آزمون امین ابوظبی
کمیسیونی مستقل اعلام کرد منچسترسیتی از قراردادهای اسپانسری و قراردادهای دیگری که «صوری» بودهاند، برای دستکاری حسابهای خود استفاده کرده، درآمدهایش را بیش از میزان واقعی نشان داده و هزینههایش را کمتر از میزان واقعی گزارش کرده است؛ تخلفاتی که در مجموع به ۹۰۰میلیون پوند میرسد. منچسترسیتی اما همچنان بر بیگناهی خود تاکید دارد و قصد دارد نسبت به این حکم درخواست تجدیدنظر کند. اکنون المبارک باید هم از دارایی دفاع کند که به یکی از موفقترین پروژههای «قدرت نرم» ابوظبی تبدیل شده و هم از اعتبار شخصی خود؛ چراکه نحوه مدیریت او بر باشگاه بهشدت زیر ذرهبین قرار گرفته است. او در نامهای تند و تیز که روز شنبه همین هفته منتشر کرد و نخستین اظهارنظر یک چهره مرتبط با منچسترسیتی درباره این پرونده بود، نوشت: «هنوز افراد زیادی هستند که میخواهند شتاب و روند پیشرفت باشگاه ما را تضعیف کنند. ما اجازه نخواهیم داد چنین فرصتی به آنها داده شود.»
منچسترسیتی تنها بخشی از مسوولیتهای گسترده المبارک است. او بهعنوان مدیرعامل گروه سرمایهگذاری مبادله، طولانیترین سابقه مدیریت یک صندوق سرمایهگذاری دولتی در جهان را دارد و یکی از چهرههای کلیدی در مدیریت بیش از ۱.۵تریلیون دلار ثروت ابوظبی به شمار میرود. علاوه بر این، خلدون المبارک روابط دیپلماتیک مهمی از جمله رابطه با چین را مدیریت میکند و ریاست «نهاد امور اجرایی ابوظبی» را بر عهده دارد؛ نهادی که به شیخ محمد بنزاید آلنهیان، رئیسجمهور امارات و برادر شیخ منصور، مشاوره میدهد. زمانی که ابوظبی امسال به عضویت «شورای صلح» دونالد ترامپ درآمد، المبارک بهعنوان نماینده این امارت انتخاب شد. مدیر یکی از شرکتهای بزرگ سرمایهگذاری جهانی درباره او گفت: «قدرتی که المبارک در اختیار دارد بسیار گسترده است، اما او این قدرت را در پشت صحنه اعمال میکند.» او فرزند یکی از دیپلماتهای ارشد اماراتی است که زمانی که المبارک هشت سال داشت، در پاریس ترور شد. المبارک از خانوادهای متشکل از کارشناسان مذهبی و حقوقی میآید که در دولت خدمت کرده و روابط نزدیکی با خاندان حاکم آل نهیان در ابوظبی داشتهاند. پس از مرگ پدرش، بخشی از دوران کودکی او در کاخ سلطنتی گذشت و بعدها برای تحصیل به دانشگاه تافتس در بوستون رفت. پس از بازگشت، فعالیت حرفهای خود را در شرکت ملی نفت ابوظبی آغاز کرد.
المبارک خیلی زود در شمار مقامهایی قرار گرفت که شیخ محمد اجرای برنامههای بلندپروازانه خود برای ابوظبی را به آنها سپرده بود. در سال۲۰۰۲، او برای مدیریت شرکت تازهتاسیس «مبادله دولوپمنت» انتخاب شد؛ شرکتی که ماموریت داشت به تنوعبخشی به اقتصاد وابسته به نفت ابوظبی کمک کند و ثروت حاصل از هیدروکربنهای این امارت را در صنایع و زیرساختهای جدید سرمایهگذاری کند. این شرکت ۱۵سال بعد با شرکت بزرگتر «اینترنشنال پترولیوم اینوستمنت» متعلق به شیخ منصور ادغام شد؛ شرکتی که درگیر رسوایی صندوق توسعه مالزی، موسوم به MDB۱، شده بود. یک سال بعد نیز صندوق دیگری، یعنی شورای سرمایهگذاری ابوظبی، به این مجموعه پیوست. المبارک اکنون بهعنوان مدیرعامل گروه توسعهیافتهای که نام آن به «مبادله اینوستمنت» تغییر یافته و ریاست آن بر عهده شیخ منصور است، مدیریت دومین صندوق ثروت ملی بزرگ ابوظبی را بر عهده دارد. این صندوق ۳۸۵میلیارد دلار دارایی تحت مدیریت دارد و یکی از فعالترین سرمایهگذاران جهان در انجام معاملات بزرگ به شمار میرود. بایو اوگونلسی، رئیس و مدیرعامل شرکت «گلوبال اینفراستراکچر» که تحت مالکیت بلکراک قرار دارد، درباره او میگوید: «او کسی است که میتوانید به حرفش اعتماد کنید.» او همچنین افزوده است که المبارک «تمرکز خود را حفظ کرده و با همه با احترام رفتار میکند».
با افزایش نقش المبارک در سرمایهگذاریهای بینالمللی، دامنه مسوولیتهای او نیز گسترش یافت؛ بهگونهایکه بسیاری در امارات اکنون او را قدرتمندتر از اغلب وزیران میدانند. دیگو لوپز، بنیانگذار و مدیرعامل SWF گلوبال، میگوید: «مسوولیتهای او بسیار فراتر از حوزه مالی رفتهاند.» کریستیان اولریشسن، پژوهشگر امور خاورمیانه در موسسه بیکر، نیز او را «باوقار»، «بسیار مسلط بر بیان» و «فوقالعاده توانمند» توصیف کرده و گفته است: «به همین دلایل است که مسوولیتهای بسیار زیادی به او سپرده شده است.» محمد العبار، مدیرعامل شرکت املاک اعمار در دبی، نیز میگوید المبارک را در موقعیتهای بسیار متفاوتی دیده و او را فردی خوشبرخورد و قابل اعتماد میداند.
المبارک در طول دوران فعالیت حرفهای خود که با توسعه ابوظبی گره خورده است، پروژههایی از ورود انرژی هستهای به منطقه خلیجفارس تا ساخت پیست مسابقات فرمول یک را مدیریت کرده و در بیشتر موارد توانسته است خود را از مناقشاتی که گریبانگیر امارت بودهاند، دور نگه دارد. این مناقشات از رسوایی MDB۱ تا ادعاهایی درباره تسلیح طرفهای درگیر در جنگ داخلی سودان را دربرمیگیرد؛ ادعاهایی که ابوظبی بارها آنها را رد کرده است.
اما نقش خلدون المبارک در منچسترسیتی، او را به شناختهشدهترین چهره غیرسلطنتی ابوظبی تبدیل کرده است. درحالیکه شیخ منصور عمدتا در پشت صحنه باقی میماند، المبارک چهره عمومی تحول این باشگاه به یک قدرت بزرگ فوتبال بوده است؛ او بهطور منظم در ورزشگاه اتحاد حاضر میشود و در دورانی که منچسترسیتی هشت قهرمانی لیگ برتر و یک قهرمانی لیگ قهرمانان اروپا را بهدست آورد، در جشن این موفقیتها حضور داشت.
المبارک بارها اتهامات مربوط به تخلفات باشگاه را رد کرده است. با این حال، اعتمادی که هواداران، بازیکنان و مربیان منچسترسیتی به او داشتند، اکنون با توجه به جزئیات تخلفات مطرحشده در گزارش کمیسیون، در معرض آزمونی جدی قرار گرفته است.
پیامدهای هرگونه وخامت روابط میان بریتانیا و امارات میتواند برای صنایع بریتانیا قابلتوجه باشد. امارات در چارچوب شراکت سرمایهگذاری دولتی با بریتانیا، که المبارک بر آن نظارت دارد، به سرمایهگذاری ۳۰میلیارد پوندی متعهد شده است. اندی برنهام، نخستوزیر بریتانیا، روز چهارشنبه گفت این پرونده میتواند بر لیگ برتر و حتی «برند بریتانیا» تاثیر بگذارد. او همچنین گفت اگر امارات که «شریکی بزرگ در ساخت منچستر مدرن» بوده، در نهایت تصمیم بگیرد باشگاه را بفروشد، «واقعا نگران» خواهد شد. اولریشسن معتقد است پیامدهای اعتباری این پرونده ممکن است از مناقشات قبلی مرتبط با ابوظبی نیز شدیدتر باشد. او میگوید: «احتمالا این موضوع به شکلی جهانی مطرح خواهد شد؛ درحالیکه هیچیک از موارد قبلی چنین نبود و ابوظبی را با باشگاهی مرتبط خواهد کرد که بهطور سیستماتیک تقلب کرده است.»
المبارک باید پیامدهای این پرونده را در شرایطی مدیریت کند که جاهطلبیهای ابوظبی برای تبدیل شدن به مقصدی مطلوب برای نخبگان جهانی و یک مرکز مالی مهم در عرصه بینالمللی، همزمان با جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، با دشواریهای بیشتری روبهرو شده است. پیامدهای این پرونده به خود ابوظبی نیز کشیده میشود. هرچند ابوظبی تاکید دارد سرمایهگذاری شیخ منصور در منچسترسیتی ماهیتی خصوصی داشته، المبارک پیشتر اذعان کرده بود عملکرد و رفتار منچسترسیتی بر تصویر ابوظبی تاثیر خواهد گذاشت؛ آن هم در شرایطی که این امارت برنامههای گستردهای برای توسعه خود دنبال میکند و میکوشد جایگاهش را در عرصه جهانی ارتقا دهد.
المبارک در سال ۲۰۰۹ به گاردین گفته است: «نحوه مدیریت ما بر این پروژه، اطلاعات زیادی درباره ما به جهان میدهد. این پروژه به جهان نشان میدهد ابوظبی واقعا چه ماهیتی دارد و نمایانگر چیست.»
* خبرنگاران فایننشالتایمز