در گزارش «نیویورکتایمز» اثر سیاستهای تجاری ترامپ بر صنایع آمریکایی بررسی شد؛
برندگان و بازندگان تعرفهها
نظرسنجیها نشان میدهد که تولیدکنندگان همچنان بدبین هستند. هزینهکرد برای ساخت کارخانهها از پایان دولت بایدن کاهش یافته، اما هنوز نزدیک به رکوردهای تاریخی است. این تصویر چندوجهی نظر برخی اقتصاددانان را تایید میکند: تعرفهها میتوانند صنایع منتخب را حمایت کنند، اما اغلب با تحمیل هزینههای سنگین همراه هستند. بردلی ساندرز، اقتصاددان در شرکت مشاورهای «کپیتال اکونومیکس» میگوید: «این رویکرد بیشتر شبیه وصلهپینه است و پیامدهای ناخواسته زیادی به همراه دارد.»
یکی از بهرهمندان این سیاست، درو گرینبلات، مالک شرکت «مارلین استیل وایر پروداکتس» در بالتیمور است که قفسهها و سبدهای فلزی برای صنایع غذایی و هوافضا تولید میکند. پس از ضربه خوردن از واردات ارزانتر چین، او به یکی از طرفداران سرسخت تعرفهها تبدیل شد و اکنون معتقد است که این سیاست ثمر داده است. او بهتازگی گرانترین دستگاه تاریخ این شرکت، یعنی یک دستگاه پانچلیزر که سرعت تولید را افزایش میدهد را خریداری کرده است.
او میگوید: «وقتی قصد ندارید نیروی زیادی استخدام کنید، تجهیزات گران نمیخرید. ما نمونهای کوچک از همین روند هستیم.» گرینبلات که ۱۳۰ کارمند دارد، میگوید برنامه دارد حداقل ۲۰ نفر دیگر در سال آینده استخدام کند. «من قصد دارم ده برابر بیشتر فولاد بخرم، پس شرکت فولاد باید همین حالا برایم کارت ولنتاین بفرستد.» اما بسیاری از تولیدکنندگان تنها جنبههای منفی تعرفهها را میبینند. شرکت «دیآرآر آمریکا» به مالکیت لو دیکوزی، وسایل نقلیه برقی و بنزینی آفرود در اوهایو تولید میکند. او بیشتر باتریها و قطعات دیگر را از تایوان، کرهجنوبی و ویتنام تهیه میکند؛ زیرا نمونه داخلی ندارد. با کمک دانشگاه ایالتی کلیولند، او سال گذشته طرحی برای صادرات به هتلها و اقامتگاههای خارجی تهیه کرد تا ناوگان خودروهای گردشگری سازگار با محیطزیست را تامین کند.
دیکوزی میگوید: «سال را توفانی شروع کردیم، واقعا در اوج بودیم.» او قصد داشت ساختمان دوم اضافه کند و افراد بیشتری استخدام کند، تا اینکه تعرفهها اجرا شد و مدلهای قیمتگذاری او را به هم ریخت. تعرفههای تلافیجویانه سایر کشورها نیز مانعی دیگر ایجاد کرد. او ادامه میدهد: «وقتی جنگ تعرفهای شروع شد، دیگر نمیدانید فردا چه اتفاقی میافتد. این وضعیت ما را نابود کرد و کاملا صادرات خارج از کشور را طی ۶ ماه گذشته حذف کرد.» اکنون برنامه ساخت ساختمان جدید کنار گذاشته شده است و او امیدوار است مشتریان داخلی جای خالی را پر کنند.
باور رایج
در ۱۰ سال گذشته، این باور که جهانیسازی برای آمریکا همیشه سودمند نبوده است، در میان جناحهای چپ و راست طرفداران زیادی یافته است. سیاستگذاران به تعرفه به چشم ابزاری برای محافظت از صنایع راهبردی نگاه کردهاند. جو بایدن بسیاری از تعرفههایی را که ترامپ در دوره اول ریاستجمهوریاش وضع کرده بود حفظ کرد و آنها را با یارانههایی برای حمایت از صنایعی مانند نیمههادیها و باتریها تکمیل کرد.
اما رویکرد ترامپ در دوره دوم کاملا متفاوت است. او علاوه بر میل به افزایش درآمد، تعرفههای جدیدی بر تقریبا تمام کشورها و بر گسترهای وسیع از کالاها، حتی محصولاتی که آمریکا سالهاست تولید نمیکند اعمال کرده است. برخی از سنگینترین مالیاتهای گمرکی بر نهادههایی مانند فولاد و ماشینآلات وضع شده است که تولیدکنندگان برای ساخت محصولات خود به آنها نیاز دارند. هر کسی که قصد راهاندازی کارخانهای در آمریکا دارد، اغلب ناچار است این هزینههای بالاتر را نیز در نظر بگیرد.
جیمیسون گریر، مذاکرهکننده ارشد تجاری ترامپ، در مصاحبهای این ماه اعتراف کرد که اعمال تعرفهای که برخی شرکتها را آسیب نزند، کار دشواری است. اما وی افزود این مشکل نشان میدهد که برخی شرکتها «بهطور خطرناکی» به زنجیرههای تامین خارجی وابستهاند. او گفت: «اصطکاکهایی از این دست اجتنابناپذیر است و فکر میکنم ما سعی داریم به موضوع از دید بلندمدت نگاه کنیم.»
با این حال، نشانهای از رونق گسترده دیده نمیشود. خوان آریاس، مدیر تحلیل صنعتی در شرکت دادههای ملکی «کوستار»، با بررسی تعداد جستوجوهای مرتبط با فضای کارخانهای در وبسایت شرکت خود میگوید که فعالیتها تا آوریل گذشته روند صعودی داشت، تا اینکه ترامپ تعرفههایی تقریبا بر تمام کشورها اعمال کرد. پس از آن حجم جستوجو به شدت کاهش یافت. آریاس میگوید: «صنعت حس خوبی از رشد داشت و ناگهان اوضاع تغییر کرد؛ دیگر نمیدانستم برای نهادهها چقدر باید پرداخت کنم و بنابراین نمیتوانستم ظرفیت تولیدم را افزایش دهم.»
تولیدکنندگان محصولاتی که از تعرفه معاف شدهاند، مانند الکترونیک و هواپیما، عملکرد بهتری نسبت به صنایعی که با تعرفههای سنگین مواجه بودند، مانند خودرو، داشتهاند. شرکتهایی که مواد خام مانند آهن و فولاد تولید میکنند، چشمانداز روشنتری دارند. ترامپ تعرفه ۲۵ درصدی بر فولاد خارجی را در فوریه دوباره اعمال کرد و در ژوئن آن را به ۵۰ درصد افزایش داد. تولید فلزات اولیه طی سال گذشته کمی افزایش یافته و قیمتها، چه وارداتی و چه داخلی، بالا رفته است.
لورنسو گونکالوس، مدیرعامل شرکت فولادسازی «کلیولند-کلیفز»، تعرفهها را برای صنعت خود «کاملا ضروری و دیرهنگام» توصیف کرد. او سال گذشته فولاد بیشتری به خودروسازان آمریکایی فروخته، هرچند میگوید آنها «خیلی آهستهتر از آنچه دوست دارم» کسبوکار خود را به داخل کشور بازمیگردانند. در بلندمدت، گونکالوس تنها یک راه برای سازگاری با خواستههای دولت ترامپ میبیند: «تولید را به آمریکا بازگردانید، آنوقت دیگر تعرفهای وجود ندارد و زندگی بهتر خواهد بود.» اما از نگاه خودروسازان، ماجرا به این سادگی نیست. خودرو و قطعات آن جزو کالاهایی بودهاند که بیشترین مالیات را پرداخت کردهاند و تولید در ماههای اخیر کاهش یافته است.
جف آزناووریان، رئیس شرکت «کلیپس و کلمپس اینداستریز» که انواع بستها و قطعات اتصال را تولید میکند و در خودروهای ساخت آمریکا بهکار میروند، میگوید برای فولاد و مس هزینه بیشتری پرداخته و در واکنش، قیمتهای خود را بالا برده است. با وجود اینکه او دهها استعلام قیمت از خودروسازان و تامینکنندگان آنها دریافت کرده است که قصد داشتند تولید قطعات وارداتی را به داخل کشور بازگردانند، هیچیک از این استعلامها به سفارش تبدیل نشد، زیرا تغییر مسیر تولید هنوز بسیار پرهزینه بود. همزمان، خودروسازان به دلیل نگرانی از آینده «توافقنامه ایالات متحده، مکزیک و کانادا» که جریان بسیاری از قطعات را بدون تعرفه ممکن کرده است، محصول جدیدی معرفی نکردهاند. این توافق امسال باید تمدید شود و ترامپ تهدید کرده است آن را کنار بگذارد.
آزناووریان میگوید: «چهل سال گذشته را صرف ساختن یک بلوک تجاری کردهایم تا بتوانیم با جهان رقابت کنیم. وقتی نمیدانیم این ساختار پایدار خواهد ماند یا نه، مشتریان ما نمیتوانند برای سرمایهگذاری تصمیم بگیرند.» با این حال، او خوششانس است که هنوز در کسبوکار مانده است؛ چرا که برخی تامینکنندگان قطعات خودرو ورشکست شدهاند. شرکت «یونایتد پیستون رینگ» در ویسکانسین اعلام کرد از ماه مارس تعطیل شده و ۶۰ نفر را اخراج خواهد کرد. مالک مشترک شرکت، «تنکو»، دلیل آن را «شرایط بازار در حال تغییر و محیط اقتصادی دشوار» اعلام کرده است. سایر شرکتها نیز با عدم جایگزینی نیروهای بازنشسته یا استعفا داده، در حال کاهش نیروی انسانی هستند.
تولیدکنندگانی که بهترین عملکرد را داشتهاند، آنهایی هستند که از تعرفهها معاف ماندهاند، مانند صنعت هوافضا. ترامپ همچنین تعرفهها بر شرکتهای داروسازی را لغو کرد و برخی از آنها متعهد شدند داروهای بیشتری در آمریکا تولید کنند. کل صنعت داروسازی حتی برای مواد شیمیایی وارداتی نیز از پرداخت تعرفه معاف بود. صنایع الکترونیک و نیمههادی نیز پس از وعده مدیرعامل اپل مبنی بر تولید بیشتر قطعات آیفون در آمریکا، در آوریل گذشته معافیت دریافت کردند.
چاک رابینز، مدیرعامل شرکت «سیسکو سیستمز» و رئیس انجمن مدیران شرکتهای بزرگ، گفت این معافیت برای شرکتهای فناوری مفید بوده است و افزود اثر تعرفهها در صنایع مختلف متفاوت است. او گفت: «این بستگی دارد که زنجیره تامین هر صنعت کجاست، میزان رقابتپذیری جهانی آنها چگونه است و چه معافیتهایی اعمال شده است.» فراتر از تعرفهها، سیاست مالی نیز جریانهای موافق و مخالف ایجاد کرده است. هزینهکرد جدید در حوزه نظامی و فروش تسلیحات به کشورهای دیگر، تولید دفاعی و هوافضا را تقویت کرده است. اما حذف یارانههای دوران بایدن برای انرژی پاک بر اساس گزارش گروه رودیوم موجی از لغو سرمایهگذاریهای برنامهریزیشده ایجاد کرده است و این صنعت نوپا را تحت فشار گذاشته است.
شرکتها همچنین از حذف برخی مقررات زیستمحیطی و ایمنی که به گفته آنها پرهزینه بود، ابراز رضایت کردهاند. عامل دیگری نیز وجود دارد؛ تولیدکنندگان کوچک که منابع کمتری برای پرداخت تعرفه و قدرت کمتری برای انتقال هزینهها دارند بدتر از شرکتهای بزرگ عمل میکنند. در برخی موارد، رقبای خارجی بیش از حد انتظار بخشی از هزینه تعرفهها را جذب کردهاند. اریک هاگوپیان، که یک کارخانه ۳۵ نفره در ماساچوست به نام «پایلوت پرسیژن پروداکتس» اداره میکند و ابزارهای برش تولید میکند، میگوید امیدوار بود نسبت به شرکتهای هند و چین که محصولات مشابه را با قیمت بسیار پایینتر تولید میکنند، مزیتی به دست آورد؛ اما تعرفهها چندان کمکی نکردهاند. او میگوید: «رقبای خارجی قیمتهایشان را افزایش ندادهاند و این برای ما محیط رقابتی ناعادلانهای ایجاد کرده است.» او معتقد است واردکنندگان به نوعی از پرداخت تعرفهها طفره رفتهاند و میگوید: «صادقانه بگویم، اگر تعرفهها واقعا اجرا شوند، میتوانند به ما کمک کنند.»
آینده مبهم
براساس این گزارش، امکان دارد سال ۲۰۲۶ با رونق دوباره کارخانهها همراه باشد. بسیاری از تولیدکنندگان امیدوار بودند تغییرات مداوم تعرفهها در سال جاری آرام بگیرد و مسیر سرمایهگذاری هموار شود. یک تصمیم در انتظار دیوان عالی درباره اختیارات کاخ سفید برای وضع تعرفه بر اساس امنیت ملی، ممکن است کارآمدترین ابزار تجاری ترامپ را از او بگیرد. تولیدکنندگان همچنین از مفاد قانون بزرگ مالیاتی و هزینهای سال گذشته خوشحالاند؛ قانونی که معافیتهای مالیاتی برای تحقیق و توسعه و تجهیزات جدید را تمدید کرده است. این موضوع میتواند صاحبان کارخانهها را به سرمایهگذاری در ماشینآلات و بهرهگیری بیشتر از ظرفیتهای موجود تشویق کند. اسکات پل، رئیس «اتحاد برای تولید آمریکا»، میگوید تولیدکنندگان از روند حرکت به سمت زنجیرههای تامین امنتر پس از همهگیری نیز بهرهمند شدهاند. او میگوید: «این نه رونق ترامپی است و نه رونق بایدنی، اما دستکم اخیرا، وضعیت تولید آمریکاست.
عوامل متعددی در شکلگیری این شرایط نقش دارند.» کارخانههای بسیاری هنوز در سراسر آمریکا ساخته میشوند، اما بخش زیادی از این ساختوساز مربوط به سرمایهگذاریهای از پیش اعلامشده در کارخانههای نیمههادی است که ۵۰میلیارد دلار یارانه از دولت بایدن دریافت کردهاند. برای کسانی که به سرمایهگذاریهای آینده فکر میکنند، نرخ بهره همچنان بالاست و اخیرا چیزی که برای تولیدکنندگان مزیت نسبی محسوب میشد، یعنی انرژی ارزان، در حال تبدیل شدن به مانع است، زیرا رونق مراکز داده قیمت برق را بالا برده است. هم طرفداران و هم منتقدان تعرفهها گفتهاند که ابهام در سیاست آینده شاید بدترین پیامد باشد. با کاهش محبوبیت ترامپ در برابر قیمتهای همچنان بالای کالاها، احتمال لغو ناگهانی تعرفهها به همان اندازه بازدارنده است که وجود خود آنها.
تحقیقات نشان میدهد تعرفههای دائمی و بهخوبی طراحیشده میتوانند به مرور زمان اشتغال در تولید را افزایش دهند، اما تعرفههای گذرا چنین نتیجهای نخواهند داشت. استفان ویتاکر، اقتصاددان بانک فدرالرزرو کلیولند، میگوید: «به همین دلیل است که درباره درد کوتاهمدت زیاد میشنویم و کمتر داستانهایی از سود کوتاهمدت به گوش میرسد. اگر سودی حاصل شود، آن سود در بلندمدت خواهد بود؛ زمانی که روشن شود برخی از بازارهای داخلی در حال حمایت شدن هستند.»