پتروشیمی شیراز دومین تولیدکننده اوره کشور
محمد‌صادق امیدوار : پتروشیمی شیراز در ۹ ماه ابتدایی سال جاری ۲ میلیون و ۴۵۹ هزار تن (شامل محصولات اوره، آمونیاک، اسید نیتریک، نیترات آمونیوم، متانول، یو ای ان و آرگون) تولید داشته که ۴۸ درصد از این میزان (یک میلیون و ۲۵۸ هزار تن) به تولید اوره اختصاص داشته است. باید اشاره کرد این حجم از تولید اوره معادل ۱۰۱ درصد ظرفیت اسمی تولید شرکت برای این محصول بوده و همچنین اوره تولیدی در بازه مذکور نسبت به دوره مشابه سال گذشته به میزان ۵ درصد کاهش داشته است.
سایر شرکت‌های تولیدکننده این محصول در داخل کشور که رقیب پتروشیمی شیراز محسوب می‌شوند شامل پتروشیمی پردیس، پتروشیمی کرمانشاه، پتروشیمی خراسان و پتروشیمی لردگان هستند. در میان رقبای پتروشیمی شیراز در بازه زمانی مورد گزارش، تنها حجم تولید اوره پتروشیمی پردیس از میزان تولید این محصول توسط پتروشیمی شیراز بیشتر بوده و سایر شرکت‌های رقیب داخلی نسبت به این شرکت اوره کمتری تولید کرده‌اند. همچنین باید اشاره کرد حجم تولید پتروشیمی پردیس در بازه زمانی مورد گزارش ۱۰۶ درصد نسبت به پتروشیمی شیراز بیشتر و به میزان ۲ میلیون و ۴۵۲ هزار تن بوده است.
پتروشیمی شیراز از مهم‌ترین تامین‌کنندگان اوره کشور
حجم فروش داخلی اوره پتروشیمی شیراز در بازه زمانی مورد گزارش به میزان ۴۱۹ هزار و ۵۹۳ تن بوده که درآمدی ۲۴ هزار میلیارد ریالی برای این شرکت داشته است. حجم فروش داخلی اوره این شرکت در بازه زمانی ۹ ماه سال جاری نسبت به دوره مشابه سال گذشته حدود ۸ درصد کاهش داشته است، اما به لطف افزایش حدود ۸۶ درصدی نرخ فروش، درآمد حاصل از فروش داخلی این محصول به میزان ۹۷ درصد افزایش داشته است. بازار‌های داخلی این محصول شرکت شامل بخش کشاورزی (شرکت‌های خدمات حمایتی و شرکت‌های تعاونی وابسته- محصول کود اوره) و بورس کالا است.
در حوزه فروش داخلی اوره، شرکت‌های رقیب پتروشیمی شیراز در داخل کشور شامل پتروشیمی پردیس، پتروشیمی کرمانشاه، پتروشیمی خراسان و پتروشیمی لردگان هستند که در میان این شرکت‌ها، تنها حجم فروش داخلی پتروشیمی پردیس از پتروشیمی شیراز بیشتر بوده و به میزان ۸۴۵ هزار و ۹۶۸ تن ( حدود دو برابر) بوده است.
سهم قابل توجه پتروشیمی شیراز در صادرات اوره
میزان فروش صادراتی پتروشیمی شیراز در بازه زمانی ۹ ماه سال جاری ۶۳۳ هزار و ۱۸۷ تن بوده که درآمدی ۵۱ هزار و ۸۹۸ میلیارد ریالی برای این شرکت به همراه داشته است. حجم فروش صادراتی این محصول در بازه زمانی مورد گزارش نسبت به دوره مشابه سال گذشته به میزان ۵/ ۲۶درصد کاهش داشته اما به لطف افزایش حدود ۱۰۴درصدی نرخ جهانی این محصول، درآمد حاصل از این حجم فروش به میزان ۵۹درصد افزایش یافته است. در میان شرکت‌های داخلی صادر‌کننده اوره، حجم فروش صادراتی اوره پتروشیمی پردیس (۱۶۶ درصد) از حجم فروش صادراتی پتروشیمی شیراز بیشتر و به میزان یک میلیون و ۶۸۶ هزار تن بوده است.
در نهایت باید بیان کرد پتروشیمی شیراز در دوره ۹ ماهه سال جاری توانسته است به میزان یک میلیون و ۲۲۱ هزار تن از محصولات خود را به فروش برساند که ۷۹ درصد از این حجم فروش (یک میلیون و ۵۲ هزار تن) موبوط به فروش اوره بوده و این حجم فروش اوره درآمدی معادل ۷۵ هزار و ۹۲۷ میلیارد ریال برای این شرکت حاصل کرده است. حجم فروش این محصول در بازه زمانی مورد گزارش نسبت به دوره مشابه سال گذشته به میزان ۲۰ درصد کاهش داشته اما به دلیل افزایش نرخ داخلی و بین‌المللی این محصول، درآمد حاصله با افزایش حدود ۷۰ درصدی روبه‌رو بوده است. در نتیجه با توجه به مطالب ذکر شده، شرکت پتروشیمی شیراز رتبه دوم را در بین تولیدکنندگان و فروشندگان اوره داخل کشور از منظر مقدار تولید و فروش اوره در اختیار دارد.
در جدول زیر اطلاعات مقایسه‌ای میزان تولید اوره پتروشیمی شیراز و رقبای این شرکت آمده است. همچنین اطلاعات مربوط به فروش داخلی و فروش خارجی اوره پتروشیمی شیراز و رقبای این شرکت بر اساس حجم فروش و میزان درآمد‌های حاصله آورده شده است. اطلاعات این جدول بر اساس موارد موجود در گزارش‌های موجود در سایت کدال است.
نقاط قوت و ضعف پتروشیمی شیراز نسبت به شرکت‌های رقیب در صادرات اوره
در مورد مزیت‌های سایر تولیدکنندگان داخلی اوره کشور که صادرات این محصول را انجام می‌دهند باید بیان کرد که قرار گرفتن شرکت پتروشیمی پردیس در محل خطوط حمل و نقل دریایی و عدم نیاز به حمل و نقل زمینی و هزینه‌های به تبع آن و همچنین داشتن اسکله اختصاصی و گالری نقاله متحرک برای انتقال محصول تا اسکله صادراتی، استفاده از ظرفیت کشتی‌های با احجام بالاتر از ۵۰ هزار تن با توجه به ظرفیت‌های اسکله صادراتی شرکت پتروشیمی پردیس، صادرات مستقیم محصول به کشورهایی نظیر برزیل و تهاتر کالا در قبال درآمد ارزی حاصله، جایگاه رقابتی قدرتمندی را به این شرکت اختصاص داده است.
در رابطه با شرکت‌های پتروشیمی خراسان و کرمانشاه، نزدیکی مکانی پتروشیمی‌های مذکور در مجاورت نقاط مرزی کشورهای مقصد صادرات از قبیل افغانستان، عراق، ترکیه و...، یک مزیت رقابتی به حساب می‌آید. در مقابل موقعیت جغرافیایی پتروشیمی شیراز و دوری از بنادر در مقایسه با برخی رقبا، موجب شده است این شرکت هزینه‌های حمل ونقل و بارگیری بیشتری متحمل شود.
در مقایسه با رقبای خارجی حاشیه خلیج فارس، نقطه ضعف لجستیکی از جهت تحمیل هزینه‌های بازرگانی بیشتر در زمان صادرات مطرح است. البته با توجه به صادرات محصولات پتروشیمی شیراز از مسیرهای زمینی به کشورهای همسایه نظیر افغانستان، شرکت پتروشیمی شیراز موقعیت مطلوبی دارد. همچنین باید بیان کرد پتروشیمی شیراز با ایجاد انبار برای دپوی محصول در بندرعباس، جایگاه شرکت را در امر صادرات ارتقا داده است.
