زبان و ادبیات فارسی

ایسنا: نود و دو سال از درگذشت عارف قزوینی می‌گذرد، شاعر ملی که او را بیشتر با تصنیف «خون جوانان وطن» می‌شناسند. ابوالقاسم عارف قزوینی، شاعر و تصنیف‌ساز پرآوازه، در طول عمرش از ۱۲۵۹ تا ۱۳۱۲ شمسی، با سرودن تصنیف‌های مختلف، در روزهای پرآشوب جامعه تاثیر زیادی داشت؛ اول بهمن سالروز درگذشت این شاعر ملی است.

دنیای اقتصاد: در اوج دوران «ریزورجیمنتو» و شکل‌گیری جنبش اتحاد ایتالیا، روایت فردوسی از شاهزادگان جنگجو و بنیان‌گذاری دولت، مورد توجه محافل میهن‌پرست ایتالیایی قرار گرفت و فردوسی در نگاه آنان به‌عنوان «متحدی نمادین» در مسیر آرمان‌های ملی ایتالیا شناخته شد. ایتالو پیتزی (۱۹۲۰ - ۱۸۴۹) پژوهشگر ایتالیایی زبان و ادبیات فارسی نخستین کسی بود که میان سال‌های ۱۸۸۶ تا ۱۸۸۸، اولین و تنها ترجمه کامل شاهنامه را به یکی از زبان‌های اروپایی ارائه کرد.

یکصد و نود و نهمین نشست موسسه پژوهشی میراث مکتوب، به مناسبت روز بزرگداشت رودکی، با حضور ۱۶ سخنران از استادان و پژوهشگران ایرانی و خارجی امروز چهارشنبه در موسسه پژوهشی میراث مکتوب برگزار می‌شود.در این نشست ۶ نفر از استادان به صورت حضوری در موسسه پژوهشی میراث مکتوب سخنرانی خواهند کرد و فیلم ضبط‌شده سخنان ۱۰ نفر دیگر از استادان در سایت و پلتفرم‌های موسسه پژوهشی میراث مکتوب پخش خواهد شد.

بیست‌وپنجمین روایت «در قاب یک سند» به مناسبت درگذشت کامران فانی، به معرفی اسنادی از فعالیت حرفه‌ای او در کتابخانه مجلس سنا و نحوه پرداخت دستمزدش در سال‌های ۱۳۵۵ و ۱۳۵۶ اختصاص دارد. این اسناد به همکاری کامران فانی با کتابخانه مجلس سنا در سال‌های ۱۳۵۵ و ۱۳۵۶ مربوط می‌شود؛ دوره‌ای که به‌دلیل عزیمت فهرست‌نویس آن کتابخانه به خارج از کشور، احتمال ایجاد وقفه در امور وجود داشت.

شبکه‌های تلویزیون از سال‌ها پیش برنامه‌های متنوعی برای مناسبت‌های مختلف تدارک می‌دیدند. یکی از مهم‌ترین مناسبت‌ها یلدا بود که با حضور چهره‌های سرشناسی در شبکه‌های مختلف روی آنتن می‌رفت. در سال‌های اخیر مخاطبان تلویزیون کاهش زیادی پیدا کرده و ساخت برنامه‌ای که بتواند مخاطبان را پای تلویزیون بکشاند دشوار شده است. با این حال شبکه‌های تلویزیون امشب برنامه‌هایی را روی آنتن می‌فرستند.

دنیای اقتصاد: جنجالی ترین خبر فرهنگی این هفته مربوط به حاشیه‌های شوخی با شاهنامه توسط یک فعال مجازی است. این اتفاق با واکنش‌های گسترده‌ای در جامعه روبه‌رو شد و هم چهره‌های سرشناس فرهنگ و هنر درباره‌اش موضع گرفتند و هم مردم عادی و همچنان نیز واکنش‌ها ادامه دارد. با این حال اما به نظر می‌رسد جامعه ایرانی بیش از حد به این قضیه پرداخته است.

دنیای اقتصاد: مریم حسینیان، داستان‌نویس، پس از سال‌ها مبارزه با سرطان در پنجاه‌سالگی درگذشت.

حسن کامشاد، مترجم دنیای سوفی،شخصیت بنام ادبیات و کتاب ایران در حالی از میان رفت که به‌جز ده‌ها اثر تألیفی و ترجمه‌ای یک زندگی‌نامه نیز از خود به یادگار گذاشته است؛ اثری که در آن بارها به زادگاهش سپاهان گریز می‌زند و از دلتنگی‌اش برای وطن می‌گوید.

حسن کامشاد، نویسنده، پژوهشگر، مترجم و استاد پیشین دانشگاه کمبریج، در ۱۰۰سالگی درگذشت. نام او برای علاقه‌مندان به فرهنگ با ترجمه کتاب‌هایی همچون «تاریخ چیست» اثر ادوارد هالت کار، «سرگذشت فلسفه» نوشته برایان مَگی، «تاریخ بی‌خردی» تالیف باربارا تاکمن، «دنیای‌سوفی» نوشته یوستین گردر، و «دری‍ای ای‍م‍ان» اثر دان کیوپت گره خورده اما شاید خواندنی‌ترین اثر او را باید کتاب «حدیث نفس» دانست که زندگی‌نامه‌اش را در بر می‌گیرد. این کتاب که با نثری شیرین و جذاب و طنازانه روایت شده، مسیر زندگی این چهره و…

دنیای‌اقتصاد: هشتصد‌و‌سی‌و‌یکمین شب از سلسله شب‌های مجله بخارا فردا چهارشنبه در فرهنگسرای نیاوران به کتاب «یادداشت‌های صدرالدین عینی» به کوشش مصطفی باباخانی اختصاص می‌یابد.

سومین کتاب الهام شهیدان، یکی از روزنامه گاران این شهر در اصفهان، با نام «عروسی اجنه» توسط انتشارات «گفتمان اندیشه معاصر» منتشر شد.

محققان دانشگاه اصفهان طی پژوهشی با حمایت بنیاد ملی علم موفق به راه‌اندازی سامانه متن‌کاوی متون ادبی شدند.

جواد مانی که از تهیه کنندگان پیشکسوت رادیو بود، شب گذشته در اثر سکته مغزی درگذشت.

در آبان‌ماه سالی جاری اصفهان یکی از نویسندگان مطرح خود و عضو مهمی از جریان داستان‌نویسی جُنگ اصفهان را از دست داد.

ايسنا: امیربانو کریمی، استاد زبان و ادبیات فارسی و همسر مظاهر مصفا که مادر علی مصفا، بازیگر معروف سینمای ایران هم بود، در ۹۲ سالگی از دنیا رفت.

دنیای اقتصاد: چند روز پیش امامعلی رحمان، رئیس‌جمهور تاجیکستان، به مسوولان این کشور دستور داد به تعداد خانوارهای این کشور شاهنامه حکیم «ابوالقاسم فردوسی» به خط سیریلیک منتشر شود و به طور رایگان در دسترس آنها قرار گیرد تا مردم هرچه بیشتر از تاریخ، فرهنگ و تمدن نیاکان خود مطلع شوند. این اقدام البته واکنش‌های متفاوتی به دنبال داشت. صفحه منسوب به شفیعی کدکنی، با انتشار ویدئویی کوتاه از این استاد زبان و ادبیات فارسی، نظرش را درباره این اقدام منعکس کرده است. او در پاسخی کوتاه می‌گوید: «بله این خبر…

محمد غلامرضایی، پژوهشگر و استاد دانشگاه، از دنیا رفت. این محقق و استاد دانشگاه به سال ۱۳۳۱ در خور و بیابانک به دنیا آمد. تحصیلات ابتدایی و متوسطه را مطابق نظام آموزشی آن روزگار تا کلاس پنجم دبیرستان در شعبه ادبی در همان‌جا گذراند و کلاس ششم ادبی را در دبیرستان ایرانشهر یزد به پایان برد.

«آیین گشایش چهارمین همایش بین‌المللی مولوی پژوهی»، ۲۳ مهرماه در دانشگاه اصفهان برگزار شد. در این مراسم سید علی اصغر میرباقری‌فرد، عضو هیات علمی دانشگاه اصفهان و رئیس ترویج زبان و ادبیات فارسی کشور به بیان سه نکته در خصوص اهداف، چارچوب و فعالیت‌های همایش مولوی پژوهی پرداخت و در این خصوص، اظهار کرد: نکته اول اینکه «چرا ما باید در نظام دانشگاهی و علمی کشور به سرمایه‌های بزرگ فکری مانند مولانا جلال‌الدین محمد بلخی توجه کنیم؟» نکته دوم اینکه «درباره این سرمایه‌های علمی و فرهنگی چه اقداماتی باید…

ايسنا: راشدمحصل امروز صبح (چهارشنبه، ۱۹ مهرماه) در اثر عوارض ناشی از کهولت سن از دنیا رفت.

خبر آنلاین: غلامعلی حداد عادل - رئیس فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی - در سومین نشست حکمرانی قرآنی سخنرانی کرد.

دنیای اقتصاد: مراسم نکوداشت واصف باختری، شاعر فقید افغانستانی، از ساعت ۱۰ صبح امروز در تالار شریعتی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد برپا می‌شود. پخش پیام‌های تصویری از حضرت وهریز و افسر رهبین و شعرخوانی شاعران از دیگر بخش‌های این مراسم خواهد بود. محمد شاه واصف باختری، در خردادماه سال ۱۳۲۱ در بلخ زاده شد و ۳۰ تیرماه امسال در ۸۱سالگی از دنیا رفت.

کورش صفوی، زبان‌شناس مطرح و استاد دانشگاه علامه طباطبایی، روز گذشته در ۶۷سالگی از دنیا رفت. او آثار ارزشمندی در حوزه زبان‌شناسی و معناشناسی منتشر کرده و همچنین آثار بسیاری از جمله «دیوان غربی شرقی» را از آلمانی به فارسی برگردانده است. صفوی از استادان بسیار محبوب و شناخته‌شده زبان و ادبیات فارسی بود و شاگردان بسیاری تربیت کرده است.

دنیای اقتصاد: محمدشاه واصف باختری، شاعر افغانستانی، در ۸۱سالگی از دنیا رفت. خانه ادبیات افغانستان با اعلام این خبر نوشته است: «واصف باختری، شاعر، نویسنده، مترجم، پژوهشگر زبان و ادبیات فارسی و پژوهنده فلسفه از گیتی رخت سفر بربست. یادش گرامی است، ولی جایش در سرزمین زبان و اندیشه همیشه خالی خواهد ماند.»

ايسنا: صفحه منسوب به محمدرضا شفیعی کدکنی با اشتراک گذاشتن اطلاعیه‌ای نوشته است: «مراسم تشییع پیکر و خاکسپاری دکتر شهرام آزادیان، استاد دانشکده ادبیات دانشگاه تهران روز یکشنبه، ۲۵ تیرماه از ساعت ۹ صبح در بهشت زهرا از سالن عروجیان (تطهیر) به سمت قطعه نام‌آوران برگزار خواهد شد.»

کتاب «سیری در ترانه‌سرایی فارسی از آغاز تا امروز» منبعی جامع در حوزه ترانه و ترانه‌سرایی فارسی است که در آن انواع ترانه‌ها از آغاز پیدایش زبان و ادبیات فارسی تا اکنون، همراه با تحلیل‌های تاریخی، ساختاری و محتواییِ اشعار و موسیقی‌ها بررسی‌شده است.

حسینعلی قبادی، نویسنده، منتقد، پژوهشگر و استاد زبان و ادبیات فارسی، با بیان اینکه بهرام مقدادی طلایه‌دار نقد ادبی نظریه‌مند در ایران است می‌گوید: دکتر مقدادی آدم بسیار فروتن و متواضعی بود. او دنبال شهرت‌طلبی، جاه‌طلبی و غوغاسالاری نبود. میدان رقابت‌ها که بعضا ناشی از کم‌تحملی‌ ماست، عرصه را برای او تنگ می‌کرد.

آزمون مرحله غیر متمرکز بیست و هشتمین المپیاد دانشجویی کشور، ۱۵ اردیبهشت‌ماه در۱۰ منطقه دانشگاهی کشور برگزار شد.