مسیر دشوار مذاکرات وین
احسان آذری نیا : مذاکرات برای احیای توافق هستهای ایران در حال برگزاری است و دیپلماتها اعلام کردهاند پیشرفتهایی در این مذاکرات حاصل شده است. سال ۲۰۱۸ آمریکا از توافق هستهای ایران خارج شد و ترامپ تمام تحریمهایی که قرار بود با انعقاد این توافق لغو شود، بار دیگر بر ایران اعمال کرد. او همچنین برنامه اعمال فشار حداکثری را به اجرا گذاشت تا ایران را به پذیرش توافقی جدید وادار کند. این برنامه با شکست مواجه شده و ایران در واکنش به تحریمهای آمریکا، بر گستره فعالیتهای هستهای خود افزوده است.
بایدن در دوران تبلیغات انتخابات ریاست جمهوری وعده داده بود به توافق هستهای بازخواهد گشت و حالا به باور تحلیلگران، او تلاش میکند به وعده خود عمل کند؛ اما بازگشت به توافق هستهای چندان آسان نیست. برای مثال هم در ایران و هم در آمریکا نیروهای تندرویی در پارلمان وجود دارند که با این توافق مخالف هستند و این به معنای وجود موانع گوناگون در مسیر بازگشت دو طرف به توافق است. بایدن برای لغو تحریمهایی که بر ایران اعمال شده با مخالفتهای جدی جمهوریخواهان کنگره مواجه است. بسیاری از تحلیلگران معتقدند راه پیش رو برای بایدن چندان هموار نیست؛ اما او در حل مساله هستهای ایران جدی است.
در هفتههای آینده مسیر مذاکرات شفافتر خواهد شد و اگر خوشبینیهایی که اکنون وجود دارد ادامه یابد، میتوان به پیشرفت مذاکرات و نهایی شدن توافق تا پایان ماه آینده میلادی امیدوار بود. به احتمال زیاد برنامهای چندمرحلهای برای لغو تحریمها و رعایت محتوای توافق هستهای از سوی ایران ارائه میشود. در مطالب حاضر به روند مذاکرات هستهای، جایگاه اسرائیل در زمینه اثرگذاری بر آمریکا، موانع موجود و برخی نکات در زمینه مذاکرات اشاره شده است.