رفت‌و‌آمد خودروهای مونتاژی
آمار تولید خودرو هر ماه با اعداد و ارقام عجیبی منتشر می‌شود. در یک ماه برخی از خودروها روند صعودی مناسبی طی می‌کنند و در ماه دیگر همان خودرو بهطور عجیبی با افت تولید همراه می‌شود. اما عجیب‌تر از آن تولید خودروهایی است که خودروسازان توقف آنها را در خطوط تولید از پیش اعلام کردند، با این حال آمارهای منتشر شده از سوی وزارت صنعت، معدن و تجارت از تداوم تولید آنها حکایت دارد. به‌عنوان نمونه دو خودروی سراتو و دانگ فنگ از مدت‌ها پیش با توقف تولید همراه بودند و در آمارها نیز دیده نمی‌شدند. بر این اساس حتی شرکت سایپا چند ماه پیش از تولید آخرین خودروی سراتو در خط این شرکت خبر داد و اعلام کرد که به دلیل تحریم این گروه صنعتی دیگر قادر به تولید سراتو نخواهد بود. متعاقب این خبر سایپا به ثبت‌نام‌کنندگان سراتو اعلام کرد که نسبت به خودروی جایگزین اقدام کنند و حتی چند خودرو نیز در این زمینه در نظر گرفت.
این در شرایطی است که بعد از گذشت چند ماه ظاهرا خط تولید این خودروی کره‌ای شروع به کار کرده به‌طوری‌که آمارها نشان‌دهنده تولید ۴۰ سراتو توسط نارنجی‌پوشان جاده مخصوص در آخرین ماه فصل پاییز است. اینکه قطعات این خودرو چگونه تامین شده که سایپا بار دیگر اقدام به تولید آن کرده جای سوال دارد. اما خودروی دیگر مربوط به دانگ فنگ است چندی پیش از آمارهای تولید ایران خودرو حذف شده بود. این شرکت حتی بهطور تلویحی اعلام کرد که از ادامه تولید این خودروی چینی به دلیل تحریم‌ها بازمانده است، حال آنکه در آمار هشت ماهه این خودرو ظاهرا بار دیگر به خط تولید بازگشته است. ایران خودرویی‌ها از مهرماه در اطلاعیه‌هایی که به منظور جایگزین کردن محصولاتی که امکان تولید آنها برای این خودروساز وجود ندارد، همواره جای ویژه‌ای برای دانگ فنگ در نظر گرفته بودند. با این حال هشت دستگاه از این خودرو در آذر ماه در خطوط تولید ایران خودرو دیده شد. دیگر خودروی چینی که در آمارهای تولید مسیر رفت و برگشتی دارد خودروی برلیانس است. این خودرو نیز در همان ابتدای اوج‌گیری تحریم‌ها از ادامه فعالیت در خط تولید بازماند، این در شرایطی است که از مهرماه بهطور جسته و گریخته در آمارهای تولید دیده می‌شود. اما اگر این خودروها به دلیل مونتاژشان در ایران و به ادعای خودروسازان به دلیل تحریم امکان تامین قطعه نداشتند چرا این روزها بار دیگر در خط تولیدی خودروسازان فعال شدند؟
به نظر می‌رسد که پاسخ این سوال را باید در برنامه‌ریزی وزارت صنعت در تحویل خودروهای ثبت نامی و همچنین گمرکات کشور جست‌وجو کرد. آنچه مشخص است وزارت صنعت سال گذشته خودروسازان را مجبور کرد که خودروهای ثبت نامی را با قیمت‌های قدیم به مشتریان تحویل دهد، این در شرایطی است که برای خودروساز سود نمی‌کرد که خودرویی را در زمان تحریم تولید کند اما با قیمت قبل تحریم‌ها به مشتری تحویل دهد به همین منظور خواسته یا ناخواسته ادامه تولید آن را متوقف کرد. به این ترتیب خودروسازان تلاش کردند تا با اقناع خریداران و جایگزین کردن خودروهای ثبت نامی با محصولات پرتیراژ خود، مشتریان را راضی کنند. از سوی دیگر اینکه بعد از بازگشت تحریم‌ها، مسیر واردات و ترخیص کالا از گمرکات کشور به دلیل سیاست‌های دولت تنگ شد. این اتفاق سبب شد تا خودروسازان نیز برای ترخیص پک‌های محصولات مونتاژی خود دچار چالش شوند. این گمان وجود دارد که محصولات مونتاژی که از خطوط تولید حذف و چندی بعد دوباره به خطوط تولید بازمی‌گردند در واقع پک‌هایی هستند که به تدریج از گمرک ترخیص و به خطوط تولید منتقل می‌شوند.
