پیام‌های یک سفر رازآلود

«استیون کالینسون» در گزارش دیروز جمعه در سی‌ان‌ان نوشت، سفر رتکلیف در لحظه‌ای از بی‌ثباتی در روابط بین‌الملل انجام شد؛ زیرا جنگ‌ اوکراین قدرت‌های بزرگ جهان را درگیر کرده و ترس از گسترش درگیری‌های ژئوپلیتیک را افزایش داده است. این گزارشگر به نقل از «دو فرد مطلع» نوشت که رئیس سیا در بحبوحه نگرانی‌های فزاینده در اروپا مبنی بر اینکه پوتین ممکن است مساله دفاع این بلوک نظامی را به بوته آزمون بگذارد، به روسیه در مورد هرگونه حمله آشکار یا پنهان به خاک ناتو هشدار داد.

ماموریت او می‌تواند به متحدان ایالات متحده که مدت‌هاست در مورد تعهد ترامپ به ناتو و تضمین‌های امنیتی اش نگران هستند، آرامش خاطر بدهد. دیگر آنکه، موضع ضد غربی پوتین به این معنی است که روسیه دائما با نفوذ ایالات متحده و غرب در خاورمیانه و جاهای دیگر مبارزه می‌کند. پوتین احتمالا بازی طولانی‌تری نسبت به ترامپ که دوره ریاست جمهوری‌اش دو‌سال و نیم دیگر به پایان می‌رسد، انجام می‌دهد. با این حال، ترامپ استدلال می‌کند که رابطه دوستانه‌اش با پوتین جهان را امن‌تر می‌کند. ترامپ روز پنج‌شنبه در دفتر بیضی شکل به کریستن هولمز، گزارشکر سی‌ان‌ان گفت: «من مذاکرات خوبی با پوتین داشته‌ام. او قرار نیست به یک قلمرو ناتو حمله کند.»

روایت دیگر از این دیدار را «آدام انتوس» و «جولیان بارنز» از نیویورک‌تایمز ارائه می‌دهند. این گزارشگران بر این باورند که رتکلیف در سفر به مسکو ارزیابی ناامیدکننده خود از وضعیت جنگ روسیه علیه اوکراین را به طور خصوصی به اشتراک گذاشت و روس‌ها را ترغیب کرد که قبل از بدتر شدن وضعیت نظامی و اقتصادی خود به توافق برسند. رتکلیف این پیام را به «الکساندر وی. بورتنیکوف»، رئیس سرویس اطلاعاتی «اف. آی. اِی» روسیه، تحویل داد. تحلیلگران سیا مدت‌هاست که این سوال را مطرح می‌کنند که آیا مشاوران پوتین ارزیابی‌های صادقانه‌ای از مسیر و تلفات جنگ به او ارائه داده‌اند یا خیر. مقامات گفتند که کانال اطلاعاتی رتکلیف با بورتنیکوف به موازات کانال‌های جداگانه‌ای است که استیو ویتکاف و جرد کوشنر با دیگر مشاوران ارشد پوتین ایجاد کرده‌اند.

روایت سوم را «توماس رایت» (که در دوران ریاست جمهوری بایدن به عنوان مدیر ارشد برنامه‌ریزی استراتژیک در شورای امنیت ملی خدمت کرد) در آتلانتیک ارائه داد. او معتقد است، دفعه قبلی که یک مدیر سیا به روسیه رفت، در نوامبر ۲۰۲۱ بود، زمانی که «ویلیام جی. برنز» به مسکو گفت که ایالات متحده از برنامه‌های پوتین برای حمله به اوکراین اطلاع دارد. اما سفر فعلی به این دلیل انجام شد که ایالات متحده به این نتیجه رسیده که روسیه خطرناک‌تر شده و به این ترتیب، دولت ترامپ می‌خواست به کرملین در مورد تشدید تنش‌ها هشدار دهد. این گزارشگر بر این باور است که ضعف روسیه می‌تواند پوتین را بی‌پرواتر کند. «وال‌استریت ژورنال» چندی پیش گزارش داد که جامعه اطلاعاتی ایالات متحده نگران است که روسیه حمله محدودی (حتی در قالب یک تهاجم زمینی) به یک کشور ناتو انجام دهد. چنین حمله‌ای ممکن است اروپا را وادار به تقویت نظامی خود کرده و دارایی‌های حاکمیتی مسکو را هدف قرار دهد. اگر واشنگتن به چنین اقدام تجاوزکارانه‌ای پاسخ ندهد، روسیه می‌تواند بند حفاظت متقابل ناتو را تهی سازد. پوتین بر این باور است که ایالات متحده تمایلی به سر شاخ شدن با روسیه ندارد. علاوه بر این، به‌دلیل کاهش زرادخانه نظامی آمریکا در جنگ با ایران، روسیه ممکن است جسورتر شود. نشانه‌های احتمالی افزایش خصومت از سوی روسیه نیز پدیدار شده است. در هفته‌های اخیر، مجموعه‌ای از حملات سطح پایین اروپا را فرا گرفته است. این ماه پهپادهای مملو از مواد منفجره در فرودگاه لایپزیگ پیدا شدند و انفجارها یا آتش‌سوزی‌هایی در کارخانه‌های اسلحه‌سازی و سایر مکان‌های حساس در استونی، ایتالیا، بلغارستان و هلند رخ داد که همگی به اوکراین کمک کرده‌اند.

روسیه ممکن است سعی کند زمستان امسال با یک بمباران گسترده با هدف نابودی شبکه انرژی اوکراین، این کشور را تسلیم کند. اما بعید است کی‌یف تسلیم شود. اگر اوکراین از زمستان جان سالم به در ببرد و توانایی حمله به عمق خاک روسیه را حفظ کند، پوتین ممکن است تصمیم بگیرد که جنگ را در اواسط سال ۲۰۲۷ پایان دهد. پوتین با توجه به احتمال روی کار آمدن یک رئیس‌جمهور دیگر در ایالات متحده در سال۲۰۲۹ که بیشتر از ترامپ طرفدار اوکراین است، ممکن است تصمیم بگیرد که با کمک این دولت به توافقی مطلوب دست یابد.

تحلیل دیگر را «وارن پی. استروبل» در واشنگتن‌پست مطرح کرد. او نوشت به گفته دو نفر از افراد آگاه، سفر مرموز رتکلیف به مسکو پس از اطلاعات جدید ایالات متحده انجام شد که نشان می‌داد کرملین، ایالات متحده را در اثر جنگ با ایران ضعیف می‌بیند و به روسیه فرصتی برای تشدید اقدامات علیه منافع و متحدان آمریکا در اروپا می‌دهد. یکی از این افراد به واشنگتن پست گفت که رئیس سیا در این سفر استدلال کرد که چنین اقدامی نتیجه معکوس خواهد داشت. اطلاعات محرمانه‌ نشان می‌دهد پوتین، ایالات متحده را به دلیل جنگ ۶ماهه علیه ایران در موضع ضعف می‌داند.

ایالات متحده تقریبا یک‌چهارم از پهپادهای ریپر خود را که بین ۳۰ تا ۵۰‌میلیون دلار قیمت دارند و برای نظارت و هدف‌گیری استفاده می‌شوند، از دست داده است. کمبود سلاح، متحدان در آسیا را نگران کرده و پرسش‌هایی را در مورد توانایی واشنگتن در جلوگیری از رویارویی احتمالی با چین مطرح کرده است. یکی از افراد مطلع گفت: سفر رتکلیف به مسکو «کمتر به خاطر در گوشه‌ رینگ قرار گرفتن پوتین و بیشتر به این دلیل بود که روسیه ارزیابی می‌کند که ما فرسوده شده‌ایم و نمی‌توانیم مداخله کنیم». این فرد گفت که رتکلیف به مقامات روسی گفت که اگر پوتین جنگ در اوکراین را به طور قابل‌توجهی تشدید کند، ترامپ را به سمت زلنسکی سوق خواهد داد.