کدام قانون‌شکنی کارکنان را نباید تنبیه کرد؟

البته شاید چنین باشد. برخی کارکنان به دلیل آنکه به دنبال منافع خود هستند، قوانین را سرسری می‌گیرند. اما برخی دیگر از کارکنان هم هستند که برای کمک به مشتریان، حمایت کردن از همکارانشان یا با هدف رسیدن به یک ضرب‌الاجل زمانی، به دنبال تبصره و استثنا در قوانین می‌گردند. 

برخی از افراد هم اخلاقیات شخصی خود را بر سیاست‌های یک شرکت ارجح می‌دانند. این انگیزه‌های مختلف قانون‌شکنی، نتیجه بررسی جامع «مایکل گیل» از دانشگاه ‌هاروارد است که ۲۵۰ مقاله مختلف درباره قوانین و سیاست‌های شرکت‌ها و تجربه قانون‌شکنی کارکنان را بررسی کرده است. 

گیل همچنین مشاهده کرده که بسیاری از مدیران، با تمام این ۴نوع کارکنان قانون‌شکن، رفتاری مشابه می‌کنند.

گیل در مصاحبه با نشریه‌ هاروارد گفته: «اگر نخستین اقدام شما تنبیه یک نفر است، شاید در حال حل کردن مشکل فوری هستید، اما دلیل ریشه‌ای آن را نادیده می‌گیرید. چنین کاری در بلندمدت به کسب ‌و کارتان آسیب می‌زند.» 

به محض آنکه یک مدیر اقدام به تنبیه فرد خاطی کند، دیگر نخواهد فهمید که هدف او از قانون‌شکنی چه بوده است. همچنین هیچ‌گاه نمی‌تواند مطمئن باشد که بقیه افراد شرکت، مرتکب رفتاری مشابه نخواهند شد.

کمک‌رسان‌ترین کارکنان تنبیه می‌شوند

با آنکه برخی افراد در جهت منافع شخصی، قوانین شرکت را نادیده می‌گیرند، بسیاری از کارکنان برای کمک به یک مشتری، تبصره و استثنا قائل می‌شوند. به عنوان مثال، در یک آزمایش که در دانشگاه بریتیش کلمبیا انجام شد، بسیاری از اپراتورهای تلفنی به یک مادر با دو فرزندی که چند روز پس از تغییر قیمت‌ها تماس گرفته بود، اجازه دادند فرزندانش را با نرخ قدیمی در یک کلاس فوق‌برنامه ثبت‌نام کند.

پژوهشگران همچنین از اپراتورهای خرده‌فروشی، پرستارها، کارکنان هتل‌ها و برخی متخصصان خدماتی دیگر پرسیدند که آخرین بار چه زمانی یک مشتری چیزی خواسته که شرکت اجازه آن را نمی‌داده است. بیشتر شرکت‌کنندگان در نظرسنجی واقعا چنین تجربه‌ای داشتند. آنها برای عمل به خواسته مشتری، دستور مدیر خود را نقض کرده بودند. 

همچنین پس از چنین کاری، احساس می‌کردند که کنترل بیشتری بر کار خود دارند و به افرادی که خدمت می‌کنند، حس نزدیکی بیشتری داشتند. آنها یک ماه پس از این نقض قانون، فرسودگی کمتر و علاقه شغلی بیشتر هم داشتند. چنین کارکنان و پرستارانی دقیقا همان افراد دلسوز و کمک‌رسانی هستند که کسب ‌و کارها نمی‌توانند آنها را از دست بدهند (در غیر این‌صورت خودشان ضرر می‌کنند).

اگر یک رئیس همه افراد را به یک شکل تنبیه کند، کارکنانی که بیشترین احتمال را دارد که به مشتریان کمک کنند، همان‌گونه تنبیه می‌شوند که افراد فریبکار و دغل‌باز. در نتیجه آنها کمک کردن خود را متوقف می‌کنند و قانون به جای خود می‌ماند.

قانون‌شکنی تکراری نشانه است

زمانی که همه افراد یک تیم، کاری را می‌کنند که به آنها گفته شده آن را انجام ندهند، گیل شروع به سرزنش آنها نمی‌کند. او می‌گوید: «اگر یک قانون بارها و بارها شکسته شده، نشان از آن دارد که مشکل در جای دیگر است. در چنین شرایطی، شاید مشکل اصلی‌تر حتی خود آن قانون باشد، نه قانون‌شکنان.»

گاهی یک قانون به‌روزرسانی نشده است. گاهی انتظارات و وظایف محوله مدیر مستقیم افراد، غیرمنطقی است. 

گاهی ضرب‌الاجل‌ها غیرمنطقی است. گاهی معیارها و اهداف عملکردی کارکنان چنان سطح بالا وضع شده‌اند که به جز از طریق نادیده گرفتن چند قانون، امکان دستیابی به آنها نیست. همچنین در مواردی شاهد آن هستیم که افراد برای خالی نکردن پشت همکاران یا مدیر خود، قوانین را نقض می‌کنند.

در همه این موارد، شکسته شدن یک قانون ثابت به دفعات مختلف و توسط افراد مختلف مشاهده می‌شود. زمانی که این اتفاق می‌افتد، حتی اخراج تعدادی از کارکنان شرکت هم نمی‌تواند مشکل را حل کند. تا زمانی که دلیل بنیادین آن برطرف نشده، کارکنان جدیدی هم که به شرکت می‌پیوندند، دیر یا زود مجبور به نقض همان قوانین خواهند شد.

برخی قوانین باید همیشه حفظ شوند

گیل معتقد است که باید به افراد فرصت داد تا دلایل نقض قوانین خود را توضیح دهند. او می‌گوید اگر آنها نیت خوبی داشته باشند، بلافاصله آن را توضیح می‌دهند.

گیل فکر می‌کند که با تمام توضیحات، مدیران باید افراد خودخواه و فرصت‌طلب را تنبیه کرد؛ البته تا زمانی که یک قانون را برای نفع شخصی می‌شکنند و این کار را نیز با آگاهی از قانون و تنبیه احتمالی آن انجام می‌دهند. در نهایت و پس از در نظر گرفتن تمام ملاحظات یاد شده، برخی قوانین در هر شرکتی وجود دارند که حتی با قصد و نیت خوب نیز نباید شکسته شوند. 

در این حالت، می‌توان برای افراد توضیح داد که چرا آن قانون را نمی‌توان به هیچ وجه تغییر داد.

منبع: Quartz