معمای بودجه و بورس
هانا پاکمند : در حالی زمزمه‌‌‌‌‌های اعداد و اتفاقات مختلف بودجه به گوش می‌رسد که بازار سهام در طول سال‌های اخیر نشان داده است اثر‌‌‌‌‌پذیری زیادی از این مساله دارد. این بازار که به‌نوعی بازتاب‌دهنده تاثیرگذاری بسیاری از تصمیمات اقتصادی بر قیمت سهام شرکت‌ها و صنایع مختلف است، از آن جهت بودجه دولت را به‌عنوان عاملی مهم در تصمیمات خود لحاظ می‌کند که دولت به‌عنوان نهاد پرهزینه در اقتصاد ایران می‌‌‌‌تواند با افزایش یا کاهش دخل و خرج خود، اثر مهمی بر سودآوری شرکت‌های بورسی بگذارد.
علاوه بر اینها عامل تورم نیز که در سال‌های اخیر تحت‌‌‌‌تاثیر کسری بودجه بر بورس و اقتصاد کلان تاثیرگذار بوده، از جمله عواملی است که سمت‌‌‌‌وسوی آتی آن تا حد زیادی با بودجه دولت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها تعیین می‌شود. این در حالی است که به نظر می‌رسد، مهم‌ترین مورد از بودجه که چشم بازار سهام به آن است، بحث نرخ خوراک است؛ چراکه گمانه‌زنی‌ها نشان می‌دهد احتمالا نرخ خوراک برای بودجه ۱۴۰۲ در همان نرخ قبلی باقی بماند. البته انتظار چنین امری با توجه به حجم کسری بودجه وجود داشت؛ اما رویدادهای مهم دیگری نظیر عوارض و مالیات‌‌‌‌ها نیز وجود دارند که از همین حالا باید به آنها پرداخته شود تا اعداد و اتفاقات عجیبی روی سر بازار خراب نشود. نرخ برق و همچنین نرخ تسعیر ارز، نرخ فروش نفت، بودجه عمرانی و موارد دیگر در مرتبه‌‌‌‌های بعدی قرار دارند که رفته‌‌‌‌رفته ابعاد آنها مشخص شده و می‌‌‌‌توانند بر بازار موثر باشند.
اما به‌طور کلی طبق رایزنی‌های انجام‌شده و برنامه‌ریزی جدی سازمان بورس در خصوص بندهای اثرگذار بودجه سال آینده بر شرکت‌های بورسی، دولت و مجلس طی هفته‌های گذشته از عدم‌تصویب هر بند ضدبورسی در بودجه سال ۱۴۰۲ خبر داده‌اند تا یکی دیگر از ریسکهای بزرگ بازار سهام کنار برود. با در نظر گرفتن این نکته، بسیاری از کارشناسان بر این باورند که احتمالا بودجه۱۴۰۲ این‌‌‌‌بار کمی خوش‌بینانه‌‌‌‌تر از قبل نوشته می‌شود و احتمالا حس منفی و تلخ سال‌‌‌‌گذشته را به بازار سرمایه منتقل نخواهد کرد. انتظار می‌رود این موضوع و این احساس خوش‌بینی اشتباه نباشد و اوضاع خوبی را در بودجه در مواجهه با بازار سرمایه شاهد باشیم؛ اما به طور کلی به نظر می‌رسد اعلام اعداد بودجه و روشن‌‌‌‌‌شدن ابعاد آن می‌‌‌‌تواند یکی از ریسکهای مهم پیش‌‌‌‌روی بازار سهام را برطرف کند و فضای منطقی و مناسبی برای بازار و سرمایه‌گذاران رقم بزند.
