سنگلاخ توسعهای سنگآهنیها
دنیای اقتصاد - عباس بیات : در هفته دوم اردیبهشت‌ماه شرکت‌های معدنی مورد توجه فعالان بورسی قرار گرفتند. به همین منوال در این گزارش صورت‌های مالی سالانه سنگآهنیها مورد ارزیابی قرار گرفت. از منظر تولید و فروش، شرکت‌های این صنعت وضعیت چندان جالبی را در سال گذشته تجربه نکردند و عمده شرکت‌های این صنعت با کاهش مقدار تولید و فروش طی سال ۱۴۰۳ همراه شدند. به‌دنبال آن از منظر درآمدی نیز وضعیت سنگآهنیها چندان جالب نیست.
مجموع درآمد این صنعت در سال ۱۴۰۳ با افزایش ۱۰درصدی به ۱۹۲هزار میلیارد تومان رسید که در مقایسه با متوسط سالانه با کاهش ۴۰درصدی شتاب رشد همراه شده است. آخرین متغیر مهم این صنعت که نیاز به بررسی دارد وضعیت سودآوری است. در مقیاس فصلی به‌طور متوسط ۱۷درصد حاشیه سود سنگآهنیها نسبت به دوره تاریخی نزول یافت. اصلی‌‌‌ترین عواملی که موجب عدم‌توسعه این صنعت شده، در وهله اول بحث رشد هزینه بهره مالکانه و حقوق معادن بوده که هزینههای این صنعت را دلاری و با افزایش همراه کرده است. همچنین کاهش عیار معادن سنگآهن نیز موجب شده است تا میزان استخراج سنگآهن به حداقل برسد و درنتیجه مقادیر تولید و فروش این صنعت با نزول همراه شود. کاهش عیار موجب نزول کیفی سنگآهن استخراج‌شده می‌شود و در نتیجه تقاضای کمتری برای سنگآهن در بازار جهانی وجود خواهد داشت.
رکود تولیدی
در مقیاس سالانه به‌طور میانگین هر سال ۵۷میلیون تن انواع سنگآهن از طریق چهار شرکت بورسی این صنعت به چرخه تولید درمی‌‌‌آید. ارزیابی روند تولیدات سنگآهنیها در ۱۳سال اخیر نشان می‌دهد که به‌طور متوسط هر سال ۱۱درصد به تولیدات این صنعت افزوده شده است. با این حال طی سال ۱۴۰۳ شتاب رشد تولیدات نسبت به متوسط سالانه نزول یافته است. در سال گذشته تنها ۳درصد به مجموع تولیدات سنگآهنیها در قیاس با سال ماقبل افزوده شد. با این حال از لحاظ مقداری استخراج سنگآهن طی سال گذشته با افزایش همراه بود. طی این سال ۸۹میلیون تن سنگآهن توسط بورسی‌‌‌ها به تولید رسید که این میزان تولید در قیاس با متوسط تولیدات سالانه سنگآهنیها جهش ۵۶درصد داشته است.
در مقیاس فصلی از چهار فصل ۱۴۰۳، در سه‌فصل اول تولیدات صنعت سنگآهن با نزول همراه بود. با این حال در چهارمین فصل سال قبل رشد ۵درصدی در مجموع تولیدات این صنعت نسبت به مدت مشابه سال ۱۴۰۲ رقم خورد. در مقیاس نقطه به نقطه، بیشترین میزان رشد تولید سنگآهن طی فروردین‌ماه ۱۴۰۳ رقم خورد و تولیدات این صنعت با افزایش ۲۴درصدی همراه شد. طی سال گذشته شرکت «کنور» بالاترین رشد تولید را تجربه کرد و توانست مجموع تولیدات خود را با رشد ۱۲درصدی در بازه سالانه همراه کند.
اسفند درخشان
بررسی میزان تولیدات به‌تنهایی نمی‌‌‌تواند فاکتور خوبی برای صحت‌سنجی عملکرد شرکت‌های سنگآهن باشد. از این‌رو بررسی مقدار فروش این صنعت نیز می‌‌‌تواند دید بهتری از وضعیت حقیقی سنگآهنیها ارائه کند. بر این اساس در بازه سالانه هرچند میزان تولیدات صنعت سنگآهن در سال گذشته با رشد همراه بود، تناژ فروش این صنعت در سال ۱۴۰۳ با نزول ۶درصدی در قیاس با سال ماقبل همراه بود.
در مقیاس فصلی در سه فصل اول سال گذشته مجموع فروش سنگآهنیها نزولی بود، اما در زمستان ۱۴۰۳ رشد ۳درصدی در مقدار فروش شرکت‌های سنگآهن رقم خورد. از منظر نقطه به نقطه در عمده ماه‌‌‌های سال گذشته تناژ فروش با کاهش همراه بود. بیشترین میزان جهش تناژ فروش گروه سنگآهن بازار سهام طی دوازدهمین ماه از سال ۱۴۰۳ با رشد ۴۰درصدی رقم خورد. بیشترین میزان افزایش فروش در سال گذشته در شرکت «کنور» رقم خورد و تناژ فروش این شرکت با افزایش ۲۰درصدی نسبت به ۱۴۰۲ همراه شد.
ارزیابی نرخ سنگآهنیها
بررسی نرخ فروش سال ۱۴۰۳ شرکت‌های سنگ‌‌‌آهنی نشان می‌دهد، در این سال به‌طور متوسط ۱۷درصد افزایش نرخ سنگآهنیها نسبت به ۱۴۰۲ رقم خورد. بیشترین رشد نرخ مربوط به شرکت «کگل» بود و این شرکت محصول اصلی خود یعنی گندله را با افزایش ۲۲درصدی نسبت به سال ماقبل به فروش رساند. در مقیاس فصلی طی زمستان ۱۴۰۳، به‌طور میانگین ۱۸درصد به نرخ محصول اصلی سنگآهنیها در قیاس با زمستان ۱۴۰۲ افزوده شد.
در این بازه بالاترین رشد نرخ را شرکت «کگهر» تجربه کرد و توانست گندله بورس‌کالایی خود را با جهش ۲۴درصدی نسبت به زمستان ۱۴۰۲ به فروش برساند. در مقیاس نقطه به نقطه در دوازدهمین‌ماه از سال گذشته، به‌طور متوسط۱۷درصد به نرخ محصول اصلی سنگآهنیها افزوده شد. در این بازه بیشترین میزان رشد نرخ فروش مربوط به کنسانتره خشک شرکت «کنور» بود.
نزول شتاب درآمدی
پس از بررسی مقادیر تولید و فروش شرکت‌های سنگ‌‌‌آهنی، نوبت به ارزیابی میزان درآمد این صنعت رسیده است. در بازه سالانه به‌طور متوسط هر سال ۵۰درصد به درآمد فروش سنگآهنیها افزوده شده است. از سال ۱۴۰۰ روند صعودی شرکت‌های سنگآهن با افت شتاب همراه شد و از این سال رشد سالانه درآمد این گروه از میانگین تاریخی کمتر شد. طی سال ۱۴۰۳، فروش سنگآهنیها ۱۹۲هزار میلیارد تومان به ثبت رسید که در مقایسه با سال ماقبل خود افزایش ۱۰درصدی را تجربه کرد.
مقایسه میزان رشد فروش این صنعت با میانگین تاریخی نشان می‌دهد که طی سال ۱۴۰۳ شتاب درآمدی سنگآهنیها با افت ۴۰درصدی همراه بوده است. از منظر فصلی طی ۶ماهه دوم سال ۱۴۰۳، وضعیت درآمدی سنگآهنیها مطلوب بوده است. فروش این صنعت ظرف دو فصل پاییز و زمستان ۱۴۰۳ به‌‌‌ترتیب با افزایش ۱۹ و ۱۲درصدی نسبت به فصل مشابه سال قبل همراه شد. در مقیاس نقطه به نقطه بیشترین جهش درآمدی طی مهرماه ۱۴۰۳ رقم خورد. فروش صنعت سنگآهن در این ماه با رشد ۳۳درصدی نسبت به مهر ۱۴۰۲ همراه شد.
تقلیل سودآوری
ارزیابی متغیرهای سودآوری گروه سنگآهن بازار سهام نشان می‌دهد که در دوره‌‌‌های گذشته حاشیه سود این صنعت با نزول همراه شده است. در ۱۳سال اخیر حاشیه سود سنگآهنیها ۴۳درصد به ثبت رسید که در سال ۱۴۰۲ با نزول ۴درصدی به ۳۹درصد کاهش یافت. در بازه فصلی طی هرسه فصل ۱۴۰۳ حاشیه سود شرکت‌های سنگآهن بازار سهام با نزول چشم‌گیر نسبت به متوسط فصلی همراه شد و حاشیه سود متوسط فصلی صنعت سنگآهن به میزان ۴۷درصد به ثبت رسید. طی تابستان و پاییز ۱۴۰۳ حاشیه سود گروه سنگآهن با نزول ۱۸ و ۱۷درصدی نسبت به متوسط تاریخی همراه بود.
اصلی‌‌‌ترین عاملی که موجب رکود سودآوری سنگآهنیها شده، در وهله اول کاهش عیار معادن سنگآهن است. از طرفی تعریف حقوق معادن و نرخ بهره مالکانه هزینههای سنگآهن را دلاری کرد و موجب نزول حاشیه سود این صنعت شد. بیشترین میزان حاشیه سود گروه سنگآهن مربوط به شرکت «کنور» است. این شرکت طی سال ۱۴۰۲ و پاییز ۱۴۰۳ به‌‌‌ترتیب حاشیه سود ۵۴ و ۴۷درصدی را به ثبت رساند.
