افزایش قیمت کالاهای اساسی در بازارهای جهانی
دنیای اقتصاد : آغاز سال نو میلادی که حدود یک ماهی از آن میگذرد، با رشد قیمت در بسیاری از کالاهای اساسی همراه شده است. ریشه افزایش قیمت کالاهای اساسی در عواملی نظیر شیوع کرونا که اکنون نیز اثرات آن از بسیاری از کشورها رخت برنبسته، یا جنگ روسیه و اوکراین است که مبادلات کالاهای اساسی در جهان را مختل کرد و زنجیره عرضه را در بازارهای جهانی بههم ریخت. از آنجا که هنوز این عوامل پابرجاست رشد قیمت کالاها نیز ادامه دارد.
جنگ روسیه و اوکراین یا شیوع بیماری کرونا تنها عامل اختلال عرضه کالاها نشد، بلکه تبعات زیادی را در پی داشت و سیاستها و ساختارهای جدید واردات، صادرات و نوع تولید را طراحی کرد که همگرایی آنها به سمت توجه به داخل و گریز از صادرات است که نهایتا به محدودیت عرضه به بازارهای جهانی منجر شده و این ساختار جدید در واقع نقض سیاستهای جهانیسازی و قوانین توسعه تجارت جهانی است. با وجود هشدارهایی که نهادهای بینالمللی از جمله صندوق بینالمللی پول، سازمان خواربار کشاورزی ملل متحد و بانک جهانی به کشورهای جهان برای عرضه بیقید و شرط داشتند، اما بسیاری از کشورها تولیدات خود را ممنوع یا متوقف کردهاند، و این مساله فشار را بر کشورهای واردکننده بیشتر کرده است. کشورها عوارض صادراتی را برای کالاهای اساسی از جمله گندم و خوراک دام افزایش دادهاند. برخی از آنها صادرات کود شیمیایی را متوقف کردهاند و در برخی از کشورها ازجمله چین، ذخیرهسازی چند برابری کالا شکل گرفته است و همه اینها موازنه کالا را در بازارها و نیز بین کشورها بههم زده است.
در آخرین روز کاری بازارهای جهانی، قیمت گندم ۷ دلار افزایش داشت و هر بوشل از این محصول به قیمت ۷۴۱ دلار و ۵۰ سنت معامله شد. قیمت خوراک دام هم رشد ۷۵/ ۲ دلاری را ثبت کرد و هر بوشل یولاف به قیمت ۳۷۱ دلار معامله شد. قیمت سایر کالاها نظیر پنبه و شکر نیز افزایشی بود. حتی دام زنده و دام پرواری هم در مسیر رشد قیمت بودند، بهطوری که دام زنده ۸۰ و دام پرواری ۸۸ سنت رشد قیمت را تجربه کرد. گزارش خواربار کشاورزی سازمان ملل متحد از رشد ۱۵درصدی قیمتهای محصولات کشاورزی و غذایی در سال جدید میلادی خبر میدهد. از سوی دیگر شرایط تولید و تامین و نیز عرضه به دلایل درگیری و جنگ بین کشورها و سیاستهای جدیدی که شکل گرفته است، چشمانداز خوبی متصور نیست؛ بنابراین ضروری است کشور ما هم با توجه به این مسائل برنامه تولید و امنیت غذایی را با نگاه به داخل تحکیم بخشد.