روباتها به زودی جایگزین پیکها میشوند
«ریچارد لیو»، بنیانگذار و رئیس شرکت JD.com، گفته این شرکت با حدود ۱۲۰ مرکز آموزشی قرارداد امضا کرده تا نیروهای پیک و تحویل کالای خود را برای مشاغل جدیدی مانند تعمیر و نگهداری روباتها آموزش مجدد دهد.
لیو اخیرا در نشست مدیران ارشد مجمع همکاری اقتصادی آسیا-اقیانوسیه در پکن گفته: «در آینده نزدیک، این روباتها هستند که بستهها را تحویل میدهند و دیر یا زود دیگر به پیکهای انسانی نیازی نخواهد بود. اما من واقعا نمیخواهم ۷۰۰ هزار همکار ما بدون غذا و بدون شغل بمانند.»
او مشخص نکرد که چه زمانی استفاده گسترده از تحویل با روبات در چین فراگیر خواهد شد. با این حال، چندین پروژه آزمایشی در حال اجراست؛ از جمله روباتهای تحویل غذا در فرودگاه شنزن که غذا را به مسافران در گیتها میرسانند و همچنین روباتهایی که میتوانند سوار قطارهای شهری در شنزن شوند و خواروبارفروشیها را تامین کنند.
این اظهارات به نگرانی روزافزون سیاستگذاران اشاره دارد مبنی بر اینکه استفاده سریع چین از روباتها، مشاغل آسیبپذیرترین کارگران اقتصاد را تهدید میکند.
بر اساس گزارش «مرکز پژوهش اشکال جدید اشتغال در چین»، تعداد «کارگران پلتفرمی» یا موقت در این کشور که عمدتا در مشاغل یدی مانند کار در کارخانهها، رانندگی تاکسیهای اینترنتی یا خدمات تحویل فعالیت میکنند، امسال به ۳۲۰میلیون نفر خواهد رسید، درحالیکه این رقم پنج سال پیش ۲۰۰میلیون نفر بود. این کارگران حدود ۴۰ درصد از کل اشتغال شهری در چین را تشکیل میدهند.
تهدید ناشی از روباتها برای مشاغل یقهآبی و همچنین تهدید هوش مصنوعی برای موقعیتهای شغلی یقهسفید، در حالی مطرح میشود که دولت چین، نرخ بیکاری جوانان را در ماه آوریل ۱۶.۳ درصد اعلام کرده است.
لیو همچنین گفته مشاغل مربوط به تعمیر روباتها بهزودی رایج خواهند شد، «چون روباتها در نهایت ماشین هستند و همیشه در مقطعی دچار نقص و خرابی میشوند. به گفته او، تکنولوژی باید زندگی انسانها را بهتر کند و کار را جذابتر سازد، نه اینکه حق کار کردن را از انسانها بگیرد.
پکن در برنامه پنجساله جدید خود، که در ماه مارس بهطور رسمی تصویب شد، تکنولوژیهای پیشرفته مانند روباتیک را در اولویت قرار داده است. هدف این برنامه آن است که مسیر تحقیقات هوش مصنوعی را به سمت کاربردهای فیزیکی تغییر دهد و روباتها را به محرک اصلی رشد اقتصادی تبدیل کند. با این حال، سیاستگذاران تلاش کردهاند به کارگران پلتفرمی درباره حمایتهای دولتی اطمینان بدهند. «وانگ شیائوپینگ»، وزیر منابع انسانی و تامین اجتماعی، در ماه مارس گفت دولت در حال «بررسی راههای موثر» برای گسترش پوششهایی مانند بیمههای اجتماعی برای این کارگران است. او همچنین اعلام کرد که دولت ظهور «مشاغل و حرفههای جدید مانند مربیان هوش مصنوعی و خلبانان پهپاد» را زیر نظر دارد.
سازمان دیدهبان حقوق بشر از دولت خواسته حقوق کارگران پلتفرمی را مطابق با کنوانسیون سازمان بینالمللی کار درباره «کار شایسته در اقتصاد پلتفرمی» که چین نیز در همین ماه به آن رای مثبت داده، تضمین و محافظت کند. این کنوانسیون خواستار آن است که کارگران از آزادی تشکیل انجمنها برخوردار باشند. با این حال، اتحادیههای کارگری در چین باید در «فدراسیون سراسری اتحادیههای کارگری چین» که تحت کنترل دولت است ثبت شوند.
سازمان دیدهبان حقوق بشر اعلام کرده: «تضمینهای روی کاغذ معنای چندانی نخواهند داشت، مگر اینکه کارگران بتوانند سازماندهی شوند، آزادانه صحبت کنند و هم پلتفرمهای خدماتی و هم دولت را پاسخگو نگه دارند.»
شرکت JD.com یکی از بزرگترین خردهفروشیهای آنلاین چین است که با گروههایی مانند علیبابا و میتوآن رقابت میکند و پلتفرم Joybuy را در بریتانیا، فرانسه، آلمان و سایر کشورهای اروپایی اداره میکند.
منبع: Financial Times