در قسمت جدید برنامه «دیکست» مطرح شد؛
پیشدرآمدی بر لیبرالیسم
به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد؛ پرونده لیبرالیسم یک سفرنامه فکری و تاریخی است که چگونگی شکلگیری دنیای مدرن و ریشههای «لیبرالیسم» و «آزادی اقتصادی» را روایت میکند. در این سلسله اپیزودها، ابتدا به کاوش ریشههای فکری این مکتب فکری، فلسفی و اقتصادی میپردازیم. این ریشهها در بستر یونان باستان شکل گرفتند و سپس در دوران رنسانس و روشنگری تکوین پیدا کردند. جایی که مفاهیم آزادی فردی و اقتصادی به عنوان ستونهای اصلی جامعه مدرن ظهور کردند. سپس به سراغ اندیشه پیامبران لیبرالیسم مانند جان لاک خواهیم رفت و این روند را تا پایان قرن بیستم ادامه خواهیم داد.
در ادامه به بررسی تاثیرات عمیق لیبرالیسم بر جهان معاصر خواهیم پرداخت. از شکلگیری دموکراسیهای غربی، که بر پایه حاکمیت قانون و حقوق شهروندی استوارند تا بازارهای آزاد جهانی که رشد اقتصادی و نوآوری را تسهیل کردهاند. این پرونده نه تنها تاریخ را بازخوانی میکند، بلکه به تامل درباره مخالفتهای اندیشهای با لیبرالیسم نیز میپردازد.
نقطه شروع این پرونده یعنی چهارمین قسمت از «برنامه دی_کست»، آتن باستان است. جایی که ارسطو عقل را به زمین آورد. سپس از میان تاریکی قرون وسطی عبور میکند، روایتی از دوران رنسانس ارائه میدهد و سپس به زمینی شدن سیاست میپردازد. «پیشدرآمدی بر لیبرالیسم»، روایت حرکت انسان از «رعیت» بودن به سوی «شهروند» بودن است.
در اپیزود بعدی به بررسی مگناکارتا میپردازیم؛ سندی که در سال ۱۲۱۵ میلادی، برای نخستین بار قدرت الهی پادشاهان را به چالش کشید و آن را به زمین آورد. علاوه بر این به سراغ دانشمندانی خواهیم رفت که منجر به تغییر نگاه انسان به جهان اطراف خود شدند. کوپرنیک و کپلر انسان را از مرکز کیهان پایین آوردند، گالیله با تاکید بر مشاهده فردی آزادی فکری را تقویت کرد و بیکن روش استقرایی را بنیان گذاشت تا هر فرد بتواند دانش را بر پایه تجربه شخصی بسازد. مجموعه این تحولات زمینههای فردگرایی و لیبرالیسم را فراهم کردند.
پژوهش و اجرا: فاطمه نصیری
منابع قسمت اول:
جهان چگونه مدرن شد؟ استیون گرین بلت، مهدی نصرالله زاده، نشر بیدگل
تاریخ اندیشه سیاسی(از سقراط تا ماکیاولی)، کمال پولادی، نشر مرکز
سرگذشت فلسفه، براین مگی، حسن کامشاد، نشر نی
رنسانس، جیمز آ. کوریک، آزیتا یاسایی، نشر ققنوس
