فلزی کهنهکاربورس
علی اسکینی-مهتاب راهچمنی تحلیلگران
قیمت روی در سالهای اخیر، نوسانات شدیدی را تجربه کرده است. پس از آنکه در سال ۲۰۱۷، با سرمایهگذاری کلان دولت چین در زیرساختها، فلز روی با افزایش تقاضا مواجه شد و به سطوح قیمتی ۳۵۰۰دلار رسید، با افزایش عرضه بهتدریج وارد روند نزولی شد و در سال ۲۰۲۰ با اعلام وضعیت کرونا و کاهش شدید تقاضای جهانی، سطوح قیمتی ۱۹۰۰دلار را برای این فلز شاهد بودیم. پس از آن با شروع واکسیناسیون جهانی و بهبود تدریجی تقاضا بهویژه در چین، قیمت فلز روی وارد رالی صعودی شد تا جایی که به محدودههای ۴۳۷۰دلار هم رسید. این روزها با افزایش تورم در سطح جهان، سیاستهای انقباضی بانکهای مرکزی و کاهش تقاضا در سطح جهانی، شاهد افت قیمتی این فلز هستیم که عوامل موثر بر آن را در این نوشتار بررسی خواهیم کرد.

وضعیت عرضه و تقاضا
روی بعد از آهن، آلومینیوم و مس، چهارمین فلز مورد استفاده در دنیاست که قدمت استفاده از آن به قرنها پیش بازمیگردد. گالوانیزه کردن محصولات فولادی بیشترین سهم را در مصارف روی دارد که باعث افزایش مقاومت محصولات در برابر خوردگی میشود. از این رو تقاضای روی با حجم مصرف فلزات، بهخصوص فولاد و حجم پروژههای عمرانی و ساختساز رابطه مستقیم دارد. بیشترین ذخایر روی جهان بهترتیب با ۶۹ و ۴۴میلیون تن در استرالیا و چین قرار دارد که ۲۷ و ۱۷درصد ذخایر روی دنیا را شامل میشود. همچنین، چین بیش از یکسوم روی جهان را تولید میکند و با ۴۸درصد، بزرگترین مصرفکننده روی دنیا نیز به شمار میرود. قاره اروپا بعد از چین، بزرگترین مصرفکننده روی در جهان است. عرضه و تقاضای روی در جهان بهطور میانگین سالانه بین ۱۳ تا ۱۴میلیون تن است.
در سال ۲۰۲۰ کل تولید روی جهان ۱۳هزار و ۷۷۹تن بود، در حالی که کل مصرف جهان ۱۳هزار و ۲۷۸تن را شامل میشد و مازاد عرضه و تقاضای ۵۰۲هزارتنی را شاهد بودیم. در سال ۲۰۲۱ با شروع واکسیناسیون جهانی و امید به آینده اقتصاد در پساکرونا، تقاضا از عرضه پیشی گرفت و ۲۱۰هزار تن کمبود عرضه را داشتیم. پیشبینی میشود برای سال ۲۰۲۲ همچنان ۱۷۸هزار تن کمبود عرضه را داشته باشیم و دوباره در سال ۲۰۲۳ با افزایش نرخ بهره از سوی بانکهای مرکزی و ادامه رکود جهانی، ۱۳۲هزار تن مازاد عرضه را شاهد باشیم.
جدول گزارش، وضعیت عرضه و تقاضای جهانی فلز روی با تمرکز بر آمریکا، چین و اروپا به عنوان بازارهای مهم این صنعت، به همراه پیشبینی سالانه و فصلی این محصول در آینده را نشان میدهد.در شرایط کنونی، قیمت فلز روی عمدتا تغییرات اقتصاد کلان را دنبال میکند. همانطور که تقاضا بهطور کلی تحت فشار انتظارات رکودی است، تقاضای روی نیز به طور قابلتوجهی ضعیف شده است. طولانیشدن زمان قرنطینههای اجتماعی در چین و تیرهبودن چشمانداز املاک و مستغلات در این کشور، به کاهش سطح تقاضای فلز روی در سهماه اول و دوم ۲۰۲۲ در چین و به تبع آن در جهان منجر شده است. علاوه بر چشمانداز عرضه و تقاضا، چشمانداز اقتصاد جهانی، قیمت مواد اولیه و سطح موجودی انبارهای روی دنیا از دیگر عوامل تاثیرگذار بر قیمت این فلز هستند. در ماههای اخیر، تنش بین روسیه و اوکراین در اروپا، به افزایش هزینههای انرژی و تورم بالا در اروپا دامن زده، به طوری که اروپا در فصل انتهایی ۲۰۲۱، ۳۵هزار تن تولید از دست رفته داشته است و پیشبینی میشود این میزان به ۲۰۰هزار تن در سال ۲۰۲۲ برسد که بر قیمت تاثیرگذار خواهد بود.
با توجه به موارد مطرحشده انتظار میرود در ماههای آتی، قیمت روی در بازه ۳۲۸۰ تا ۳۴۰۰دلار در نوسان باشد و به سطوح میانگین ۲۲۰۰دلاری سالهای گذشته نرسد.
آخرین وضعیت سودآوری بزرگترین تولیدکننده شمشروی خاورمیانه
«کالسیمین» بهعنوان غول سرب و روی کشور و خاورمیانه در حال حاضر در چهار کارخانه فعالیت دارد. بهمنظور پیشبینی روند سودآوری شرکت ابتدا نگاهی به وضعیت سودآوری آن در سالهای گذشته داریم. در بازه سالهای ۹۰ تا ۹۵ شرکت حدود ۳۰هزار تن شمش به فروش رسانده بود که با توجه به ثبات نرخ دلار در کشور و عدمرشد قیمت LME سود شرکت اعداد قابلتوجهی ثبت نشده بود. در بازه سالهای ۹۶ تا ۹۹ با ورود قیمت جهانی به بازه ۲هزار تا ۲۲هزار و ۵۰۰دلار در کنار جهش ارزی اخیر، سود این تولیدکننده از ۱۰میلیارد تومان به بیش از هزار هزار میلیارد تومان رسید. در بازه مذکور شرکت سیاست افزایش موجودی کالای ساختهشده را اتخاذ کرده بود و سطح موجودیها از ۱۰هزار تن شمش به ۳۰هزار تن شمش رسید، در حالی که اعداد تولید در سطوح ۳۰هزار تن سالهای گذشته نوسان داشت. سال ۱۴۰۰ سال خاصی برای فاسمین بود و شاهد جهش سودآوری شرکت تا ۲هزار و ۲۰۰میلیارد تومان بودیم که مهمترین محرک رشد سودآوری شرکت افزایش حجم تولید و فروش در کنار افزایش قیمتهای جهانی بوده است. حجم تولیدات شرکت به دلیل نهایی شدن پروژه BZS (تولید شمش از محل باطله) و تولید از محل خاک سولفوره در بافق به ۴۵هزار تن رسید و از طرفی متوسط قیمت LME که در سالهای گذشته در حوالی ۲هزار و ۵۰۰دلار بود، به طور متوسط به ۳هزار و ۲۰۰دلار در هر تن رسید. از طرفی شرکت حجم فروش قابلتوجهی از شمش تولیدی داشت.
در سالجاری نیز انتظار تولید مشابه در سطوح ۴۵هزار تن شمش را داریم که با فرض نرخ روی ۳هزار و ۲۰۰دلار و دلار نیمایی ۲۷هزار و ۵۰۰تومان برای ادامه سال سود شرکت به ۲هزار و ۸۰۰میلیارد تومان (۴۶۷تومان به ازای هر سهم) خواهد رسید. قابل ذکر است که در حدود هزار میلیارد تومان از سود مذکور از محل سود زیرمجموعهها و تسعیر ارز خواهد بود. بر همین اساس در حال حاضر نسبت قیمت به درآمد این شرکت کمتر از چهار واحد ارزیابی میشود که اعداد جذابی است.