شماره روزنامه ۴۵۲۸
|

قفقاز

  • خط تلگراف ایران و روسیه

    در سال ۱۲۸۰ سیم تلگراف آذربایجان به سرحد ارس واصل و مابین جانشین مملکت قفقاز و پادشاه ایران و همچنین ‌مابین امپراتور روس و ناصرالدین‌شاه مخابرات تهنیت‌آمیز ردوبدل شد. با این حادثه روس‌ها نیز بنا بر آنکه خود را حامی دولت قاجاریه می‌دانستند و در همه امور با انگلیس‌ها رقابت می‌کردند خود را در تلگراف ایران ذی‌حق شمردند. مع‌هذا نظر به اینکه متصرفات روسیه به خاک اصلی آن کشور اتصال داشت، طبیعتا میسر بود که خطوط تلگرافی آن کشور را در داخل خاک روسیه احداث کنند و پیش ببرند و احتیاجی به ممالک خارجه نبود، روس‌‌ها به عجله در پی کسب امتیاز برنیامدند و آن را به وقت لازم موکول کردند و ده سال و نیم بعد نیز مقاوله‌نامه‌ای در باب مبادله تلگراف‌ها با ایران منعقد ساختند و تعرفه مخابراتی برای مدت محدود رد و بدل کردند که هریک از طرفین اگر درصدد فسخ بود، باید شش ماه قبل به طرف دیگر اطلاع دهد.
  • گفته‌ها

    پس از سوءقصد ناموفق به محمدعلی‌شاه قاجار، وی کودتای موفقی برای از بین بردن نظام مشروطه در ایران انجام داد. تعدادی از مشروطه‌خواهان اعدام شدند، بسیاری به خارج از ایران فرار کردند، اغلب آنها به اسلامبول پناه بردند و برای احیای دوباره نظام مشروطه ایران به انجمن سعادت ایرانیان اسلامبول پیوستند.
  • علی عمو چنین گفت

    رحیم چراغی
    گروهی از پژوهشگران ادبیات، شاعران و داستان‌نویسان، از جمله زنده‌یاد سیروس طاهباز، پس از چاپ مقاله‌ای درباره داستان‌های علی- عمو و دو داستان از او در کتاب هنر و پژوهش (جلد اول، ۱۳۷۷)، پیشنهاد داده بودند متن‌های مکاشفات و گنجشک‌نامه را به همراه داستان‌های عمو در یک کتاب منتشر کنم.
  • درگذشت آلپ‌ارسلان

    آلپ‌ارسلان پسر چغری بیگ داوود دومین شاه از سلسله سلجوقی در ایران است. سلجوقیان از اعقاب ترکان بخارا و ماوراءالنهر بودند. آلپ‌ارسلان برادرزاده و داماد طغرل بود و پس از وی حکومت را به دست گرفت و به بسیاری نقاط لشکر کشید. «آلپ‌ارسلان» یک لقب تمجیدی به زبان ترکی به معنای «شیر شجاع» است. همچنین القائم‌بالله (خلیفه عباسی) آلپ‌ارسلان را لقب «عضدالدین برهان المومنین» داده بود. نفوذ سلجوقیان در دوره آلپ ارسلان به مرزهای شرقی قلمرو بیزانس می‌رسید و در پی لشکرکشی و پیشروی آلپ‌ارسلان به قفقاز و آناتولی رومی‌ها هراسان شدند. در نهایت این حضور به نبرد مشهور ملازگرد انجامید که با پیروزی آلپ‌ارسلان خاتمه یافت. بعد از نبرد ملازگرد حاکمیت آلپ‌ارسلان در آسیای غربی گسترش یافت و در جریان همین پیشروی‌ها بود که سرانجام به دست فردی به نام یوسف الخوارزمی که در جنگ آلپ‌ارسلان با حاکم تاوغاچ دستگیر و زندانی شده بود به سختی مجروح شد و بعد از چهار روز در ۱۵ دسامبر ۱۰۷۲ میلادی جان سپرد.
  • واکنش تند روسیه به تهدید تازه اوکراین

    تسنیم نوشت: سخنگوی وزارت خارجه روسیه درخواست نماینده پارلمان اوکراین از نیروهای ویژه و حتی باندهای تروریستی برای اقدام به نابود کردن پل کریمه را نشانه سیاست مبتنی بر اقدامات تحریک‌آمیز، تهدید و ایجاد ترس مقامات کی‌یف دانست.
  • جزئیات سفر هیات ایرانی به روسیه

    دنیای‌اقتصاد: وزیر نیرو روز چهارشنبه، هفتم آذر طی سفری دو روزه به منظور دیدار با مقامات دولتی روسیه و هماهنگی برای برگزاری پانزدهمین اجلاس کمیسیون مشترک همکاری‌های اقتصادی دو جانبه در تهران راهی این کشور خواهد شد.
  • شاه‌عباس و رابطه با عثمانی

    شاه‌عباس اول تا زمانی‌که اسلحه و نیروی جنگی خود را برای مقاله با قوای عثمانی آماده و برابر نمی‌دید، با سلطان مرادخان سوم و جانشین وی، سلطان محمدخان سوم، همچنان به دوستی و مدارا رفتار کرد و در برابر رفتار نخوت‌آمیز و قدرت‌نمایی ایشان فروتنی و ادب نشان داد و در برابر نامه‌های خود بیش از چهل سطر به نظم و نثر، در مدح و ثنا و عناوین و القاب او به‌کار می‌برد.
  • پیامدهای اظهارات تحریک آمیز بولتون در ارمنستان

    انتخاب: جاشوا کوسرا در لوبلاگ نوشت: پس از سفر بولتون به منطقه قفقاز، کشور‌های میزبان وی هنوز درگیر پیامد‌های دیدار او هستند. چنانکه انتظار می‌رفت محور سفر جان بولتون، مشاور امنیت ملی آمریکا این بود که حمایت کشور‌های منطقه قفقاز جنوبی یعنی گرجستان، ارمنستان و آذربایجان را برای همکاری با آمریکا به منظور منزوی کردن ایران جلب کند. بولتون از هر سه کشور دیدار کرد؛ اظهارات عمومی او در تفلیس و باکو تقریبا همان رویکرد همیشگی مقامات رسمی آمریکا هنگام دیدار از قفقاز را تکرار می‌کرد، اما در ایروان بود که سخنان تحریک آمیزش موجب رنجش میزبانان شد و پیامدهایش همچنان برقرار است.
  • کشف لاشه یک کشتی تجاری با قدمت ۲۴۰۰ ساله !

    باشگاه خبرنگاران جوان: کاوشگران انگلیسی موفق به کشف لاشه یک کشی تجاری یونانی در اعماق دریای سیاه شده‌اند که قدمت آن به ۲۴۰۰ سال قبل بازمی‌گردد.
  • شفقت خسروانه!

    پس از انعقاد عهدنامه تیلسیت در ۱۸۰۷ میلادی میان ناپلئون و تزار الکساندر یکم و ایجاد اتحاد و مودت میان دو کشور فرانسه و روسیه، فتحعلی‌شاه و دولتمردان ایرانی بر پایه معاهده فینکنشتاین همچنان به این اتحاد با حسن‌نیت می‌نگریستند. آنان چشم امید داشتند که ناپلئون طوری میان ایران و روسیه میانجیگری خواهد کرد که ایالات‌قفقاز و گرجستان مجددا به ایران برگردد و بین ایران و روس نیز اتحاد برقرار شود.
  • استقبال از زائران خارجی اربعین در مرز آستارا/تصاویر

    با نزدیک شدن به اربعین حسینی، اتباع کشور های حوزه قفقاز از جمله جمهوری آذربایجان، روسیه و گرجستان با گذر از مرز زمینی آستارا به کربلای معلی رهسپار می شوند و شهرستان مرزی آستارا در شمال غرب جمهوری اسلامی ایران و در استان گیلان این روزها میزبان هزاران زائر خارجی است.
  • بولتون: ایران دشمن آمریکا و یک تهدید است

    فارس: مشاور امنیت ملی رئیس جمهور آمریکا در آستانه سفر به روسیه و حوزه قفقاز گفت، ایران همان کشور سال ۱۹۷۹ میلادی است و برای تسکین ما کاری انجام نداده است.
  • بولتون: ایران برای تسکین ما کاری انجام نداده است

    فارس: مشاور امنیت ملی رئیس جمهور آمریکا در آستانه سفر به روسیه و حوزه قفقاز گفت، ایران همان کشور سال ۱۹۷۹ میلادی است و برای تسکین ما کاری انجام نداده است.
  • مهاجران کار و انقلاب مشروطه

    تاثیر مبارزات انقلابی روسیه حتی قبل از آغاز انقلاب (۱۹۰۵) در ایران آشکار می‌شد. عامل ایجاد این تاثیر قبل از همه کسانی بودند که از ایران به ماورای قفقاز، خاصه به باکو، آمد و رفت می‌کردند.
  • پاسخ نادرشاه به عثمانی‌ها

    هشتم اکتبر سال ۱۷۴۶ دولت عثمانی که ارتش آن کشور در سال ۱۷۴۵ در منطقه «قارص» از ارتش ایران شکست خورده بود به نادرشاه پیشنهاد کرد که یک پیمان صلح دائم برای حل همه اختلافات دو دولت تنظیم و امضا شود. نادرشاه در آگوست ۱۷۴۳ بغداد و بصره را تصرف و کرکوک را گلوله باران کرده بود زیرا عثمانی‌ها پی‌درپی مواردصلحی را که میان آن دولت و دولت صفویه امضا شده بود نقض می‌کردند. قرارداد صلح پیشنهادی عثمانی با نادرشاه در سال ۱۷۴۷ میان دو دولت به امضا رسید، نادر از بغداد صرف‌نظر کرد و عثمانی حاکمیت ایران بر سلیمانیه و ایروان را به رسمیت شناخت و متعهد شد که نسبت به قفقاز ایران نظر نداشته باشد.
  • شرکت ایران در نمایشگاه گردشگری «وان»

    ایرنا: سومین نمایشگاه بین‌المللی گردشگری ترکیه در شهر وان با حضور نمایندگانی از بخش گردشگری ایران برپا شد. در این نمایشگاه که از روز جمعه در شهر وان دایر شده، نمایندگان بخش گردشگری ایران، ترکیه، گرجستان، جمهوری آذربایجان و ارمنستان حضور دارند. هدف از برپایی این نمایشگاه توسعه تجارت و تقویت صنعت گردشگری بین کشورهای منطقه عنوان شده است. نادر فلاحی مدیرکل میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان اردبیل با اشاره به حضور نمایندگان بخش گردشگری چهار استان اردبیل، زنجان، آذربایجان‌شرقی و آذربایجان غربی در این نمایشگاه گفت: «کشورهای منطقه اشتراکات فراوانی دارند و با توجه به تسهیل سفر بین آنها، برگزاری چنین نمایشگاهی می‌تواند به تقویت ارتباطات مثبت بین این کشورها بینجامد.» وی معرفی توانمندی‌های گردشگری ایران به خصوص استان‌های همجوار در ترکیه و منطقه قفقاز، جذب گردشگران خارجی و... این بخش را از جمله اهداف حضور ایران در این نمایشگاه ذکر کرد.
  • مهاجرت برای تغییر

    دنیای اقتصاد: مهاجرت در تاریخ ایران سابقه‌ای طولانی داشته است. تغییرات سیاسی همواره بخشی از جمعیت را با خطرات جانی مواجه می‌کرد و به این ترتیب مهاجرت‌های سیاسی، تبعیدها و کوچ اجباری همواره جریانی ثابت در طول تاریخ ایران داشته است. به علاوه فقدان امنیت که به‌صورت عمومی منجر به ناامنی اقتصادی می‌شد، موجب شده بود تا همواره بخش‌هایی از جمعیت ایران در جست‌وجوی بهبود سطح زندگی و معیشت خود راه خروج از کشور را در پیش گیرند. مهاجران کار اما در دوره معاصر شکل تازه‌ای به خود گرفتند. کارگرانی که در جریان صنعتی شدن مناطق قفقاز در جست‌وجوی کار از ایران خارج شدند، در نتیجه مجاورت و نیازهای جدیدی که در جامعه مقصد برای آنان شکل گرفت، نسبت به عموم جمعیت ایران تجربیات مدرن را جلوتر آغاز کردند. امری که بعدها و در نتیجه بازگشت بخشی از این جمعیت، منجر به تحولات اجتماعی در داخل ایران شد. دکتر جواد مرشدلو، عضو هیات علمی گروه تاریخ دانشگاه تربیت مدرس در هفتمین نشست از سلسله نشست‌های «حیات اجتماعی ایران در سال‌های جنگ جهانی اول» که به مناسبت یکصدمین سال پایان جنگ جهانی اول به همت انجمن ایرانی تاریخ و پژوهشکده علوم تاریخی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی در ۲۵ شهریورماه برگزار شد، کوشید تا سرشت این مهاجرت و علل آن را مورد واکاوی قرار دهد. در ادامه سخنرانی این استاد دانشگاه را می‌آوریم.
  • پنتاگون تولید تسلیحات بیولوژیکی در گرجستان را تکذیب کرد

    ايسنا: یک مقام وزارت دفاع آمریکا ادعای تولید تسلیحات بیولوژیکی توسط واشنگتن در مرکز ریچارد جی‌. لوگار که مسئول تحقیقات مرتبط با بهداشت و درمان در گرجستان است، را رد کرد.
  • هدف از نشست ۳ جانبه ایران، روسیه و ترکیه چیست؟

    خبر آنلاین: یک دیپلمات برجسته کشورمان هدف از نشست سه جانبه ایران، روسیه و ترکیه، که روز جمعه در تهران در خصوص اوضاع سوریه و ادلب برگزار می شود را تحکیم صلح و ثبات در سوریه و منطقه دانست.
  • مرگ طغرل

    طغرل‌بیک ابوطالب محمد‌بن میکائیل، اولین سلطان سلجوقی و موسس سلسله سلجوقیان است. او به مدت ۲۶ سال بر قلمروی مشتمل بر خراسان بزرگ، فلات ایران و سرزمین‌های همجوار همچون قفقاز جنوبی، بخشی از آناتولی، عراق، شام و قسمتی از ارمنستان حکومت کرد و سرانجام ۴ سپتامبر سال ۱۰۶۳ در ۷۰سالگی در طجرشت (تجریش امروز) درگذشت و در ری مدفون شد.

بیشتر