قفقاز

دنیای اقتصاد: دونالد ترامپ در جریان سفر اخیر خود در خاورمیانه، گسترش «توافق‌نامه‌های ابراهیم» (روند عادی‌سازی منطقه‌ای۲۰۲۰ که در آخرین دوره ریاست‌جمهوری اش آغاز شد) را به عنوان یک مساله مهم مورد توجه قرار داد.

دنیای اقتصاد: مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، روز گذشته به دعوت همتای آذربایجانی خود وارد باکو شد تا روابط دوجانبه و تحولات منطقه قفقاز جنوبی را با الهام علی‌اف محور رایزنی‌های سطح بالا قرار دهد. روسای جمهور دو کشور در دیداری صمیمی و خصوصی در ساحل دریای خزر، ۷ تفاهم‌نامه همکاری میان بخش‌های مختلف اجرایی را به امضا رساندند. این سفر به دلیل انفجار در بندر شهید رجایی و نظارت رئیس‌جمهور بر ابعاد حادثه یک‌روزه بود و پزشکیان و هیات همراه دوشنبه‌شب به تهران بازگشتند.

دنیای‌اقتصاد: در ۶مارس۲۰۲۵ (برابر با ۱۶اسفندماه ۱۴۰۳)، دفتر بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل اعلام کرد که اسرائیل در حال مذاکره با ایالات متحده است تا «پایه‌ای قوی برای همکاری سه جانبه بین اسرائیل، جمهوری آذربایجان و ایالات متحده ایجاد کند.» این بیانیه همزمان شد با بحث‌های کنست درباره «ارتقای اتحاد استراتژیک بین اسرائیل و آذربایجان». دفتر نخست‌وزیری بر نقش آذربایجان به‌عنوان «هم‌پیمان استراتژیک در منطقه قفقاز» با همکاری دوجانبه در حوزه‌های امنیت، تجارت، فناوری و انرژی تاکید کرد. «اوریت…

اقتصادنیوز: روابط در حال گسترش میان کشورهای شورای همکاری و قفقاز جنوبی می‌تواند نشان‌دهنده یک تحول ژئوپولیتیکی بزرگ‌تر در منطقه قلمداد شود.

اقتصادنیوز: از منظر آذربایجان و گرجستان، تقویت روابط با شورای همکاری خلیج فارس بخشی از استراتژی تنوع‌بخشی به سیاست خارجی‌شان است.

ايسنا: وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، با بیان اینکه در سال گذشته حجم روابط تجاری ایران و ارمنستان به بالای یک میلیارد دلار رسیده، اظهار کرد: ظرفیت‌های زیادی در روابط دو کشور ایران و ارمنستان وجود دارد.

اقتصادنیوز: اکو زیر سایه رادارهای غربی به شیوه‌ای که شاید بتوان آن را روح دوران "تهاجم پیمایشی" نامید، در حال پیشروی است؛ یعنی به دنبال افزایش تدریجی تنش‌هاست، در حالی که از هر گونه اقدامی که واکنش جدی غرب را برانگیزد، اجتناب می‌کند، اما این وضعیت ممکن است به زودی تغییر کند.

اقتصادنیوز: به باور ناظران، استراتژی آذربایجان در منطقه قفقاز جنوبی و خوابی که به ادعای گروهی، این بازیگر برای کریدور زنگزور گرفته، می‌تواند معادلات منطقه را تغییر دهد

اقتصادنیوز: در شرایط کنونی تحولات شام منطقه قفقاز جنوبی را تحت تاثیر قرار داده و موجب شده تا ترکیه در کنار آذربایجان برای به دست آوردن امتیازهای ژئوپلتیکی خیزی جدی بردارد.

تحولات سیاسی در ارمنستان طی سال‌های اخیر و به‌ویژه پس از جنگ دوم قره‌باغ در سال ۲۰۲۰، نشان‌دهنده تغییرات استراتژیک در سیاست خارجی این کشور است. امضای توافق جامع همکاری ارمنستان با ایالات متحده و تصویب قانون پیوستن به اتحادیه اروپا، شاهدی بر تمایل دولت نیکول پاشینیان برای کاهش وابستگی به روسیه و نزدیکی بیشتر به غرب است. این تغییر جهت، نه‌تنها بر وضعیت داخلی ارمنستان، بلکه بر معادلات منطقه‌ای و روابط این کشور با همسایگان و قدرت‌های بزرگ تاثیرگذار است.

دنياي‌اقتصاد: امضای سند مشارکت راهبردی در واشنگتن بین «آرارات میرزویان»، وزیر امور خارجه ارمنستان و «آنتونی بلینکن»، وزیر امور خارجه دولت وقت بایدن را می‌توان تحولی غیرقابل پیش‌بینی و غیر‌منتظره تلقی کرد.

اقتصادنیوز: حمایت ترکیه از مخالفان سوری، زمینه را برای سقوط دولت بشار اسد هموار کرد و موجب شد تا مسکو پایگاه دریایی طرطوس را که اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۷۱ دریافت کرد و پایگاه هوایی حمیمیم را از دست بدهد.

دنیای اقتصاد: علی‌اکبر احمدیان، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، در شرایطی روز گذشته به باکو سفر کرد که مناسبات پرفراز و نشیب ایران و جمهوری آذربایجان بار دیگر در هفته‌های اخیر روی ریل تنش قرار گرفته است.

رئیس هیئت مدیره و مدیرعامل سازمان منطقه آزاد ارس با تاکید بر رونق بخشی به اقتصاد مرزی شهرستان خداآفرین از فعال سازی گمرک جانانلو بعنوان یکی از اولویت های مدیریتی در این منطقه خبر داد.

اقتصادنیوز: تلاش ایران برای برجسته کردن نفوذش در منطقه هزینه‌ها و تهدیدهای فزاینده‌ای را برای اتحاد فراآتلانتیک به دنبال دارد.

اقتصادنیوز: آسیای مرکزی و قفقاز در آستانه تحولات عمیقی قرار دارد که می‌تواند منطقه را از یک جغرافیای پیرامونی به یک بازیگر کلیدی در اتصال جهانی تبدیل کرده و شمال، جنوب، شرق و غرب را از طریق شبکه‌ای چندوجهی از خطوط ریلی، جاده‌ای و دریایی به هم متصل کند.

دنیای اقتصاد: مسعود پزشکیان در جریان سفر استانی به خراسان شمالی در بجنورد، با الهام علی‌اف، رئیس‌جمهور جمهوری آذربایجان، به صورت تلفنی گفت‌وگو کرد و ضمن ابراز تاسف از سانحه سقوط هواپیمای مسافربری این کشور، جان باختن تعدادی از شهروندان این کشور در این سانحه را به دولت و ملت آذربایجان تسلیت گفت. به گزارش ایسنا، رئیس‌جمهور در این تماس تلفنی ضمن تاکید بر علاقه‌مندی جمهوری اسلامی ایران برای گسترش تعاملات با آذربایجان، از الهام علی‌اف برای سفر به تهران دعوت کرد. هم‌زمان دفتر یادبود جان‌باختگان…

اقتصادنیوز: براساس برخی فرضیه های ادعایی، رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه می تواند ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه را برای کمک به بازگشایی زنگزور در ازای کمک به مسکو برای تخلیه نیروها از سوریه و ایجاد رابطه با رهبری جدید سوریه تحت فشار قرار دهد.

اقتصادنیوز: برخی ناظران از پیامدهای منطقه‌ای تحولات سوریه می‌گویند و مدعی‌اند که دست بالای ترکیه در شام به این بازیگر قدرت می‌دهد تا روسیه را برای بازگشایی کریدور زنگزور تحت فشار قرار داده و بستر را برای تسهیل تجارت کشورهای آسیای مرکزی هموار سازد.

اقتصادنیوز: فکرت صدیخوف، کارشناس علوم سیاسی آذربایجان و استاد دانشگاه خزر در گفت‌وگو با وب‌سایت کالیبر مدعی شد، چرخش‌های سیاسی پاشینیان غیر منطقی است.

اقتصادنیوز: ایروان اخیراً به بسته پیشنهادی باکو برای صلح پاسخ داده و پیشنهاد کتبی‌اش در مورد رفع موانع ارتباطاتی منطقه‌ای را در اختیار آذربایجان قرار داده است.

اقتصادنیوز: وب‌سایت کالیبر نوشت: رویکرد جدید پاشینیان اگر با لحاظ‌کردن تاریخ پیچیده خصومت و تنش‌های تاریخی با باکو همراه باشد، قادر است زمینه را برای صلح پایدار هموار کند.

اقتصادنیوز: کنستانتین زاتولین، قانونگذار روسی، در این باره مدعی است: «روسیه و ایران به معنای کامل کلمه متحد هستند، با این حال این مقوله به هیچ وجه تفاوت‌ها در جزئیات را رد نمی‌کند». اما در مرز جنوبی ارمنستان، رقابت بین روسیه و ایران در جریان است.

نیویورک تایمز با انتشار گزارشی مدعی شد، مرز بین ایران و ارمنستان نوار ۳۰ مایلی است که به عنوان محور ژئوپلیتیکی قلمداد می‌شود.

اقتصادنیوز: راستا مارکوس ریتر، که ریاست هیئت اتحادیه اروپا برای نظارت بر مرزهای ارمنستان را بر عهده دارد، در این باره به نیویورک تایمز گفت که ایران بهترین متحد ارمنستان است. به گفته او در حالی که روسیه و آذربایجان در برابر حضور اروپایی‌ها مقاومت می‌کنند، به نظر می‌رسد ایران چنین حضوری را می‌پذیرد.

اقتصادنیوز: نیویورک تایمز مدعی است، ایران و روسیه در خاورمیانه ناهماهنگ به نظر می‌رسند، جایی که پوتین سعی کرده روسیه را به‌عنوان میانجی بین اسرائیل و ایران قرار دهد. با این حال، مقامات مسکو اصرار دارند که دو کشور در مخالفت با آنچه که هر دو به عنوان هژمونی غرب می‌دانند متحد هستند.

ايسنا:

دنیای‌اقتصاد: وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران در جریان سفر خود به استانبول در دومین اجلاس وزیران امور خارجه سازوکار همکاری منطقه‌‌‌ای قفقاز موسوم به «۳+۳» شرکت کرد. در این نشست وزیران امور خارجه ایران، روسیه، ترکیه، آذربایجان و ارمنستان حضور دارند. دیدارهای دوجانبه با وزرای شرکت‌کننده و با مقام‌‌‌های عالی‌‌‌رتبه کشور میزبان در حاشیه این اجلاس در دستورکار وزیر خارجه ایران قرار گرفت. در ابتدای این نشست هاکان فیدان وزیر امورخارجه ترکیه رسما از سیدعباس عراقچی، استقبال کرد.

روسیه مدت‌هاست که قفقاز جنوبی را حیاط خلوت خود می‌داند و به دنبال حفظ انحصار خود در امور منطقه است.

اقتصادنیوز: پس از انقلاب «گل رز» در سال ۲۰۰۸، گرجستان تلاش کرد تا از رویکرد دموکراتیک پیروی کرده و با غرب هم صدا شود.