نسبت آنی و نسبت وجه نقد
زهره صفری کارشناس بازار سرمایه
از دیگر نسبتهای نقدینگی معروف، میتوان به نسبت آنی اشاره کرد که این نسبت بر داراییهایی که نقدشوندگی بالایی دارند، تمرکز دارد و با سختگیری بیشتری توانایی شرکت در بازپرداخت دیون کوتاه مدتش را میسنجد. در مجاسبه این نسبت، در صورت کسر، وجه نقد و حسابهای دریافتنی و اوراق سریعالمعامله قرار میگیرند. درواقع در مقایسه با نسبت جاری، آن دسته از داراییهایی که قدرت نقدشوندگی کمتری داشتهاند، حذف شدهاند (مانند موجودی کالا). در مخرج این نسبت نیز مانند نسبت جاری، بدهیهای جاری قرار میگیرد. هرچه عدد مربوط به این نسبت عدد بزرگتری باشد، یعنی شرکت راحتتر میتواند بدهیهای کوتاه مدت خود را بپردازد و برعکس.
در توضیح اوراق سریعالمعامله، در واقع اوراق و ابزارهای مالی هستند که نقدشوندگی بالایی دارند؛ مانند سهام.از دیگر نسبتهای نقدینگی نسبت وجه نقد است. این نسبت از نسبتهای جاری و آنی نیز سختگیرانهتر عمل میکند و در محاسبات آن تنها وجوه نقد و اوراق سریعالمعامله بررسی میشوند. در مقایسه با نسبت آنی، از صورت آن، حسابهای دریافتنی حذف شده است. زیرا حسابهای دریافتنی نقد نیستند و در محاسبات این نسبت نباید وارد شوند. این نسبت نیز محاسبه میکند که یک شرکت چقدر توانایی پرداخت بدهیهای کوتاهمدت خود را دارد.نسبت بازه دفاعی، معیاری برای بررسی میزان نقدشوندگی است. این نسبت، «حسابهای دریافتنی و اوراق سریعالمعامله و وجه نقد» را به «متوسط مخارج نقدی روزانه» تقسیم میکند. در واقع این نسبت نشان میدهد که متوسط مخارج نقدی تا چند روز با داراییهای جاری که نقدشوندگی بالا دارند، قابل پوشش است. چرخه تبدیل وجه نقد، بررسی میکند که به لحاظ زمانی چقدر طول میکشد تا وجه نقدی که در تولید سرمایهگذاری شده و به کالا و خدمات تبدیل شده، دوباره از طریق فروش و ارائه خدمات به وجه نقد تبدیل شود و به شرکت بازگردد. برای محاسبه آن از مجموع «دوره گردش حسابهای دریافتنی و دوره گردش موجودی کالا»، «دوره گردش حسابهای پرداختنی» را کسر میکنیم.