آیا «قچار» می‌ارزد؟

سرمایه ثبتی شرکت فرآورده‌های غذایی و قند چهارمحال در حال حاضر ۲۴۵میلیارد تومان است و ارزش بازار آن به حدود ۲هزار و ۴۶۰میلیارد تومان می‌رسد. این شرکت ۳۲‌درصد سهام شناور دارد. همچنین این نماد حدود ۲میلیارد و ۴۵۵میلیون برگه سهم دارد که آخرین قیمت معامله آن‌ هزار و ۱۰تومان به‌ازای هر سهم بوده است. این در حالی است که بازده شاخص کل و بازدهی قند و شکر در یک‌سال اخیر به‌ترتیب منفی۲ و منفی۶‌درصد بوده است که نشان می‌دهد، شرکت در یک‌سال اخیر بازدهی بهتری نسبت به صنعت خود و شاخص کل داشته است. در آخرین صورت مالی،  «قچار» حاشیه سود ناخالص ۲۰‌درصد، حاشیه سود عملیاتی ۱۸‌درصد و حاشیه سود خالص ۱۵‌درصد را به ثبت رسانده است.

سهامداران

از مهم‌ترین سهامداران شرکت فرآورده‌های غذایی و قند چهارمحال می‌توان به شرکت زرین‌دانه سرآشپز با‌ مالکیت ۵۱‌درصدی و صندوق سرمایه‌گذاری بازارگردان معیار با‌ مالکیت ۱۰ درصدی اشاره کرد.

نگاهی به صنعت قند و شکر

صنعت قند و شکر صنعتی مهم و کوچک در بازار سرمایه با ارزش بازار حدود ۱۵‌هزار میلیارد تومان است که ۱۸شرکت متعلق به این صنعت در بازار بورس و فرابورس حضور دارند. حاشیه سود ناخالص این صنعت به‌طور میانگین ۱۵‌درصد، حاشیه سود عملیاتی آن ۱۴‌درصد و حاشیه سود خالص آن ۱۲‌درصد است. کل مبلغ فروش شرکت‌های فعال صنعت قند و شکر در بازار بورس و فرابورس طی ۶ماه سال ۱۴۰۱ حدود ۷‌هزار و ۴۰۰میلیارد تومان بوده که نسبت به سال ۱۴۰۰ رشد ۷۶درصدی میزان فروش را به ثبت رسانده است. همچنین سود خالص صنعت به ۹۰۰میلیارد تومان رسیده است که رشد ۵۰درصدی نسبت به سال گذشته را نشان می‌دهد. این صنعت، با توجه به در اختیار داشتن تکنولوژی قدیمی، وضعیت خوبی قرار ندارد؛ اما با توجه به اینکه بیشتر شرکت‌های قندی بازار سرمایه دارایی‌محور هستند و زمین‌‌‌های زیادی دارند، همچنین با توجه به تورم موجود در کشور و رشد دارایی‌‌‌های این شرکت‌ها همیشه مورد اقبال سرمایه‌گذاران هستند.  به‌طور کلی شکر از دو محصول چغندر و نیشکر تولید می‌شود. در جهان حدود ۸۰‌درصد شکر از نیشکر و بقیه آن از چغندرقند تولید می‌شود. با توجه به وضعیت آب‌وهوایی کشور، حدود ۶۰درصد تولیدات شکر در کشور از چغندرقند است. چغندرقند در آب‌وهوای معتدل و نیشکر در آب‌وهوای گرمسیری با آفتاب و باران فراوان کشت می‌شود. آب مصرفی نیشکر نیز بیش از دوبرابر آب مصرفی چغندرقند است. در ایران شکر نیشکری در خوزستان کشت می‌شود. میزان سود شرکت‌های فعال در این صنعت علاوه بر رشد قیمت شکر به میزان افزایش قیمت محصولات جانبی هم بستگی دارد.

وضعیت درآمد شرکت

وضعیت درآمد «قچار» براساس گزارش‌های ماهانه روند رو به رشدی را نشان می‌دهد، به‌گونه‌ای که براساس آخرین گزارش‌‌‌های اعلامی شرکت در مهرماه ۹۹میلیارد تومان درآمد و در ۷ماه ابتدایی سال‌جاری ۴۳۳میلیارد تومان درآمد داشته است. درآمد حدود ۴۳۳میلیارد تومانی در ۷ماه سال‌جاری درحالی به‌دست آمده است که این شرکت در مدت مشابه سال گذشته تنها ۲۸۳میلیارد تومان درآمد کسب کرده بود که نسبت به مدت مشابه سال گذشته رشد ۵۲درصدی را نشان می‌دهد. نکته مهم اینکه «قچار» در سال مالی منتهی به ۱۴۰۰ موفق به تحقق ۶۵۶میلیارد تومان درآمد عملیاتی شده که نسبت به سال ۱۳۹۹ افزایش ۹۶درصدی داشته است. این در حالی بوده که هزینه بهای تمام‌شده شرکت ۵۲۴میلیارد تومان بوده که رشد کمتری را نسبت به رشد درآمد‌های شرکت تجربه کرده و باعث تقویت حاشیه سودهای شرکت شده است. همچنین شرکت در دوره ۶ماه سال جاری مجموعا ۳۳۳میلیارد تومان فروش داشته که نسبت به ۶مشابه سال قبل ۲۳میلیارد تومان افزایش در فروش را نشان می‌دهد.

سود‌سازی

«قچار» در ۶ماه سال‌جاری با سود خالص ۴۰میلیارد تومانی براساس آخرین سرمایه ثبتی حدود ۱۶تومان به‌ازای هر سهم خود محقق کرده است و انتظار می‌رود، با توجه به افزایش درآمدی که در شرکت نسبت به سال مالی قبل اتفاق افتاده است، شرکت گزارش ۶ماه جذابی را راهی کدال کند و همین شرایط تا پایان سال‌جاری نیز پیش‌بینی می‌شود. برای سال‌جاری باید گفت P/ E گذشته‌نگر سهم بعد از پیک ۸۳واحدی که در مرداد سال ۱۳۹۹ ثبت شده است، در حال حاضر به محدوده ۱۷و ۲۰ واحدی رسیده و افت محسوسی را نشان می‌دهد.

شرکت فرآورده‌های غذایی و قند چهارمحال در این دوسال عملیات سودآوری قوی داشته است. نسبت قیمت به سود شرکت از P/ E صنعت کوچک‌تر است. بنابراین، در صورت تداوم روند فعلی، سطح درآمدهای شرکت به تفکیک فصل‌‌‌های باقی‌مانده به شرح زیر خواهد بود. فصل سوم ۲۴۰میلیارد تومان و فصل چهارم ۲۶۰میلیارد تومان است. بنابراین جمع درآمدهای شرکت در سال‌جاری به ۸۳۶میلیارد تومان خواهد رسید. نکته مهم اینکه شرکت با گزارش عملکرد هفت‌ماهه‌ای که راهی کدال کرده، با مجموع فروش ۴۳۳میلیارد تومانی تقریبا ۵۳درصد از پیش‌بینی درآمد تحلیلی سال‌جاری را محقق کرده است.

نرخ‌گذاری

مهم‌ترین مساله در تحلیل سود شرکت فرآورده‌های غذایی و قند چهارمحال بحث نرخ فروش به شکر تولیدی از چغندر است. باید در نظر داشت در شرکت‌هایی که دست به تولید شکر از طریق چغندر می‌‌‌زنند، تغییرات نرخ ارز تاثیری بر بهای تمام‌شده ندارد؛ زیرا چغندر از داخل کشور تامین می‌شود و مرجع قیمت‌گذاری آن دولت است؛ اما در مورد شرکت‌هایی که دست به تصفیه شکرخام به‌منظور تولید شکر سفید می‌‌‌زنند، با توجه به اینکه شکر خام وارداتی است و نرخ آن تحت‌تاثیر تغییرات نرخ ارز تعیین می‌شود، رشد نرخ شکرخام و نرخ ارز باعث افزایش بهای تمام‌شده شرکت‌های تولیدکننده از محل تصفیه شکر شده و با توجه به نرخ دستوری فروش شکر حاشیه سود این شرکت‌ها کاهش پیدا می‌کند. با توجه به رشدی که شکر خام طی چند سال گذشته داشته است پیش‌بینی می‌شود، این رشد ادامه یابد. از مهم‌ترین عوامل رشد شکر در چند وقت اخیر می‌توان به کمبود عرضه و عواملی همچون بحران زنجیره مواد غذایی و تورم جهانی اشاره کرد. نکته مهم اینکه در شرکت «قچار» قیمت شکر با فرض نرخ حدود ۹برابر خرید تضمینی چغندر (۱۸‌هزار تومان) فرض شده است.

بهای تمام‌شده

طی سال‌های گذشته سهم مواد مستقیم مصرفی بین ۸۵ تا ۹۰‌درصد بوده که انتظار می‌رود، تا پایان سال‌جاری هزینه مواد مستقیم مصرفی شرکت به ۵۸۰میلیارد تومان برسد. این در حالی است که کل بهای تمام‌شده شرکت فرآورده‌های غذایی و قند چهارمحال در سال گذشته ۵۲۴میلیارد تومان بوده است. در نهایت انتظار می‌رود، تا پایان سال بهای تمام‌شده شرکت به ۶۷۵میلیارد تومان برسد. همان‌طور که اشاره شد، بخش عمده بهای تمام‌شده شرکت مربوط به مواد مستقیم است. هزینه‌‌‌های شرکت شامل هزینه‌‌‌های تولید شکر، تفاله خشک، ملاس و تصفیه شکرخام است. یکی از چالش‌‌‌های عمده صنعت تولید شکر کشور در سالیان گذشته کاهش تولید محصول زراعی چغندرقند است و احتمال تداوم روند کاهشی مزبور در آینده نیز وجود دارد. بعد از مواد مستقیم مصرفی ترکیب بهای تمام‌شده را هزینه سربار با ۱۲‌درصد و دستمزد مستقیم تولید با سهم ۳‌درصد تشکیل می‌دهد.

زنجیره تولید

چغندرقند در کشور سالانه دومرتبه کشت بهاره و کشت پاییزه دارد و نیشکر یک‌مرتبه در سال برداشت می‌شود. با توجه به شرایط آب‌وهوایی متفاوتی که در کشور وجود دارد، هر دونوع نیشکر کشت می‌شود. کشت بهاره به این ترتیب است که دوره کاشت از اوایل بهار تا پایان اردیبهشت آغاز می‌شود و دوره برداشت هم از اواخر شهریور تا پایان آذرماه است. در کشت بهاره مهم‌ترین دوره رشد چغندر فصل تابستان است و محصول با توجه به فصل گرما به آب بیشتری نیاز دارد. چغندرقند در کشت بهاره اصولا عیار بیشتری نسبت به چغندر کشت پاییزه دارد. عیار چغندر بین ۱۶ تا ۲۰‌درصد است. دوره کاشت پاییزه از اواخر شهریور تا اوایل آذرماه و برداشت محصول در بهار آغاز می‌شود. دوره اصلی رشد محصول در فصل‌های پاییز و بهار است. کشت پاییزه نسبت به کشت بهاره از طول دوره بیشتری برخوردار است و عیار کمتری نسبت به چغندر کشت بهاره دارد. عیار چغندرقند پاییزه بین ۱۴ تا ۱۶‌درصد است. کشت پاییزه برای مناطقی که تابستان گرم و کمبود آب بالایی دارند، مناسب است. در سال‌های اخیر، سطح زیرکشت چغندرقند در حال کاهش بوده است، اما با افزایش راندمان تولید در هر هکتار، صدمه‌‌‌ای به تولیدات چغندرقند وارد نشده، همچنین عیار چغندرقند کشور هرسال در حال رشد بوده است. نکته مهم اینکه نسبت قیمت شکر تولیدی به قیمت چغندر در «قچار» حدود ۵/ ۸ تا ۵/ ۹واحد است. بررسی‌‌‌های آماری نشان می‌دهد که طی ۶ماه سال‌جاری در این شرکت، قیمت شکر تولیدی ۱۸میلیون تومان به ازای هرتن و قیمت چغندر قند حدود یک‌میلیون و ۹۰۰‌هزار تومان تا ۲میلیون تومان در نوسان بوده که نسبت ۰۷/ ۹واحدی را نشان می‌دهد.

خلاصه تحلیل

به‌منظور پیش‌بینی سود سال‌جاری «قچار» مفروضات و عوامل تاثیر‌گذار محتاطانه در نظر گرفته شده‌اند. بررسی‌های تحلیلی و آماری نشان می‌دهد که سود شرکت در سال‌جاری می‌‌‌تواند به ۵۵ تا ۶۰تومان به‌ازای هرسهم برسد. بنابراین انتظار می‌رود، شرکت در ۶ماه آتی با فروش حداقل ۵۰۰میلیارد تومانی به سود خالص حدود ۴۰ تا ۴۵تومانی دست یابد. در نهایت انتظار می‌رود، در صورت تداوم شرایط فعلی، درآمدهای شرکت تا انتهای سال مالی به ۸۳۰ تا ۸۵۰میلیارد تومان برسد و سود خالص شرکت در سطح ۱۴۵میلیارد تومان قرار گیرد. به عبارت دیگر ۵۹تومان سود به ازای هرسهم پیش‌بینی می‌شود که نسبت قیمت به سود آینده‌نگر شرکت در محدوده ۱۷واحد قرار می‌گیرد، این در حالی است که نسبت قیمت به سود فعلی شرکت در سطح ۲۰واحد است.