دو سیگنال متفاوت از بازارهای آمریکا

شاخص نزدک روز دوشنبه با پشتیبانی رشد شرکت‌های بزرگ فناوری در سطحی بی‌سابقه بسته شد. شاخص اس‌اندپی ۵۰۰ نیز ۰.۶۶ درصد افزایش یافت و به ۷۷۷۳.۹۵ واحد رسید، درحالی‌که میانگین صنعتی داوجونز ۰.۱۸ درصد رشد کرد و به ۵۱ هزار و ۲۶۷.۹۰ واحد رسید. در میان شرکت‌های بزرگ، انویدیا ۲.۱ درصد بالا رفت و ارزش بازار آن به حدود ۵.۷۶ تریلیون دلار رسید. مایکروسافت، متا و تسلا نیز در مسیر صعودی بازار نقش داشتند. گزارش رویترز نشان می‌دهد که بخشی از این خوش‌بینی به انتظار سرمایه‌گذاران برای آغاز فصل انتشار گزارش‌های مالی شرکت‌ها بازمی‌گردد. فصل گزارش‌های مالی سه‌ ماه سوم از هفته آینده آغاز می‌شود و برآوردهای موجود از رشد حدود ۲۷ درصدی سود شرکت‌های عضو شاخص اس‌اندپی ۵۰۰ حکایت دارد. بیش از نیمی از این رشد نیز به شرکت‌هایی نسبت داده می‌شود که از افزایش هزینه‌کرد در زیرساخت‌های هوش مصنوعی سود می‌برند. بنابراین، سرمایه‌گذاران همچنان حاضرند برای سهام شرکت‌هایی که در این حوزه فعالیت می‌کنند، ارزش بالایی بپردازند.

در همین حال، کاهش قیمت نفت نیز به بهبود فضای بازار سهام کمک کرده است. افزایش صادرات نفت از خاورمیانه و وعده کشورهای گروه هفت برای افزایش عرضه، قیمت نفت را پایین آورده و در نتیجه بخشی از نگرانی‌های مربوط به تورم را کاهش داده است. کاهش قیمت انرژی در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که بازار اوراق خزانه‌داری آمریکا با افزایش بازدهی و نگرانی درباره مسیر تورم روبه‌رو است.

فشار بازار اوراق

در نقطه مقابل بازار سهام، بازار اوراق خزانه‌داری آمریکا نشانه‌های متفاوتی ارسال می‌کند. بازده اوراق ده‌ساله در معاملات روز دوشنبه در مقطعی به ۵.۳۴۹ درصد رسید و از رکورد قبلی خود که در سال ۲۰۰۲ ثبت شده بود عبور کرد. بازده این اوراق در پایان معاملات در حدود ۵.۳۱ درصد قرار گرفت. افزایش بازده به معنای کاهش قیمت اوراق است و نشان می‌دهد سرمایه‌گذاران برای نگهداری بدهی دولت آمریکا بازده بیشتری مطالبه می‌کنند.

وال‌استریت ژورنال گزارش داده است که بازده اوراق ده‌ساله روز دوشنبه به بالاترین سطح حدود دو دهه گذشته رسید و حتی از سقف ۲۴ ساله قبلی عبور کرد. این افزایش در شرایطی رخ داده که بازار هنوز در حال ارزیابی چشم‌انداز تورم، سیاست پولی و حجم بالای استقراض دولت آمریکا است. بخشی از فشار فروش اوراق ممکن است ناشی از جابه‌جایی سرمایه‌گذاران در آغاز فصل جدید باشد، اما تداوم افزایش بازدهی می‌تواند برای سایر بازارهای مالی پیامدهای مهمی داشته باشد.

بازده بالای اوراق خزانه‌داری معمولا جذابیت سهام را کاهش می‌دهد، زیرا سرمایه‌گذاران می‌توانند با پذیرش ریسک نسبتا پایین، درآمد بیشتری از اوراق دولتی دریافت کنند. نرخ‌های بالاتر همچنین ارزش فعلی سودهای آینده شرکت‌ها را کاهش می‌دهد و به‌ویژه برای شرکت‌های فناوری که بخش مهمی از ارزش آنها به انتظار رشد سود در سال‌های آینده وابسته است، اهمیت دارد. با این حال، بازار سهام آمریکا فعلا در برابر این فشار مقاومت کرده است.

یکی از دلایل این مقاومت، انتظار برای ادامه سرمایه‌گذاری سنگین در حوزه هوش مصنوعی است. شرکت‌های بزرگ فناوری در سال‌های اخیر منابع قابل‌توجهی را به مراکز داده، تراشه‌ها و زیرساخت‌های پردازشی اختصاص داده‌اند و سرمایه‌گذاران امیدوارند این هزینه‌ها به رشد درآمد و سود تبدیل شود. همین انتظار باعث شده است سهام فناوری عملکردی بهتر از بخش بزرگی از بازار داشته باشد و افزایش بازده اوراق هنوز نتواند روند صعودی آن را متوقف کند.

آزمون فصل سود

با این حال، رکوردهای جدید سهام به معنای نبود ریسک نیست. وابستگی بخش مهمی از رشد شاخص‌های آمریکا به شمار محدودی از شرکت‌های بزرگ فناوری، بازار را نسبت به تغییر ناگهانی انتظارات آسیب‌پذیر کرده است. اگر گزارش‌های مالی آینده نتوانند رشد مورد انتظار را تایید کنند، سرمایه‌گذاران ممکن است نسبت به ارزش بالای سهام این شرکت‌ها تجدیدنظر کنند. در چنین شرایطی، افزایش بازده اوراق می‌تواند فشار بیشتری بر بازار سهام وارد کند.

از سوی دیگر، ضعف اخیر بازار کار آمریکا بخشی از نگرانی‌ها درباره افزایش بیشتر نرخ بهره را کاهش داده است. داده‌های ضعیف اشتغال باعث شده احتمال افزایش نرخ بهره در نشست ماه اکتبر بانک مرکزی آمریکا به شکل محسوسی پایین بیاید. این تحول برای سهام خبر مثبتی است، زیرا کاهش احتمال افزایش نرخ بهره به معنای محدود شدن یکی از مهم‌ترین موانع پیش روی بازار سهام خواهد بود. با این حال، سرمایه‌گذاران همچنان به مسیر تورم و تصمیم‌های بعدی بانک مرکزی توجه دارند.

در بازار اوراق، مساله فقط تصمیم بعدی بانک مرکزی نیست. افزایش کسری بودجه و نیاز دولت آمریکا به انتشار حجم بالایی از اوراق نیز بر بازار اثر می‌گذارد. هنگامی که عرضه بدهی افزایش می‌یابد، سرمایه‌گذاران ممکن است برای جذب این اوراق بازده بیشتری مطالبه کنند. در چنین وضعیتی، حتی اگر بانک مرکزی از افزایش نرخ بهره خودداری کند، بازده اوراق بلندمدت می‌تواند به دلیل نگرانی‌های مالی و افزایش عرضه در سطح بالایی باقی بماند.

از منظر سرمایه‌گذاران، اکنون دو روایت همزمان در بازار جریان دارد. روایت نخست بر قدرت سودآوری شرکت‌های فناوری و چشم‌انداز رشد ناشی از هوش مصنوعی استوار است. روایت دوم بر افزایش هزینه سرمایه، بازده بالای اوراق دولتی و نگرانی درباره تورم و بدهی عمومی تمرکز دارد. فعلا روایت نخست دست بالا را دارد و توانسته است شاخص‌های سهام را به سطوح تاریخی برساند، اما فاصله میان عملکرد سهام و اوراق نشان می‌دهد که بازار درباره آینده اقتصاد آمریکا کاملا هم‌نظر نیست.

وضعیت کنونی بازارهای آمریکا را می‌توان نبرد میان خوش‌بینی به رشد فناوری و نگرانی از هزینه بالای پول دانست. رکوردشکنی سهام نشان می‌دهد سرمایه‌گذاران هنوز به ظرفیت سودآوری شرکت‌های فناوری باور دارند، اما جهش بازده اوراق یادآور می‌شود که تورم، بدهی و نرخ‌های بهره همچنان محدودیت‌های مهمی برای بازار هستند. تا زمانی که این دو جریان در برابر یکدیگر قرار دارند، مسیر بازار سهام آمریکا بیش از گذشته به گزارش‌های مالی شرکت‌ها و تحولات بازار اوراق وابسته خواهد بود.