فردین آقابزرگی

تحولات ژئوپلیتیک اخیر در منطقه و افزایش سطح تنش‌های نظامی، ‌بار دیگر اهمیت واکنش سیاستگذاران اقتصادی به شوک‌های ناگهانی را برجسته کرده‌است. در چنین شرایطی بازارهای مالی به‌طور طبیعی با موجی از نااطمینانی و رفتارهای احتیاطی سرمایه‌گذاران مواجه می‌شوند. بازار سرمایه نیز از این قاعده مستثنی نیست و همواره به تحولات سیاسی و امنیتی واکنش نشان می‌دهد. آنچه در مدیریت این شرایط اهمیت دارد، نحوه مواجهه سیاستگذار با این شوک‌ها و حفظ اصول بنیادی بازار است. یکی از مهم‌ترین این اصول، «نقدشوندگی» است. این عنصر را می‌توان ستون فقرات بازار سرمایه دانست.

درحالی‌که تلاش‌ها برای حمایت از بازار سرمایه ادامه دارد به نظر می‌رسد در مجموع تدابیر حمایتی نتوانستند مسیر احیای اعتماد سرمایه‌گذاران را هموار کنند. از همین منظر است که توجهات به یک نکته کلیدی معطوف می‌شود. چرا صعود اخیر دماسنج اصلی بازار سهام که با اتکا به مشوق‌های حمایتی همچون انتشار اوراق اختیار فروش تبعی موسوم به «اوراق همیار» و تزریق مستقیم منابع مالی به وقوع پیوست، باز هم نتوانست جلوی خروج پول‌های گریزان از بورس را بگیرد؟

نخستین معیاری که سرمایه‌گذاران خارجی هنگام تصمیم‌گیری برای شروع فعالیت در یک کشور مورد بررسی قرار می‌دهند، میزان مقبولیت سیستم اقتصادی از منظر سرمایه‌گذار داخلی و میزان رضایت‌‌‌ سرمایه‌گذاری داخلی از فعالیت در یک کشور است. بنابراین، اگر سرمایه‌گذار داخلی از فعالیت در یک کشور راضی باشد، سرمایه‌گذار خارجی نیز به شروع فعالیت در آن کشور ترغیب می‌شود.