توقف در «توقف نمادها»
هدیه لطفی : کاهش قیمت رخداده در بسیاری از صنایع و نمادهای معاملهشده در بازار سهام در ۱۸ ماه اخیر، از ارزندگی و حباب منفی قیمتی در آنها حکایت دارد. همچنین بسیاری از سهام موجود در بازار سرمایه، در محدوده حمایت قیمتی خود قرار دارند. با وجود این، بازهم سرمایههای مردم به بورس وارد نشدهاند و نقدینگی از این بازار گریزان است. فارغ از دلایل کوچ افسارگسیخته سرمایههای سرگردان از بازار سهام که به وضعیت اقتصاد کشور و تلاش برای در امان ماندن سرمایهها از گزند تورم بازمیگردد، یکی از ریسکهای بازار سرمایه که اخیرا وجود آن، مانع گسیل حجم نقدینگی به سمت این بازار شده و همچنان در فهرست دغدغههای اصلی فعلان این بازار است، ریسک نقدشوندگی است؛ امری که بیشتر ناشی از اعمال محدودیتها از سوی سیاستگذار بازار سرمایه بوده است. در واقع، سیاستگذار بهجای درمان وضعیت بازار سهام، نهتنها اقدام به رفع محدودیتها نکرد، بلکه در برههای از زمان، با نامتقارن کردن این محدودیت، به فرسایشی کردن اصلاحات در بازار سرمایه دامن زد.
سرانجام هفته پیش، در خبری خوش، هیاتمدیره جدید سازمان بورس در مصوبهای جدید، توقف نمادهای بازار سرمایه پس از نوسان ۲۰درصدی (مثبت و منفی) و همچنین توقف به علت نوسان منفی ۵۰درصدی را به طور کامل لغو و اعلام کرد، از این پس، صرفا توقف و برگزاری کنفرانس خبری پس از رشد ۵۰درصدی و افت ۳۰درصدی اعمال خواهد شد. در همین خصوص، چهارشنبه ۸دیماه نیز حجم مبنای نمادهای دارای صف خرید و فروش در بازار پایه فرابورس ایران به یک تغییر خواهد یافت که به معنای حذف حجم مبنا برای این نمادها خواهد بود.
کارشناسان در خصوص تاثیر این مصوبه جدید بر بازار سرمایه معتقدند، دستورالعمل جدید میتواند تا حدی به پیوستگی معاملات و حساسیت به ریزشها کمک کند؛ اما به نظر نمیرسد برای حمایت از حقوق فعالان بازار سرمایه کافی باشد. آنها البته اذعان دارند که این مصوبه جدید، باعث خارج شدن بازار از حالت سلیقهای شده و نظارت به شکل اتوماتیک انجام خواهد شد که نقش بسزایی در کمتر شدن محدودیتها و شفافشدن معاملات و نظارت بهتر و دقیقتر بر عملکرد بازار سرمایه خواهد داشت. در واقع این موضوع، به مشخص شدن تکلیف سرمایهگذاران و تعیین حدومرزهای معاملاتی آنها کمک شایانی میکند و بر روند تصمیمگیری سرمایهگذاران تاثیر خواهد داشت. فعالان بازار سرمایه تاکید دارند که چنین تصمیمی باعث میشود، بازار سرمایه کارآتر از قبل به کار خود ادامه دهد. از سوی دیگر، سبب میشود دخالتهای بیرویه نهاد ناظر کمتر شود و بسته شدن بیرویه و بیدلیل نمادها نیز کاهش یابد که تمامی موارد عنوانشده، برای تقویت معاملات و نقدشوندگی تالار شیشهای و بورس، ضروری هستند. کارشناسان همچنین با تاکید بر اینکه لغو چنین مصوباتی، زمینه نظارت هوشمند و بازار کارآتر را فراهم میکند، امیدوارند در گامهای بعدی، حذف دامنه نوسان یا حداقل افزایش دامنه نوسان برای شرکتهای بزرگتر عملی شود.