادی به کاهش نسبی تنش‌های سیاسی نسبت داد. در روزهای گذشته انتشار اخباری درباره افزایش سطح تنش‌ها، فضای احتیاط را بر بازار حاکم کرده بود و بخشی از سرمایه‌گذاران ترجیح داده بودند با احتیاط بیشتری معامله کنند. با فروکش کردن این نگرانی‌ها، تقاضا بار دیگر به بازار سهام بازگشت و این تغییر انتظارات، خود را در رشد قیمت‌ها و ورود نقدینگی نشان داد. با این حال، رفتار سرمایه‌گذاران در سایر ابزارهای مالی نشان می‌دهد که احتیاط همچنان به‌طور کامل از بازارها خارج نشده است. با وجود افت قیمت صندوق‌های طلا در معاملات دیروز، این صندوق‌ها همچنان با ورود سرمایه‌گذاران حقیقی مواجه بودند. 

این موضوع بیانگر آن است که بخشی از فعالان بازار، قیمت‌های فعلی را فرصت مناسبی برای افزایش وزن دارایی‌های مبتنی بر طلا در پرتفوی خود می‌دانند. در واقع، همزمانی ورود نقدینگی به بورس و صندوق‌های طلا نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاران بیش از آنکه به خروج کامل از دارایی‌های امن فکر کنند، در حال ایجاد تعادل میان دارایی‌های ریسکی و پوشش‌دهنده ریسک هستند. 

در مجموع، معاملات یکشنبه حاکی از آن بود که کاهش نسبی ریسک‌های غیراقتصادی توانسته فضای معاملات سهام را بهبود بخشد و نقدینگی را دوباره به سمت بورس هدایت کند. با این حال، پایداری این روند بیش از هر چیز به تداوم آرامش در متغیرهای سیاسی و حفظ جریان ورود سرمایه به بازار وابسته خواهد بود؛ چراکه تجربه ماه‌های اخیر نشان داده است تغییر انتظارات، همچنان مهم‌ترین عامل تعیین‌کننده رفتار سرمایه‌گذاران در بازار سهام است.