ایران، سزاوار گذار و آشتی ملی
هاتف هاتفی‌پور*
طی دوازده روز جنگ تحمیلی، گویی بار دیگر به فضای دهه شصت بازگشتیم؛ دورانی که با همان شدت دشمنی علیه میهن، و حتی فراتر از آن، بار دیگر اثبات شد که ایران تا چه اندازه در عرصه جهانی تنهاست و مفاهیمی چون حقوق بشر، شورای امنیت و اتحادیه اروپا، تا چه میزان می‌توانند خالی از معنا و ابزار دست قدرت‌های زورگو باشند.
با‌این‌حال، تجربه‌های اخیر بار دیگر نشان داد که ایران امروز، شایسته ورود به مرحله‌ای تازه در تاریخ خود است؛ مرحله‌ای که می‌تواند بستر تحولات اساسی، اصلاحات ساختاری و بهره‌گیری از فرصت‌هایی بی‌بدیل برای بازسازی اعتماد ملی و توسعه پایدار باشد.
در جریان بحران‌ها و در مواجهه با تهدیدهای چندوجهی، مردم با گرایش‌ها و باورهای گوناگون – حتی آنان که منتقد سرسخت ساختار سیاسی موجود به شمار می‌روند – فارغ از اختلافات، در کنار کشور ایستادند. این همبستگی ملی نشان داد که در بزنگاه‌های حیاتی، وحدت در سطوح عمیق‌تری نسبت به شکاف‌های سیاسی و اجتماعی عمل می‌کند و می‌تواند به‌عنوان موثرترین سپر دفاعی در برابر تهدیدات داخلی و خارجی ایفای نقش کند. اکنون زمان آن فرا رسیده است که با رویکردی مبتنی بر گفت‌وگو و همدلی، بار دیگر دست دوستی به سوی مردم دراز کنیم.
نهادینه‌سازی مفهوم آشتی ملی، تقویت انسجام میان مردم و حاکمیت، ارتقای سطح اشراف اطلاعاتی و امنیتی برای پیشگیری از خرابکاری و خیانت، و توسعه قابلیت‌های دفاعی و پدافند غیرعامل، نه‌تنها ظرفیت ایستادگی کشور در برابر فشارهای بیرونی را افزایش می‌دهد، بلکه می‌تواند سرمایه اجتماعی و روحیه ملی را نیز در مواجهه با بحران‌ها احیا و تقویت کند. همبستگی ملی، چراغ راه آینده ایران است؛ راهی که هرچند ممکن است با سرعتی آهسته پیموده شود، اما ثبات و پیشرفت را تضمین خواهد کرد. بی‌توجهی به این مسیر و نادیده‌گرفتن الزامات آن، می‌تواند پیامدهایی جبران‌ناپذیر برای آینده کشور در پی داشته باشد.
* پژوهشگر توسعه اقتصادی
