عقب‌ماندگی چین در کاهش شدت کربن

به گزارش «ایلنا» جهان اکنون وارد نیمه دوم دهه‌ای سرنوشت‌ساز برای مقابله با تغییرات اقلیمی می‌شود؛ دانشمندان هشدار داده‌اند که کشورها باید تا سال‌۲۰۳۰، انتشار کربن را نزدیک به ۵۰‌درصد کاهش دهند تا از افزایش دمای ۱.۵ درجه سانتی‌گراد کره‌زمین جلوگیری شود، با این‌حال جهان فاصله زیادی با تحقق این اهداف دارد و حتی با خطر عقبگرد بیشتری روبه‌رو است، هرچند در این میان برخی نشانه‌های غیرمنتظره از پیشرفت نیز دیده می‌شود. در آمریکا، تنش‌ها درخصوص اجرای سیاست‌های اقلیمی، به‌وضوح قابل‌مشاهده است. آینده گذار انرژی از یک‌سو تحت‌تاثیر عقبگردهای سیاستی اقلیمی رئیس‌جمهور ایالات‌متحده، دونالد ترامپ قرار دارد که به نفع سوخت‌های فسیلی است و از سوی دیگر، تقاضای بالای برق مراکز داده به‌طور متناقض به تداوم حیات انرژی‌های تجدیدپذیر و باتری‌ها کمک می‌کند.

نقش «چین» به‌عنوان بزرگ‌ترین منتشرکننده دی‌اکسیدکربن جهان و همچنین قطب فناوری‌های سبز نیز در به‌ثمر نشستن اقدام‌ها در زمینه مهار آلودگی کربنی اثرگذار است. این کشور به‌زودی برنامه جدیدی ارائه می‌کند که نشان ‌دهد اقلیم چگونه با جاه‌طلبی‌های اقتصادی آن گره می‌خورد، این در حالی است ‌که انتظار می‌رود بخش پررونق فناوری پاک چین به کشورهای درحال‌توسعه، کمک بیشتری کند تا فرآیند گذار انرژی خود را تسریع کنند.

هنگامی‌که مقام‌های چینی در ماه مارس۲۰۲۶ برای نشست‌های سالانه قانون‌گذاری گردهم می‌آیند، برنامه پنج‌ساله بعدی این کشور تصویب خواهدشد. ناظران اقلیمی بررسی خواهند کرد که آیا این برنامه می‌تواند پس از تعیین هدف محافظه‌کارانه اقلیمی ۲۰۳۵ در سال‌گذشته، سرعت کربن‌زدایی را افزایش دهد؟  شاخص‌کلیدی مورد‌توجه، هدف چین برای «شدت کربن» یعنی مقدار انتشار به‌ازای هر واحد تولید ناخالص داخلی است. چین اکنون از مسیر تعیین‌شده در برنامه پنج‌ساله قبلی که در سال‌۲۰۲۰ تدوین‌شده بود، عقب مانده‌است. تلاش سیاستگذاران برای جبران این فاصله، معیاری مهم برای سنجش رهبری اقلیمی چین خواهد بود.

در سال‌های اخیر، نمونه‌های موفق قابل‌توجهی از اقدامات اقلیمی در کشورهای درحال‌توسعه دیده‌شده که تا حد زیادی به‌واسطه صادرات ارزان فناوری پاک چین، امکان‌پذیر بوده‌است. «نصب سامانه‌های خورشیدی خانگی در بنگلادش»، رکورد جهانی ثبت‌کرده و برق‌رسانی روستایی را به‌سرعت گسترش داده‌است. «خرید گسترده پنل‌های خورشیدی و باتری در پاکستان» سبب‌شده این کشور، گازطبیعی را به‌عنوان سوخت راهبردی کنار بگذارد. «ممنوعیت واردات خودروهای سوخت فسیلی در اتیوپی» نیز به جهش فروش خودروهای برقی در این کشور انجامیده است. این گذارها عمدتا به‌دلیل دسترسی به فناوری چینی محقق شده‌اند.