بررسی چشمانداز توسعهگر بورسی استان فارس
«ثفارس» در مسیر بازآفرینی
سال بازچینی پرتفوی سرمایهگذاریها
بازار مسکن ایران طی دو سال گذشته تحتتاثیر کاهش قدرت خرید، افت معاملات و افزایش هزینههای ساخت، روزهای دشواری را پشت سر گذاشته است. در چنین شرایطی بسیاری از شرکتهای ساختمانی ناچار شدهاند مدل کسبوکار خود را با واقعیتهای جدید اقتصاد تطبیق دهند. ثفارس نیز از این قاعده مستثنی نیست.
صورتهای مالی حسابرسیشده ۶ماهه منتهی به اسفند ۱۴۰۴ نشان میدهد درآمد عملیاتی شرکت نسبت به دوره مشابه قبل کاهش محسوسی را تجربه کرده است. این افت درآمد در نگاه نخست میتواند نگرانکننده به نظر برسد، اما بررسی جزئیات عملکرد شرکت تصویر متفاوتی ارائه میدهد. بخش عمدهفروش پروژه نیکان در سال مالی گذشته انجام شده و طبیعی است که با کاهش موجودی آماده فروش این پروژه، درآمدهای عملیاتی شرکت نیز افت کند.
در واقع آنچه امروز در ثفارس مشاهده میشود کاهش ظرفیت سودآوری نیست، بلکه پایان یک چرخه فروش و آغاز چرخهای جدید از توسعه پروژههاست. مدیریت شرکت نیز در گزارش خود تاکید کرده که پروژههای جدید جایگزین شامل فاز چهار صدرا، پروژه ونک و پروژه باران در سالهای آینده نقش موتور محرک درآمدی شرکت را ایفا خواهند کرد.
اقدام برای تقویت نقدینگی
یکی از مهمترین اتفاقات سال مالی جاری برای ثفارس واگذاری ۱۰۰درصد سهام شرکت فرآورآذر بوده است. این واگذاری که از طریق مزایده عمومی و بر مبنای قیمت کارشناسی انجام شد، منابع مالی قابلتوجهی را در اختیار شرکت قرار داده است. در نگاه یک تحلیلگر اقتصادی، چنین تصمیمی را میتوان بخشی از فرآیند بهینهسازی پرتفوی سرمایهگذاری دانست. در سالهای اخیر بسیاری از شرکتهای بورسی تلاش کردهاند داراییهایی را که بازدهی مورد انتظار را تامین نمیکنند، واگذار کرده و منابع حاصل را به حوزههای سودآورتر اختصاص دهند.
همین سیاست در ثفارس نیز مشاهده میشود. مدیریت شرکت به صراحت اعلام کرده که تمرکز بر پروژههای مسکونی و اداری با قابلیت فروش بالاتر نسبت به پروژههای تجاری و همچنین مولدسازی داراییهای کمبازده از اولویتهای اصلی شرکت محسوب میشود.
صدرا و ونک؛ دو پروژه کلیدی
در میان پروژههای در دست اجرای ثفارس، نام دو پروژه بیش از سایر طرحها جلب توجه میکند؛ فاز چهار صدرا و پروژه ونک از اهمیت خاصی برخوردار هستند. پروژه فاز چهار صدرا در قالب مشارکت در ساخت آغاز شده و بخشی از منابع مالی مورد نیاز آن نیز تامین شده است. از سوی دیگر پروژه ونک که در منطقه ملاصدرا تعریف شده، وارد مراحل اجرایی اخذ پروانه ساختمانی شده و زمین آن نیز در اختیار شرکت قرار گرفته است.
فعالان صنعت ساختمان معتقدند در شرایط فعلی بازار، پروژههای مسکونی و اداری نسبت به پروژههای تجاری از قدرت نقدشوندگی بالاتری برخوردارند. به همین دلیل تمرکز ثفارس بر این دو پروژه را میتوان حرکتی همسو با نیاز بازار و نشانهای از نگاه واقعبینانه مدیریت به تحولات بخش ساختمان ارزیابی کرد.
در کنار این پروژهها، پرونده حقوقی پروژه باران نیز پس از صدور رای قطعی دادگاه به نفع شرکت وارد مرحله جدیدی شده است. بازپسگیری کامل پروژه و تعیین تکلیف حقوق قراردادی طرف مقابل میتواند زمینه فعالسازی مجدد این دارایی را در آینده فراهم کند.
فراتر از صنعت ساختمان
شاید مهمترین بخش برنامه توسعهای ثفارس را بتوان ورود به صنعت انرژیهای تجدیدپذیر دانست. شرکت اعلام کرده است احداث نیروگاه خورشیدی ۱۰ مگاواتی را در دستور کار قرار داده و این پروژه را یکی از محورهای توسعه آینده خود میداند.
این تصمیم در زمانی اتخاذ شده که ناترازی انرژی به یکی از مهمترین چالشهای اقتصاد ایران تبدیل شده است. بسیاری از کارشناسان معتقدند سرمایهگذاری در نیروگاههای خورشیدی در سالهای آینده میتواند به یکی از سودآورترین حوزههای اقتصادی کشور تبدیل شود.
برای یک شرکت ساختمانی، حضور در این صنعت علاوه بر ایجاد جریان درآمدی پایدار، مزیت مهم دیگری نیز به همراه دارد؛ کاهش وابستگی سودآوری به چرخههای رکودی و رونقی بازار مسکن یکی از مزیتهای ورود به حوزه انرژی است. به همین دلیل میتوان پروژه نیروگاه خورشیدی ثفارس را بخشی از استراتژی کلان شرکت برای تنوعبخشی به منابع درآمدی تلقی کرد.
در افق رشد
یکی از ویژگیهای مهم ثفارس در شرایط فعلی، ماهیت داراییمحور آن است. ارزش پروژههای ملکی، زمینها، واحدهای باقیمانده پروژه نیکان، پروژههای صدرا و ونک و همچنین سرمایهگذاریهای جدید، بخش عمده ارزش ذاتی شرکت را تشکیل میدهند.
به همین دلیل ارزیابی ثفارس تنها بر مبنای سود هر سهم نمیتواند تصویر دقیقی از ظرفیتهای شرکت ارائه دهد. ارزش خالص داراییها یا NAV همچنان مهمترین شاخص برای سنجش ارزش واقعی این مجموعه محسوب میشود.
از سوی دیگر، ساختار مالی شرکت نیز متعادل ارزیابی میشود. سطح بدهیها در مقایسه با حجم داراییها پایین بوده و این موضوع انعطافپذیری مناسبی برای اجرای پروژههای جدید فراهم کرده است.
ثفارس امروز در مرحله باز آفرینی کسبوکار قرار دارد. کاهش درآمدهای عملیاتی ناشی از اتمام فروش پروژههای گذشته، در کنار فروش داراییهای کمبازده، توسعه پروژههای جدید ساختمانی و ورود به صنعت انرژیهای تجدیدپذیر، نشان میدهد مدیریت شرکت در حال طراحی مدل جدیدی برای خلق ارزش است.
اگرچه رکود بازار مسکن همچنان یکی از مهمترین ریسکهای پیشروی شرکت محسوب میشود، اما ترکیب پروژههای توسعهای، داراییهای ملکی ارزشمند و سرمایهگذاری در حوزه انرژی میتواند ثفارس را در سالهای آینده به یکی از بازیگران قابلتوجه صنعت ساختمان و توسعه شهری کشور تبدیل کند.
به نظر میرسد داستان ثفارس در سال۱۴۰۵ بیش از آنکه روایت فروش واحدهای ساختهشده باشد، روایت ساختن آیندهای جدید بر پایه داراییهای ارزشمند، پروژههای توسعهای و منابع درآمدی متنوع خواهد بود.